Overal terreur, wat is het verband?

'A Day of Terror', met die kop bracht de krant The International Herald Tribune vorige week heel verschillende terreuracties onder noemer: de moord in Irak op twaalf gegijzelde Nepalezen, de zelfmoordaanslagen op twee bussen in Isra de gijzeling van twee Franse journalisten in Irak en de Tsjetsjeense aanslagen in Moskou....

Wim Bossema

De Russische president Poetin suggereerde, zoals altijd, dat er zo'n verband is, een terroristische internationale, waarvan de Tsjetsjeense terroristen lid zijn. Begrijpelijk vanuit zijn positie, vindt The Economist, maar waarschijnlijk sterk overdreven. Van de 'Islambouli Brigaden', die de aanslagen op twee Russische vliegtuigen en bij een metrostation opeisten, is weinig meer bekend dan twee verklaringen op een militante website. In daarvan is sprake van een band met Al Qai'ida.

Dun bewijs, vindt het blad.

Bij het ter perse gaan van The Economist was de bezetting van de school in Noord-Ossetiet begonnen. De terroristen zeiden trouw te zijn aan de rebellenleider Basajev. Dat sterkt The Economist in de visie dat de Tsjetsjeense terreur vooral voortkomt uit het uitblijven van een politieke oplossing door onwil van Poetin. De verkiezingen van vorige maand noemt het blad een farce.

Der Spiegel heeft een uitgebreid omslagverhaal over het drama. Gevolgd door een artikel over het verschijnsel zelfmoordaanslag, waarin allerlei aanslagen in hetzelfde kader worden geplaatst met foto's van Palestijnse terroristen, aanslagen in Afghanistan en Irak en van Bin Laden. Het verbinden element: de terroristen zijn allen moslims.

Het koelbloedig vermoorden van kinderen in Beslan is nieuw voor het internationale terrorisme, meent Der Spiegel en het blad ziet daarin het bewijs dat de Tsjetsjeense rebellen onder invloed van islamisten van buiten zijn komen te staan. Het is geen plaatselijk conflict meer.

De strijd voor onafhankelijkheid in Tsjetsjenis voorbij, meent eveneens Focus: religieus fanatisme voedt nu de strijd van de rebellen. Het woord vrijheidsstrijd komt in Focus niet meer voor, 'islamistische terreur tegen de Russische regering' is nu de omschrijving. Het bloedbad in het buurland kan er wel eens op wijzen dat de 'islamistische terroristen' het geweld vanuit Tsjetsjeniaar de rest van de Kaukasus willen doen overslaan.

De harde aanpak door Poetin speelt de terroristen in de kaart, tekent Focus op uit de mond van de terrorismekenner Kai Hirschman. De terroristen lokken tegengeweld uit omdat er zo meer Tsjetsjenen bereid zouden zijn zich bij hen aan te sluiten. Bij de gijzelnemers in Beslan ging het minder om nationalistich verzet dan om moslimterroristen 'uit de omgeving van Al Qa'ida'.

Het Amerikaanse blad Time is minder stellig in zijn reconstructie. Tsjetsjenis toch wat anders, past in het eenzijdige beeld van de internationale 'oorlog tegen het terrorisme', volgens Time. 'De meeste Tsjetsjenen delen Al Qa'ida's religieuze fundamentalisme niet en ze zijn niet uit op de terugkeer van het kalifaat.' Van Basajev is bekend dat hij geld uit het Midden-Oosten krijgt, maar veel meer aanwijzingen zijn er niet.

Wat wel vaststaat, schrijft Time, is dat het aantal aanslagen al tijden lang toeneemt. En dat Poetin alleen is geslaagd in het doodzwijgen van het geweld. Tot de nieuwe reeks terreuracties begon.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden