Overheid ‘goochelt’ met norm fijnstof

Onder druk van de bouwsector hebben de ministeries van VROM en Verkeer en Waterstaat de berekeningen voor fijnstofwaarden in Nederland zodanig veranderd dat de conclusies gunstiger uitvallen voor bouwprojecten....

Volgens Menno Keuken, hoofd Afdeling Luchtkwaliteit en Klimaat van TNO, hebben de ministeries de grenzen van de wet opgezocht om de laagste waarden voor fijnstof in de lucht te berekenen. Zo is voorgesteld te rekenen met waarden op 4 meter hoogte, in plaats van op de gebruikelijke hoogte van 1,5 meter – de hoogte waarop een kind ademt. Het onderzoeksinstituut TNO heeft dit voorstel afgeraden.

Nieuwe wet
In 1999 stelde de EU grenswaarden op voor fijnstof, die in 2001 in de Nederlandse wetgeving werden overgenomen. De nieuwe Wet Luchtkwaliteit, waarover de Eerste Kamer 10 juli stemt, moet een einde maken aan de problemen van de bouwers. Deze wet schrijft voor dat bouwers alleen nog voor grote projecten rekening hoeven te houden met fijnstofnormen.

‘De nieuwe wet is gemaakt om te kunnen bouwen, maar schiet tekort op het gebied van volksgezondheid’, aldus Eerste Kamerlid Kim Putters (PvdA). Joris Wijnhoven van Milieudefensie omschrijft de wet als ‘de grootste goocheltruc aller tijden’. Milieudefensie wil een proefproces beginnen waarin de rechter moet beslissen of de wet nog in overeenstemming is met de Europese fijnstofrichtlijnen.

Steeds schoner
Uit de jaarlijkse luchtvervuilingskaarten van het onderzoeksinstituut RIVM blijkt dat Nederland steeds schoner wordt. Dit komt ten dele doordat de uitstoot van fijnstof in Europa afneemt, maar ook door andere rekenmethodes. Met Nederlandse regelgeving in 2005, waarbij onder meer de concentratie zeezout in de lucht mocht worden afgetrokken en vervuiling op de ene locatie kon worden gecompenseerd door schonere lucht op een andere plek, kwamen de ministeries aan de bouwers tegemoet.

Keuken: ‘Door de EU-norm veranderde fijnstof van een gezondheidsprobleem in een bestuurlijk probleem. We kwamen erachter dat we in het verleden te hoge waarden hadden berekend, maar vervolgens zijn aanpassingen voorgesteld waardoor de waarden lager uitvielen. Daarin werd weleens doorgeschoten.’

'Geen druk'
Volgens het ministerie van Verkeer en Waterstaat is geen druk uitgeoefend op de onderzoeksinstituten om lagere waarden te berekenen. ‘Wel hebben de betrokken ministeries hen aangespoord tot het nadenken en versneld uitwerken van de juiste methoden en berekeningen, omdat de luchtkwaliteitsproblemen vragen om een spoedige aanpak.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden