Interview Ouders Roelf B.

Ouders Roelf B. in shock: ‘Hij had niet veel geld. Die drugs had hij nooit kunnen betalen’

Vader Jakob en moeder Jantje in de slaapkamer van hun zoon in het ouderlijk huis in Stadskanaal. Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Sinds hun zoon en sprinttalent Roelf B. (21) op het muziekfestival Sziget in Boedapest is opgepakt voor drugshandel, ­leven zijn ouders Jakob en Jantje in shock. Dit past niet bij hun zoon. ‘Hij was alleen maar bezig met zijn sport.’

Het telefoontje uit Hongarije komt vorige week woensdag van een meisje dat ze niet kent, vertelt Jantje, de moeder van Roelf B.. ‘Ik heb slecht nieuws’, zegt het meisje. ‘Het gaat over Roelf. De politie heeft hem opgepakt.’ Het meisje zegt dat ze de arrestatie op het terrein van het Hongaarse muziekfestival Sziget met eigen ogen heeft gezien. Dat de jongens door de politie op de grond zijn gegooid en dat er is gevochten.

Jantje staat met haar auto bij een apk-keuring en even snapt ze niet wat ze hoort. Wat is er aan de hand met haar zoon, een talentvolle sprinter uit de Nederlandse atletiek?

Het meisje aan de telefoon hoort bij een vriendengroep van zo’n twintig jongeren uit Stadskanaal die zijn afgereisd naar het populaire muziekfestival Sziget in de hoofdstad Boedapest. Ook haar zoon Roelf hoort bij deze groep. Het meisje vertelt dat Roelf wordt verdacht van handel in drugs en dat hij vastzit.

Jantje zit stil buiten op een steen naast de garage. Het regent. Ze denkt aan haar 21-jarige zoon, een zachtaardige jongen die altijd alleen maar bezig is met zijn sport. ‘Ik geloof dat ik in shock ben’, zegt ze als ze de werkplaats binnenloopt. ‘Mijn zoon is net gearresteerd.’

Stadskanaal: in het ouderlijk huis

Aan de huiskamertafel van hun vrijstaande herenhuis in Stadskanaal praten Jakob en Jantje, de ouders van Roelf B., over de zaak die hen nu al ruim een week bezighoudt. ‘We slapen bijna niet meer’, zegt Jakob, een succesvol ingenieur met een eigen ­bedrijf.

In eerste instantie wimpelden ze alle journalisten af en vertelden ze slechts dat het met Roelf ‘naar omstandig­heden’ goed gaat in de gevangenis. Maar nu willen ze toch hun verhaal doen. Wat is er gebeurd met hun zoon die bij de EK in 2017 nog de estafette liep met onder meer topsprinter Churandy Martina?

Roelf werd vorige week dinsdagavond met zijn 22-jarige jeugdvriend Gert-Jan aangehouden, omdat ze op Sziget vanuit hun tent zouden hebben gehandeld in grote hoeveel­heden xtc-pillen, joints en wiet.

De handel zou grondig zijn voorbereid: de politie vond zelfs prijslijsten die werden verspreid onder de festivalgangers. Zo kostte één xtc-pil 15 euro. Een gram wiet was 25 euro, volgens ­foto’s die de politie vrijgaf.

Toen de beveiliging van het festival zag hoeveel volk er op het tentje afkwam, werden de Nederlanders gecontroleerd en betrapt. In een Volkswagen Caddy met Nederlands kenteken trof de politie buiten het festivalterrein nog eens 17 kilo drugs aan. ­Sziget spreekt van de ‘grootste drugsvangst ooit’ op het eigen festival, met een straatwaarde van boven de 300 duizend euro.

De voortekenen voor de jonge ­Nederlanders zijn niet goed. In Hongarije staan hoge straffen op het bezit van drugs en op het invoeren en het verhandelen ervan. Het voorarrest van Roelf en Gert-Jan zal minstens een maand duren, zo werd deze week duidelijk.

‘Toen ik de advocaat aan de telefoon had, zei hij tegen me: het is schokkend, het is veel’, vertelt Jakob. ‘Het is allemaal zo moeilijk voor te stellen. We kunnen het niet geloven. Je wil al niet dat je kind gepakt wordt met twee joints in Hongarije.’

Ze zeggen ‘absoluut niet’ te hebben geweten dat Roelf drugs bij zich zou hebben gehad. Volgens zijn ouders is hij nooit met drugs in aanraking geweest. Jakob: ‘Hij was alleen maar bezig met zijn sport. Hij rookte ook niet en hij dronk misschien drie keer per jaar. De laatste keer was met Oudjaar.’

Jakob zegt niet te ontkennen dat er in de vriendengroep drugs wordt gebruikt. ‘Ik wil daar niet veel over zeggen, maar voor zover ik weet gebeurde het niet op grote schaal.’

Jantje en zij kunnen zich niet voorstellen dat Gert-Jan en Roelf hun drugshandel professioneel zouden hebben voorbereid. Jakob: ‘Dit is toch ook niet professioneel? Zoiets zou ­betekenen dat het doorgewinterde jongens zijn of dat ze daarmee omgaan. Voor mij is dat onvoorstelbaar.’

De ontgoocheling: niet meer bij de sprinttop

Roelf – volgens zijn ouders een introverte, zachtaardige jongen – is al zijn hele leven fanatiek bezig met sport. Van nature is hij fysiek ijzersterk. Op zijn 10de basketbalt hij vier keer per week op het hoogste regionale niveau, totdat hij in de atletiek verzeild raakt. Vanaf dat moment traint hij vrijwel onophoudelijk en bereikt hij in 2017 zelfs het EK voor landenteams.

