Overheid moet duurzame energie duidelijk steunen

De overheid lijkt subsidies voor de ontwikkeling van groene energie ter discussie te willen stellen. Dat is buitengewoon kortzichtig, betoogt Jeroen de Haas....

De duurzame energieproductie moet volgens secretaris-generaal Chris Buijink van Economische Zaken meer aan de markt worden overgelaten (Economie, 8 januari). Beperk subsidie tot innovatie waarin de markt niet voorziet. Dan kan Nederland meteen bezuinigen op het budget voor duurzaamheidsdoelstellingen. Dat is zijn boodschap voor het nieuwe jaar. Je kunt dit uitleggen als een oproep te bezuinigen op de subsidie van windprojecten. Ook Frans Rooijers van milieubureau CE Delft pleit voor beëindiging van subsidies voor groene stroom (Economie, 16 januari).

Deze boodschappen komen op een ongelukkig moment. Nederland staat aan de vooravond van nieuwe projecten voor wind op zee op basis van overheidsvergunningen en -subsidies. Het is logisch dat de overheid gelooft in offshore-windenergie als geschikte energiebron voor Nederland. Het waait veel voor onze kust, wind raakt niet op en het opwekken van stroom met wind gaat niet gepaard met de uitstoot van schadelijke stoffen en klimaatverwarming. Als de overheid het juiste investeringsklimaat schept, kan Nederland voorop lopen: dat levert energie op en een nieuw speerpunt voor de economie.

Dan moet er dus geïnvesteerd worden door de markt. Als investeerders ergens behoefte aan hebben dan is het aan een duidelijk en consistent beleid. Dit is niet het goede moment om te zagen aan de stoelpoten van het subsidiesysteem dat eindelijk op koers begint te komen. Zeker niet vanuit economisch standpunt.

Belangrijk is dat duurzame energiebronnen zoals windenergie op gelijke voet kunnen concurreren met fossiele bronnen. De overheid heeft grofweg twee instrumenten: stimulering van duurzame bronnen en het beprijzen van de kwalijke gevolgen van niet duurzame energieproductie.

In de huidige fase is wind nog te duur om op te boksen tegen het recht van kolencentrales om de rekening van vervuiling en uitstoot via de schoorsteen neer te leggen bij de bevolking. Om deze ongelijkheid op te heffen, is subsidie nodig voor duurzame bronnen en is het nodig dat de kosten voor uitstoot van CO2 en andere stoffen komen te liggen bij de veroorzakers. In de landen om ons heen krijgt duurzame energie heldere en expliciete steun. Eneco maakt gebruik van de mogelijkheden die deze landen bieden, maar wil natuurlijk ook in Nederland een optimaal investeringsklimaat voor duurzame energie.

Het is niet consistent subsidies voor duurzame energie nu terug te schroeven om budgettaire redenen op korte termijn. In de Crisis- en Herstelwet worden juist veel goede maatregelen voorgesteld, die de aanleg van windenergieparken vergemakkelijken.

Buijink heeft wel een punt met zijn pleidooi de Nederlandse klimaatdoelstellingen voor 2020 tegen het Europese licht te houden. Nederland is geen klimaateiland. Het Nederlandse streven naar een grotere reductie van CO2-uitstoot dan de omringende landen moet die landen bewegen ons voorbeeld te volgen. Als daar geen zicht op is, kan men zich terecht afvragen wat de Nederlandse inspanning betekent voor het klimaat.

Nog beter kan ik Buijink volgen als hij pleit voor het bevorderen van decentrale opwekking als oplossingsrichting voor de duurzame energievoorziening. Duurzame energie voor iedereen en door iedereen. Wij werken er graag aan, met iedereen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden