Over oude afspraken en auto's die voorbij gaan

Fer Poncia woonde al bij de A2 in Maarssen toen het nog een tweebaansweg was. Nu liggen er tien rijbanen achter een geluidswal naast zijn achtertuin.

Minister Schultz van Haegen Beeld epa

Aan de andere kant rijd ik vaak, met een snelheidsduivel op mijn ene schouder, vrouwe Justitia op de andere en een knagend milieugeweten ertussen.

Hier begint kortom, tussen Utrecht en Amsterdam, die heerlijk brede route Maarssen-Holendrecht, met asfalt dat 'gassen!' juicht en - o ja - de beruchtste trajectcontrole van Nederland. Wie hier nog nooit op de bon is geslingerd, komt weinig in de Randstad.

Voornaamste oorzaak van alle bekeuringen: het permanente sjorren aan maximumsnelheden. Wie weet nog hoe hard je waar precies mag en waar niet en wanneer ook al weer? Overdag rijden we rond Utrecht en verderop richting Amsterdam (en terug) maximaal 100 kilometer per uur, maar 's avonds en 's nachts mogen we opeens 130. Eerst mocht dat maar één kant op, wegens natuur bij Vinkeveen, toen mocht het in beide richtingen. Logisch.

Van minister Schultz, van VVD en Infrastructuur, mogen we hier volgend jaar ook overdág 130. Lekker voor de verkiezingen. Zo lekker, dat de VVD het gewoon twee keer als nieuws presenteerde.

Dat de A2 tussen Utrecht en Amsterdam breder moest worden om niet dicht te slibben, kon iedereen zien. Maar waar omwonenden en de voltallige gemeenteraad van Stichtse Vecht (Breukelen, Loenen en Maarssen) pisnijdig over zijn - van GroenLinks tot en met de vijf VVD'ers in de raad - is het verraad van Melanie Schultz. 'Als je wilt zien hoe de overheid het vertrouwen van burgers verknalt', briest wethouder en locoburgemeester Pieter de Groene (D66) in zijn werkkamer in Breukelen, 'dan moet je hier wezen'.

Wethouder Pieter de Groene

Het bewijsstuk: de inspraakfolder van Rijkswaterstaat die de inwoners van Stichtse Vecht bij de laatste verbreding naar tien rijstroken in de bus kregen. Titel: 'Beter en Betrouwbaar.' Haha!

Destijds was de maximum snelheid op dit stuk A2 120 kilometer per uur. Rijkswaterstaat beloofde voor na de verbreding: 'Op het hele traject mag niet harder gereden worden dan 100 kilometer per uur.' De weg was in 2012 klaar. Datzelfde jaar verhoogde Schultz het maximum 's nachts naar 130 kilometer.

Stichtse Vecht ging daartegen in beroep. Maar de rechtbank oordeelde dat 'de nadelen van hard rijden niet opwegen tegen de voordelen'.

Hoe kan dat? Ik vraag het Jan Matthijsen, onderzoeker bij het Planbureau voor de Leefomgeving. Die vertelt dat Europese auto's in vijftien jaar zo veel schoner werden dankzij roetfilters en betere motoren dat de fijnstofconcentratie op snelwegen flink daalde: 'Het maakt eigenlijk steeds minder uit of je snelheidsverhogingen toestaat.' 80 kilometer per uur is qua uitstoot nog steeds de optimale snelheid, maar als je harder gaat, worden de verschillen tussen 100 of 130 kleiner. 'Al zou ik er geen school naast zetten.'

Achter het geluidsscherm in Maarssen stond al een school. Daar wonen 25 duizend mensen. En hier zou juist langzamer gereden worden om de leefomgeving te verbeteren. Fer Poncia: 'Het doel was níét dat we harder zouden gaan rijden zodra de leefomgeving wat beter zou worden.'

Om van de geluidshinder of het toenemend aantal verkeersdoden bij verhoging van de maximum snelheid maar te zwijgen. Stichtse Vecht ging dus in beroep tegen de uitspraak van de rechter. Vandaag zou de Raad van State na drie keer uitstel eindelijk uitspraak doen. Maar vorige week is het besluit voor de vierde keer verplaatst, naar na de verkiezingen, in april.

En dan moet de beroepsprocedure tegen 130 kilometer per uur die Schultz overdag wil invoeren, nog beginnen. De voltallige gemeenteraad, inclusief VVD, stemde ermee in. De gemeente meet alvast zelf fijnstof. In de tuin van Fer Poncia staat al meetapparatuur.

Hoe onzinnig de 130 van Schultz op dit verleidelijk stuk asfalt toch wel is? Kijk naar de nieuwe Leidsche Rijntunnel, waar de vernieuwde A2 nu deels doorheen loopt. Daar staan weer bijna dagelijks files te dampen tot aan Maarssen. Files die niet echt worden opgelost door met 130 te komen aanscheuren. Fijnstofdeskundige Jan Matthijsen zegt: 'Files zorgen ook voor veel meer uitstoot.'

Ik vroeg de woordvoerder Schultz, Marianne Wuite, hoe we een belofte van Rijkswaterstaat voortaan moeten duiden. Het antwoord liet een maand op zich wachten en luidde samengevat: nieuw kabinet, nieuw beleid. Als de VVD wil dat we op driekwart van de Nederlandse snelwegen 130 kunnen rijden, vervallen alle oude afspraken: 'Daarmee is de informatie in de door u aangehaalde brochure niet meer actueel. Ik hoop dat u hiermee uit de voeten kunt.'

A2 Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden