Over de treinstoring is een schitterende noodlotsroman te schrijven

Treinen

Het treinverkeer rond Utrecht lag gisteren plat. Honderdduizenden mensen wachtten tevergeefs op de trein. Kees van Dam van het NOS Journaal moest het langst wachten van iedereen, maar dat was omdat hij ons op de hoogte moest houden van de ontwikkelingen. Gelukkig woont Kees in Utrecht, dus hoefde hij niet met de trein naar huis.

Het opmerkelijkst vond ik de reacties van de gestrande reizigers. Ik verwachtte woede en NS-haat voor Van Dams microfoon - een trein die niet komt opdagen kan je je carrière kosten, je huwelijk of het vliegtuig naar je vakantieadres.

Over de treinstoring van 2 februari 2015 is een schitterende noodlotsroman te schrijven; al kan de trein die niet kwam ook een prachtige romance bij de Starbucks tot gevolg hebben gehad waaruit over negen maanden de redder van ons spoorwegstelsel zal worden geboren.

Ik hoorde en zag gisteren kalme berusting en gelatenheid - een glimlachende jongeman die het 'dieptriest' noemde was nog het radicaalst. Maar ook bij hem zag je dat hij het niet langer de moeite waard achtte écht boos te worden.

Nog even en er gaat gejuich op als een trein wél het station heeft weten te bereiken. De chaos rond Utrecht was ook geen opening van het achtuurjournaal meer, het nieuwtje is eraf. Op de site RijdendeTreinen.nl kun je zien hoe het aantal spoorstoringen per jaar toeneemt: 1.846 in 2011, 2.475 in 2014 en in 2015 alweer 292, een nieuw record is in de maak.

Gisteren viel bij spoorbeheerder ProRail de ict uit en was het weer bal. Wim Knoppert, directeur Operaties, was aan de beurt om namens de firma de reizigers excuses aan te bieden. 'Het is terecht dat wij scherp bevraagd worden', zei hij schuldbewust - elk jaar voor de winter invalt volgen de directies van NS en ProRail alvast een paar dagen mediatraining.

Volgens staatssecretaris Mansveld moeten reizigers kunnen rekenen op een 'betrouwbare en voorspelbare treinreis'. De voorspelbaarheid neemt toe - ga er maar van uit dat je te laat komt - maar de betrouwbaarheid niet. Daarom gaf Mansveld de president-directeuren van NS en ProRail gisteren opdracht 'alles op alles te zetten om de oorzaken hiervan boven water te krijgen en structureel te verhelpen.'

Klonk ooit een politica machtelozer en wanhopiger? Het leek op een bevel uit 1951 van het Centraal Comité aan de kolchozen, om de oorzaak van de zoveelste mislukte oogst te vinden en onverwijld te zorgen voor een recordopbrengst.

Ons spoor is het volste en gecompliceerdste van de wereld, dus het is flauw om te klagen over een vertraginkje of uitgevallen trein. Het is allemaal iets ingewikkelder dan de Transsiberië Expres. Maar wat is er, dat in aanmerking genomen, aan de hand bij NS en ProRail?

Mansveld weet het ook niet meer. De Kamer is eveneens het spoor bijster. Eén sneeuwvlok en de treinenloop raakt ernstig verstoord, 0,1 graad vorst en de wissels zitten muurvast, één stroomonderbreking en alle seinen moeten weer handmatig worden bediend - en dan heb ik het nog niet eens over de aanschaf van dubieus rijdend materieel en reclamebureaus die de reizigers de stuipen op het lijf jagen.

Betty de Boer (VVD): 'Hoe kan dat nou?'

Duco Hoogland (PvdA): 'Hoe komt dat?'

Misschien heeft het te maken met de splitsing van NS in spoorbeheer en spoorgebruik - maar daar kun je twintig jaar later ook moeilijk meer mee aankomen.

Dat voortdurend van alles fout gaat, dat niemand meer weet hoe dat komt en dat het langzaam maar zeker tot de normale, alledaagse zaken des levens gaat behoren - treinen die niet komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.