Overweldigend nonchalante bewegingen

Hans Tuerlings heeft zonder meer gevoel voor ironie: wie anders zou zijn dansprogramma Nieuwe Blijdschap durven noemen, terwijl de bijl van een naderende subsidiestop boven zijn hoofd hangt....

Des te bewonderenswaardiger dat hij met deze eerste choreografie van het nieuwe seizoen als antwoord op het negatieve advies niets toegeeft op kwaliteit. Nieuwe Blijdschap is een overweldigend uur vol terloopse, haast nonchalante bewegingen, waarvan de precisie en sequentie de toeschouwer in licht euforische staat brengen. In deze voorstelling voor vijf vrouwen en vier mannen wordt op speels androgyne wijze vertolkt door Erika Winkler balanceert Tuerlings op de grens van alledaags geluk en alledaagse zwaarte en manifesteert hij zich als choreograaf van de (on)draaglijke lichtheid van het bestaan.

Al direct na aanvang is het moeilijk je ogen af te houden van het even heldere als indrukwekkende toneelbeeld (naar eigen ontwerp): een knallend groen verlichte ruimte met een rij klassieke straatlantaarns waarin rode en gele lampen voor warmte zorgen. Ter afbakening van dit virtuele grasveld loopt achterlangs een oranje koord. 'Imagine that there are flowers.' ('Beeld u in dat er allemaal bloemen zijn'), zegt acteur/danser Karl Schappell meerdere malen.

En die 'bloemen' komen er. Het zijn al de bewegingen die door de dansers losjes door het groen worden gestrooid: de huppeltjes, stappertjes en wappertjes, de sardonische kopietjes uit het balletrepertoire, de geleende poses uit de modewereld, de dandy-loopjes, de voetschommels, de uitslaande armen.

Op allerlei soorten muziek, waarin emoties hoogtij vieren. Schapell zelf rent geregeld als een kind zo blij een rondje met klapwiekende armen. Wie dat gevoel niet herkent is nooit jong geweest.

De ontmoetingen tussen de dansers (duetten, trio's en kwintetten) zijn eerder gebaseerd op kameraadschap dan op liefde. Mannen treffen mannen, vrouwen treffen vrouwen.

Als er al een erotische sc plaatsvindt, dan tussen dezelfde sekse (zoals een blowjob onder de straatlantaarns). Hilarisch zijn de duetten tussen de jongere Eduardo de Paiva Souza en de oudere Linhares Junior, allebei een groot komisch talent, hoe verschillend ook. Ze bewegen synchroon, onderwijl doorbabbelend over koetjes en kalfjes.

Bij de vrouwen gebeurt iets vergelijkbaars, maar dan en groupe en allemaal met een lap bloemenstof in de handen. Susanne Ohmann weet wederom een variatie te vinden op haar paardendans, een alter ego dat ze al jaren bij zich draagt.

Naar het eind houdt Tuerlings iets in met zijn bloemenmand vol schoonheidspasjes. Dan verliest Nieuwe Blijdschap een tikje aan kracht. Maar erg is dat niet. Tuerlings weet dat blijheid niet zonder contrapunt kan, zo blijkt uit het pistool dat aan het begin en op tweederde van de voorstelling opduikt.

Dat zet je toch aan het denken, al is het ondoenlijk een verhaal te maken van alle losse uitspraken en ontmoetingen. Hoeft ook niet, getuige de afsluitende uitspraak van Schappell: 'Absolutely no connection to reality.' Gewoon tot beweging bewerkte gelukkige gevoelens die je zo maar kunnen overvallen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden