Over alles praten

Volwassen kinderen kijken met hun ouders terug op de opvoeding en hun relatie. Deze week: Tom (58) en Klaas (29) van Beurden. 'Als ik om aandacht vroeg, was die er.'

Tom van Beurden, directeur van een service-organisatie voor het voortgezet onderwijs, getrouwd, één kind.


'Ik heb bewust geprobeerd anders met mijn zoon om te gaan dan mijn vader met mij heeft gedaan. Ik geniet van mijn zoon, misschien ook wel omdat ik één kind heb en zelf uit een gezin met tien kinderen kom. Ik wil niet afgeven op dat gezin, maar ik haal wel meer uit de vader-zoonrelatie.


Ik was thuis de jongste. Op mijn 4de werd mijn moeder ziek, ze kreeg kanker. Toen ik 10 was, overleed ze. Mijn vader is binnen een jaar hertrouwd. Ik weet niet of dat uit pure liefde was, waarschijnlijk hebben praktische overwegingen ook meegespeeld.


Het was in ons gezin een survival. We hadden het niet breed. Ik geloof dat we met zijn vijven in een kamer sliepen en met zijn drieën in een twijfelaar. Ik zal ongetwijfeld hulp hebben gehad van mijn zus en broers, maar ik heb vooral het gevoel dat ik mezelf moest redden. Er was geen ruimte voor het uiten van emoties.


Met mijn tweede moeder is de relatie goed geworden nadat ik uit huis ben gegaan. En die werd nog beter toen Klaas werd geboren, in 1980. Ze was idolaat van hem. Och, toen ik die jongen tevoorschijn zag komen, onbeschrijflijk. Dat gevoel heb ik altijd gehouden. Heerlijk, zo'n gozer.


Zijn kinderjaren heb ik intensief beleefd, vooral tot zijn 8ste. Ik stond bij school, ik ging met hem naar zwemmen en tennis. Daarna kreeg ik directiefuncties en had ik minder tijd. Maar de intensiteit van ons contact werd er niet minder op.


Hij bleef helaas enig kind en het zou kunnen dat hij het niet zo aangenaam vond altijd met papa en mama op stap te zijn. Dus wisselden we het af: soms deed hij iets met mijn vrouw, soms met mij. Hij en ik zaten herhaaldelijk op zaterdagochtenden op een terras. Dan bespraken we iedereen die we langs zagen komen.


We wisselen meer emoties uit dan mijn vader en ik deden. Wanneer we elkaar zien, houden we elkaar vast en zoenen elkaar. Dat was bij ons vroeger thuis onvoorstelbaar. En we praten, hoewel we daar niet altijd uren voor nodig hebben. We voelen elkaar met korte zinnen aan. Neem het gesprek dat we aan het eind van zijn studie hadden. Hij deed economie en hij ging leven, daar had ik geen problemen mee. Maar toen hij in zijn vijfde jaar niet opschoot, heb ik wel gezegd: 'Klaas, ik gun je meer dan alles, maar je hebt de morele plicht je studie nu zo snel mogelijk af te ronden.' En dat gebeurde vervolgens ook.


Mijn vader heeft zoiets nooit gedaan. Hij overleed toen ik 19 was en toen wist ik bij God niet wat ik moest studeren. Maar ik vind, het hoort bij de opvoeding je kind te stimuleren een studie te doen en het te begeleiden als het minder goed gaat. Zo'n gesprek kan in drie minuten als het moet.


Toen Klaas begon met werken, zijn we daar veel over gaan praten. Hij deed aan intervisie en coaching. Ik denk weleens: goh, dat had ik zelf willen meemaken. En toen ik een jaar of vijf geleden een carrièredip had, ben ik coachingsgesprekken aangegaan. Hij vroeg eens: 'Heb ik je gestimuleerd?' Dat was zo. Toen dacht ik: ja, er komt een moment dat je van je eigen kind gaat leren. En wat ik ontroerend vind: als ik naar hem kijk, zie ik echt iemand staan. Een stevige kerel.'


Klaas van Beurden, businessmanager bij Rabobank, woont samen met zijn vriendin.


'Ik heb met mijn beide ouders een goede band, maar met mijn vader deed ik andere dingen dan met mijn moeder. Met mijn vader sportte en fietste ik. We wasten na het eten altijd samen af. We deden samen de boodschappen en die probeerden we in een recordtijd te doen. In de tussentijd verorberden we een zak snoep.


Na mijn 8ste kreeg hij managementfuncties, maar ik heb daar niets van gemerkt. Het enige verschil was dat hij later thuiskwam, maar dat was altijd nog om half zes. Mijn moeder zat klaar met thee en koek, maar ook van mijn vader had ik wel het idee dat hij er voor mij was. Ik waardeer de tijd en de energie die hij in mij heeft gestoken.


Ik miste geen broertjes en zusjes, daar dacht ik nooit over na. Pas op oudere leeftijd realiseerde ik me dat ik enig kind was. Ik merk nu dat het wel apart was dat alle tijd en aandacht voor mij was. Niet dat ik constant de grootste dozen lego kreeg, maar als je enig kind bent, wordt er altijd rekening met je gehouden. Wanneer we aten, zat ik aan het hoofd van de tafel. Mijn ouders zaten links en rechts van mij, dus als ik om aandacht vroeg, was die er. Het is ook wel luxe dat je op vrijdagmiddag voor de herfstvakantie krijgt te horen: 'Pak je koffer, we gaan morgen naar Praag.' Dat kon omdat ik alleen was, anders was er misschien geen geld voor geweest.


Dat speelde ook toen ik ging studeren. Mijn ouders betaalden mijn studie, ik had hooguit in de zomervakantie een baantje. Ik was actief in mijn volleybalvereniging, daar is veel tijd in gaan zitten - en dat kon. Als er meer kinderen waren geweest, was de toelage van mijn ouders na vier jaar studie ongetwijfeld gestopt. Toen ik tegen mijn afstuderen aan hing en het duurde en het duurde maar, heeft mijn vader gezegd: 'Nu moet je opschieten.' Dat soort gesprekken nam mijn vader altijd voor zijn rekening. De harde hand, maar echt hard was het niet.


Nu denk ik dat het misschien beter voor mij was geweest als ik broertjes en zusjes had gehad. Ik moet er soms aan wennen dat niet meer alles gaat zoals Klaasje het wil. Het wonen in een studentenhuis was wat dat betreft een goede ervaring voor mij.


Ik heb nooit echt gemerkt dat mijn vader het met mij anders wilde doen dan zijn vader met hem heeft gedaan. Hij sprak niet vaak over vroeger, nog steeds niet. Ik ken het verhaal alleen op hoofdlijnen. Hij heeft wel eens gezegd: 'Goh, had ik maar iemand gehad die mij met mijn studie stimuleerde.'


Zo rond zijn 50tigste heeft zijn carrière een andere wending genomen. Dat begon ongeveer op het moment dat ik ging werken. Dat gaf een raakvlak. Ik maakte een andere ontwikkeling door dan hij. Ik heb allerlei cursussen gedaan op het gebied van communicatie. Toen hij daar ook mee bezig ging, had ik het gevoel dat dat kwam door mij.


Hij zei eens: 'Als ik dit vroeger had gedaan, wie weet waar ik had kunnen komen. Heel goed dat je dit al aan het begin van je loopbaan doet.' Ik kan mijn vader nu soms adviseren en hij mij. Dat maakt de gesprekken tussen ons leuk. Ik betrek hem bij alle stappen in mijn carrière. Natuurlijk bespreek ik alles eerst met mijn vriendin, maar mijn vader staat met stip op twee.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden