Oudmeesterlijk

Bij een glaasje whiskey of vodka. Gemoedelijk. Een geboren verteller...

CO WESTERIK ontvangt, bij hem thuis.

Een nette en keurige heer, onberispelijk, met kortgeknipt haar, bijna een kantoorklerk, met de nauwgezetheid van een formele Hagenaar en de werkdrift van een Rotterdammer.

Hij toont zijn nieuwe werk, van donderdag tot en met zondag, en op andere dagen op afspraak.

'Een schilderij beginnen gaat van tiedeliedie, maar een schilderij àfmaken, dat is eigenlijk niet te doen.'

Embrassant une feuille, een figuur achter een masker, is een van de bekoorlijkste aquarellen op de tentoonstelling. Vraagprijs: 4.500 gulden. Bij de schilderijen, zes nieuwe werken, staan geen prijzen. Daar kan natuurlijk over gepraat worden.

Het is vorstelijk werk, oudmeesterlijk geschilderd. Met kennis van olieverf. Want een schilderij is er voor de eeuwigheid. 'Toch prachtig? We kunnen nog altijd een schilderij uit de veertiende en vijftiende eeuw bekijken. Het is er nog. En in goede staat.'

Natte vingers, het mooiste schilderij op de expositie, is typisch Westerik. Het herinnert aan zijn bekende Snijden aan gras.

Toen dat schilderij enkele jaren geleden - naast andere versies van hetzelfde schilderij - op zijn retrospectief in het Amsterdamse Stedelijk Museum hing, schreef Dorine Mignot: 'Men zou het een close-up van een niet als zodanig bestaande werkelijkheid kunnen noemen. Westerik heeft bij wijze van spreken ingezoomd op zijn eigen verbeelding van de werkelijkheid.'

Westerik leidt een gedisciplineerd leven. Hij is geen bohemien. Hij regisseert zijn leven. Geen franjes. Geen gespetter. Hij notuleert alles. Bij elk schilderij - Westerik maakt twee, hoogstens drie schilderijen per jaar - noteert hij 'dagboekmatig' wat er goed of mis is aan het schilderij. Het moet perfect zijn. Af.

Toen ik enkele jaren geleden bij hem op bezoek was, toonde hij zijn atelier. Een steile trap voert omhoog naar een luik dat toegang biedt tot een ruim vertrek. Alles in het atelier heeft een voorbestemde plek. Niets mag zijn georganiseerde leven verstoren, geen lap, geen klonter verf, geen linnen. Gründlichkeit, daar gaat het om. Helderheid.

Op zijn schilderijen staat in een oudmeesterlijk handschrift zijn signatuur. Hij is als het ware een oude meester. Westerik houdt van dat soort raffinement. De formaten van zijn schilderijen ogen traditioneel, de techniek van schilderen is historisch van origine. Hij wil een zelfde helderheid - 'kristallerigheid', zegt Westerik - bewerkstelligen als de door hem zeer bewonderde Vlaamse Primitieven.

We praten over Van Gogh. Over Arles. Over zijn brieven. 't Is niet zeker dat hij zelfmoord pleegde. Hij schoot op de kraaien! Theo zag de grootsheid van Vincents schilderkunst niet. 'Dan had hij toch schilderijen verkocht?'

Over de wijn. Cahors-wijnen zijn geen grote, maar wel goede wijnen. Over Frankrijk. Ach, wat een mooi land. 'Daar raak ik nooit op uitgekeken.' Over Amerika. Daar heeft hij een half jaar gewoond, tot hij dacht: Dit is niets voor mij!

Westerik schildert niet 'het proces van Kafka', maar gewone dingen. In zijn atelier in Frankrijk, in de Cahors, loopt hij soms op blote voeten. Dan krijgt hij zijn voet in de gaten. Prachtig is dat. 'Ja, ik ben maar een eenvoudig man', zei Westerik ooit. 'Mijn onderwerpen zijn direct uit mijn omgeving geplukt.' Die voet, dat is niet gering, die vouw van de ader.

Zou hij het aandurven een hysterisch schilderij te maken, zo'n geweld à la Cobra?

'Ik doe niets anders', zei hij in een interview met Max Pam in de Haagse Post. Zijn werk huilt, jankt en ruikt naar alles wat bij mensen hoort: zweet, bloed, narigheid.

Westerik 'knutselt aan zichzelf'. Zo praat hij er over. Het is een beminnelijk iemand, bescheiden maar trots tegelijk, zacht en fel, scherp maar tegelijk ook boterzoet. 'Ik zit veel aan mijzelf te knutselen', zei hij ooit. 'Dit huis is mijn wereld. Ik kom niet veel buiten. Je wordt misschien wat wonderlijk in dit onmaatschappelijke vak. Ik heb een laatje met ideeën, die moeten uitgewerkt worden. Dit is mijn bestaan, nogal kluizenaarsachtig.'

De titels. Grassen in wind, Languit in het gras, Neerstrijkende vogel. En: Embrassant une feuille. Westerik gelooft dat een schilderij de vorm is om angst onschadelijk te maken. 'Je moet meester worden over de verf, zoals je een wild paard temt.'

Paul Depondt

Co Westerik, tot en met 1 april in Galerie Fenna de Vries, Rotterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden