Overleven na Sandy, dan stemmen

Het New Yorkse stadsdeel Staten Island ziet er na orkaan Sandy uit als New Orleans in 2005. Toch zijn de inwoners er dinsdag in groten getale gaan stemmen.

STATEN ISLAND - De gestage stroom kiezers op weg naar het stemlokaal in de New Dorp High School moet dinsdag eerst langs een urgent bericht aan de muur. 'Vannacht zal de temperatuur het vriespunt naderen', waarschuwt de gemeente. 'Een warme schuilplaats is beschikbaar in de Tottenville High School.'


Een week na de stormramp aan de Amerikaanse oostkust liggen zo de prioriteiten op Staten Island, het zuidelijke stadsdeel van New York: overleven, dan stemmen. Want de strandwijk New Dorp ligt er bij als de uitgestrekte puinhoop die ook New Orleans in 2005 was.


Zwijgende mannen van het leger en de gemeente zijn op een gebied van enkele vierkante kilometers aan het puinruimen. Maar de daklozen en doden zijn in deze overstromingszone nog niet allemaal geteld. Elektriciteit en verwarming zijn er schaars. Verdwaasde inwoners zijn hun inboedels op metershoge vuilnisbelten aan het gooien.


Toch melden de stembusbeheerders in de middelbare school dat de inwoners vandaag in groten getale stemmen, in de buurt die blijft stinken naar rottend water en schimmel: de geur van een watersnoodramp. 'Natuurlijk!' roept Ralph Kapurso (83). 'We hebben juist nu een goede president nodig.'


De gepensioneerde huisschilder woon al vijftig jaar in New Dorp. Hij is geëvacueerd, maar wil zeker terugkeren. Kapurso heeft op elke Republikeinse presidentskandidaat sinds Dwight Eisenhower in 1952 gestemd. 'Niets kan me bij de stembus weghouden. We moeten af van die bullshitkunstenaar Obama.'


Bovenal bidt Kapurso dat de noodhulp voor mensen zoals hij - die alles kwijtraakten door de superstorm Sandy - snel wordt opgeschroefd. 'We hebben nú steun nodig', beaamt Kapurso's buurman Leon Konazewksi (27), een verpleger. 'We wonen niet in Manhattan', voegt hij toe. 'We zijn altijd het vergeten broertje van New York.' Maar dat het dagen duurde voordat de overheid, de hulporganisaties en de helpende marathonlopers eindelijk kwamen, heeft hem toch verbaasd. 'Zijn wij minder waard?'


Heuvelachtig Staten Island heeft rustige stranden, een prachtig uitzicht op Manhattan, één brug die de verbinding met de rest van New York vormt, en een half miljoen inwoners met gemiddeld lage inkomens. De streek werd van alle stadsdelen het hardst geraakt door Sandy. Omringd door water was het stadsdeel geen partij voor het ongekende springtij; niemand in New Dorp zegt ooit zo'n overstromingsramp te hebben meegemaakt.


Tienduizenden mensen en ook sommige stembureaus zitten zonder stroom. Brandstof is schaars: de lange rij auto's naar het benzinestation aan Hylan Boulevard blokkeert nu en dan de toegang tot het stembureau. Overal staan politieagenten om de automobilisten en voetgangers met jerrycans in het gareel te houden. Want na een week van stille ellende en koude beginnen de New Dorpers lichtgeraakt te worden.


In de bomen die aan het strand nog overeind staan, is te zien hoe hoog het water kwam. Op ruim twee meter zit het drijvende vuil dat in de takken bleef hangen. Vijftig meter landinwaarts zijn auto's op hekken gesmeten, daken van bungalows gerukt en fietsen onder ijskasten beland. In de stormvloed kwamen op Staten Island zeker 23 mensen om. Maar de inwoners zijn bang dat er nog meer vermisten zullen worden gevonden. Gevreesd wordt vooral voor arme, alleenstaande ouderen - op de zolders waar ze heen vluchtten, of in de moeraslanden waar ze heen zijn gesleurd door de stroming.


Marcia DiMauro (66) loopt huilend tussen haar verwoeste huisje en de vochtige berg rotzooi die haar huisraad omvat. Van de woning die ze al dertig jaar bewoont, is alleen een geraamte over. Of ze gaat stemmen? 'Ik zou niet weten hoe en waar en waarom.'


Godzijdank was ze gevlucht, want het water kwam 'als een tsunami de straat in', zegt haar zoon Michael (45). Hij heeft het pand waar hij opgroeide met eigen handen leeg gemaakt. Nu wacht hij met zijn moeder op een overheidsinspecteur. Is er tijd, wat hij betwijfelt, dan stemt hij later vanmiddag op Romney. 'Ik had nooit gedacht dat ik dit zou zeggen, maar stemmen is geen prioriteit', zegt de advocaat.


Zijn moeder veegt haar tranen weg en wil een verhaal kwijt. Haar buurvrouw hier aan Milbank Road verloor haar man in 2010. Hij had voor zijn as een zeemansgraf gewild, maar de weduwe kon geen afstand doen van zijn overblijfselen. 'In de vloedgolf is de urn het raam uit gedreven, de zee op', zegt Marcia DiMauro. 'Daar ben ik dankbaar voor.'


Opnieuw evacuatie

Een week nadat de orkaan Sandy over New York heeft geraasd, moeten bewoners in enkele laaggelegen delen van de stad opnieuw evacueren. Er is een nieuwe storm op komst. Burgemeester Michael Bloomberg besloot daarom dinsdag opnieuw de opdracht te geven tot evacuaties. Het betrokken gebied is echter kleiner dan vorige week. Ook parken in de stad en enkele stranden worden vandaag afgesloten. De nieuwe storm is zwakker dan Sandy.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden