Over deze 6 thema's moeten VVD, CDA en PVV het sowieso eens worden

De overheid moet in 2013 netto negen miljard euro bezuinigen wil het aan de Brusselse drie-procentsnorm voldoen. Vanaf maandag zullen VVD, CDA en PVV proberen dit geld te vinden tijdens de tussenformatie. Welke 6 onderwerpen worden sowieso besproken.

Na afloop van de echte formatie waren Verhagen, Rutte en Wilders vol goede moed.Beeld epa

1. Ontwikkelingssamenwerking
Als het aan PVV-leider Geert Wilders ligt is de eerste kop koffie nog aan het afkoelen wanneer dit onderwerp op tafel komt. Wilders heeft de afgelopen maanden herhaaldelijk verkondigd dat er eerst een hele hap uit het budget van staatssecretaris Knapen moet, wil hij überhaupt praten over andere bezuinigingen.

Dat wordt vooral slikken voor het CDA. Deze partij wil dat eigenlijk niet en stelt dat Nederland zich aan allerlei internationale afspraken heeft gecommitteerd. De woordvoerder in de Kamerfractie is Kathleen Ferrier. Deze fractie-dissident is zeer kritisch op de samenwerking met de PVV en zal het moeilijk te verteren vinden dat Wilders op haar terrein flink wil snijden.

2. Huizenmarkt
Nummer 1 op de lijstjes van de economen: de huizenmarkt. Inmiddels is er vrijwel niemand meer, behalve de VVD en PVV, die vindt dat de hypotheekrenteaftrek moet blijven zoals hij is. Deze fiscale aftrekpost kost de schatkist jaarlijks zo'n 11 miljard euro. Oppositiepartijen, economen, banken, werkgevers en vakbonden. Allemaal pleiten ze voor een hervorming van de woningmarkt.

De tijd lijkt nu dan ook rijp om de woningmarkt aan te pakken. Dat kan betekenen: een geleidelijke afbouw van de hypotheekrenteaftrek, verhoging van de huren (mensen met lage inkomens worden hiervoor gecompenseerd), afschaffing van de overdrachtsbelasting en nog een aantal maatregelen. Als Rutte weet te bedisselen dat die geleidelijke afbouw van de aftrek pas in 2015 ingaat, houdt hij zijn woord dat er deze kabinetsperiode niet aan de aftrek wordt getornd.

Een nadeel heeft deze hervorming wel: het levert amper geld op in 2013, maar zorgt vooral voor betere overheidsfinanciën in de jaren erna.

3. Arbeidsmarkt
Wat zeker niet zal ontbreken is een serie gesprekken over de arbeidsmarkt. Het is de grote wens van veel hervormers om deze opener en transparanter te maken. Door het ontslagrecht te versoepelen kunnen mensen makkelijker en goedkoper worden ontslagen, maar zullen bedrijven ook eerder mensen aannemen. En hoe meer banen, hoe meer belastinginkomsten en minder te betalen uitkeringen.

Op zaken als de bijstand, pensioenleeftijd, hoogtes van uitkeringen en toeslagen kan ook bezuinigd worden. Natuurlijk kunnen de belastingtarieven worden verhoogd, maar dat lijkt niet waarschijnlijk. Dat zou wel eens dodelijk kunnen zijn voor het consumentenvertrouwen en het politieke krediet van VVD'er Rutte.

4. Energie
Het was één van de zinnetjes die GroenLinks-leider Jolande Sap vanmorgen tot in den treure herhaalde: stop de peperdure subsidie op fossiele brandstoffen. Volgens haar moet de overheid belasting heffen op kerosine en stoppen met de voordeeltjes aan kolenmijnexploitanten en grootverbruikers van energie.

Het is waar dat hier forse besparingen kunnen worden geboekt. Maar ook dit ligt electoraal gevoelig. Het bedrijfsleven zal zeggen dat ze hierdoor minder concurrerend zijn en dat dit funest is voor de economische groei. Sap denkt juist dat dit een stimulans is voor een transitie naar een duurzame, innovatieve economie.

5. Defensie
Ja. Het ministerie van Defensie heeft al een enorme bezuinigingsoperatie achter de rug. Dat wil niet zeggen dat dit onderwerp niet behandeld wordt tijdens een lange lunch op het Catshuis.

En dan gaat het vooral over de JSF. Moeten we dit vliegtuig nog kopen nu we broekriem zo moeten aanhalen? De PVV heeft al vaker laten weten eigenlijk tegen de JSF te zijn. Ook veel Nederlanders vinden dit een mooie post om op te bezuinigen. Echter, tot nu toe heeft Nederland pas twee testtoestellen besteld. In 2014 volgt de echte beslissing. Dit schrappen heeft wellicht zin, alleen wordt het begrotingstekort in 2013 er niet lager door. En het is dan extra zonde van al het geld wat Nederland al heeft bijgedragen aan de ontwikkeling van het moderne gevechtsvliegtuig.

6. Zorg
Dit is de grootste uitgavenpost voor de overheid, jaarlijks zo'n 75 miljard euro. Voor de PVV is de zorg aan ouderen van groot belang. Ingrepen in de zorg kunnen snel veel geld opleveren, maar liggen heel moeilijk bij de kiezer. Eerder is het basispakket verkleind en zijn er hogere bijdragen voor patiënten gekomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden