Ouders woedend op AIVD: wel ronselaars voor Syrië

In tegenstelling tot wat de AIVD beweert, wordt in Nederland wel degelijk geronseld voor de jihad in Syrië. Dit zeggen ouders wier zonen naar Syrië zijn afgereisd. De ouders hebben bij de politie in Den Haag aangifte gedaan tegen twee mannen die hun kinderen 'hersenspoelen' en 'ophitsen' om in Syrië te gaan strijden.

Een jonge strijder van het Vrije Syrische Leger. Beeld reuters

Drie keer is aangifte gedaan tegen Murat Ö., in de Schilderswijk beter bekend als Ibrahim de Turk, een figuur die al sinds 2001 als ronselaar in het vizier is van de inlichtingendiensten. En drie keer tegen Azedine C., ofwel Aboe Moussa, die actief is in de radicale groepering Behind Bars.

Woedend zijn de ouders op de inlichtingendienst AIVD. Die meldde dinsdag, naar aanleiding van een grote arrestatieactie in België, dat er in Nederland geen organisaties zijn die jongeren ronselen voor de strijd tegen president Assad. De dienst zegt ook geen aanwijzingen te hebben dat jonge Nederlanders betaald worden voor hun Syriëreis.

Leugenaars
De ouders voelen zich niet serieus genomen. 'Eigenlijk zegt de AIVD dat we leugenaars zijn', zegt de schoonzus van een 19-jarige Marokkaanse Nederlander die op 26 maart, met twee vrienden, naar Syrië is vertrokken.

Haar zwager verliet het huis met alleen een paspoort op zak, een paar T-shirtjes en twee riemen. Hij had geen geld voor een ticket. 'Wie heeft hun reis betaald?'

De AIVD zegt het fenomeen ronselen 'absoluut serieus' te nemen, reageert een woordvoerster. Maar wat de dienst niet ziet is 'het klassieke georganiseerde ronselen', waarbij mensen onder druk worden gezet of worden betaald. 'We zien wel een groepsdynamiek. Jongeren die elkaar stimuleren om een reis te ondernemen, die informatie delen, tips en trucs uitwisselen. Binnen die groepen zijn charismatische figuren die telefoonnummers hebben of in een netwerk zitten en iemand kunnen verwijzen.'

Onverstandig
Terrorismedeskundige Edwin Bakker heeft zich eveneens zeer verbaasd over de uitspraak van de AIVD. Hij noemt het 'geen verstandige zet', omdat de indruk wordt gewekt dat ronselpraktijken worden gebagatelliseerd. Het 'gegoochel met definities' illustreert volgens Bakker de kloof die gaapt tussen de AIVD en de ouders en wijkagenten. 'Die moeten bijdragen aan een oplossing, die moet je ondersteunen.'

Murat Ö., alias Ibrahim de Turk, alias Abu Jarrah, alias Abu Zer zamelde al in 2001 in een radicale moskee in Australië geld in voor de jihad. Twee jaar later stond hij in Rotterdam terecht in de eerste jihadzaak wegens werving. Hij werd, met elf medeverdachten, vrijgesproken.

In 2005 kwam hij weer in beeld bij de recherche, wegens het ronselen van drie jongemannen uit Den Haag, die op weg naar Tsjetsjenië in Azerbeidzjan werden gearresteerd. In 2007 werd hij opnieuw opgepakt als rekruteringsverdachte. Hij zat op de terreurafdeling in Vught bij de jongens van de Hofstadgroep, maar werd steeds bij gebrek aan bewijs vrijgesproken.

Al die jaren is hij volgens de ouders actief gebleven als hersenspoeler en werver. 'Hij was een held, zat in Vught, de jongens hingen aan zijn lippen', zegt de schoonzus. De laatste maanden zat hij, na het gebed in de Turkse Mimar Sinan moskee in het hartje van de Schilderswijk, vaak op het Teniersplantsoen. Op een bankje, naast een kinderboerderijtje en een Cruyff-court. Met jongeren sprak hij openlijk over de strijd. De ouders hoorden hem praten over auto's opblazen en 'andere extreme dingen'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.