‘Hij nam bijna geen vakantie meer’, zegt zijn vader. ‘Hij trainde afschuwelijk hard en op heel veel verschillende banen. Hij had geen vaste coach, dus hij deed veel zelf. Hij mocht overal gratis meedoen, omdat mensen hem aardig vonden.

‘Hij begon ’s ochtends met kip, ­eieren en voedingssupplementen’, zegt zijn moeder. ‘Hij was zo gedisciplineerd, het succes kwam niet uit de lucht vallen. Elke nacht gebruikte hij een app op zijn telefoon om te kijken of hij goed sliep. We maakten ons ­weleens zorgen. Het was zo dwangmatig, zo prestatiegericht, zo gestructureerd. Hij wilde het zo goed doen. We vroegen ons weleens af of de weg naar het succes wel leuk voor hem was. Hij had niet eens tijd voor een vriendinnetje.’

Jakob: ‘Het was een dun randje waarop hij als topsporter balanceerde. Hij trainde zo gigantisch hard, maar moest ook zo veel teleurstellingen verwerken. Zo gaat dat als je nog net niet in de top zit. Omdat ik hem wilde helpen, betaalde ik vaak voor zijn trainingskampen, zijn hotels.’

Roelf vraagt in het voorjaar van 2018 aan de Atletiekunie of hij op het nationale sportcentrum Papendal mee mag trainen. ‘Maar na een paar maanden belde hij me huilend op’, zegt zijn vader. ‘Hij zei: pap, ik voel me hier niet thuis. Het is een gevoelige jongen. Ik zei: Roelf, je moet je eens ­afvragen of dit het ­moment is om te accepteren dat jouw ­lichaam fysiek of chemisch misschien niet het talent heeft om die 0,3 seconde nog van jouw beste tijd af te halen. Toen is hij daar gestopt.’

Vanaf dat moment wil hij zich op zijn studie werktuigbouwkunde richten: na zijn mbo wil hij zijn bachelor halen. Op hbo-niveau. Ook krijgt hij een baan bij een ingenieursbureau.

Maar hij kan het niet laten. Al in de herfst begint hij weer fanatiek voor zichzelf te trainen en al snel loopt hij opnieuw tijden op de indoorbaan waarmee hij vooruit kan: 10,50 op de 100 meter. Jantje: ‘Ik zat naast hem in de auto en ik zei: wat is nou de bedoeling, Roelf? School gaat voor, zei hij. Maar binnen de kortste keren trainde hij weer 20, 24 uur per week.’

Stiekem hoopt hij opnieuw op een plek in de estafetteploeg voor de EK deze zomer, maar tot zijn teleurstelling wordt hij niet geselecteerd. De ­zevende plaats op de 100 meter, vorige maand bij de NK, is niet goed genoeg.

Dat hij dit jaar naar muziekfestival Sziget zou gaan, was bepaald geen uitgemaakte zaak. ‘Het was eigenlijk niet echt iets voor hem’, zegt Jantje. ‘Roelf ging nooit uit’, zegt Jakob. ‘Hij ging altijd om elf uur naar huis, de anderen gingen dan nog door. Maar hij wilde per se 9,5 uur per nacht slapen, ook in het weekend.’

Hij heeft hardop getwijfeld of hij naar Hongarije zou gaan, zeggen zijn ouders. Maar het feit dat hij niet voor de EK wordt geselecteerd geeft de doorslag: hij gaat met zijn vrienden mee. Het is de eerste keer dat hij Sziget bezoekt, zeggen Jakob en Jantje. Geruchten dat hij er al eerder is geweest en er vorig jaar al drugs zou hebben verkocht, noemen zijn ­ouders ‘volledig uit de lucht gegrepen’. Jakob: ‘Dat is gelul.’

Boedapest: een glimp bij de rechtbank

Het is vrijdag 9 augustus, twee dagen na het telefoontje over de arrestatie, als zijn vader Jakob in de rechtbank van Boedapest staat. Hij heeft voor het eerst de Hongaarse advocaat van zijn zoon ontmoet, Gergó Simon.

‘Ik heb hem gevraagd: hoe is dit gekomen? Ik wil weten wat er speelt. Wat denk je wat dit betekent voor mijn gezin? Zit hier iemand achter? Gaan we bedreigd worden? Worden we ergens op afgerekend? Is er ­iemand die dit financieel wil aftikken? Ik heb hier nog jonge kinderen thuis. Maar hij zei dat hij het niet wist.

‘Ik weet ook helemaal niet wat Roelf aan hem heeft verteld. En hij mag als advocaat ook niet alles met ons delen. Roelf is zijn cliënt, niet ik.’

Die ochtend wacht Jakob rustig maar geconcentreerd op de trappen vlak bij de rechtszaal. Hij weet dat zijn zoon zal worden voorgeleid en hij wil hem alleen maar in de ogen kijken, zonder iets te zeggen. Hem laten ­weten dat zijn familie hem steunt.

‘U mag hier niet staan’, zegt een bewaker tegen hem. Maar Jakob overtuigt hem. ‘Dit is heel emotioneel voor me’, zegt hij.

Vlak daarna wordt zijn zoon een rechtszaal binnengeleid voor de rechter-commissaris, gekleed in een vuil wit T-shirt. Hij heeft handboeien om en is met een zwarte ketting verbonden aan een bewaker. Jakob staat om de hoek en kan hem net niet zien.

Een paar uur later overhandigt advocaat Simon hem een papiertje. ‘Mooi dat je er bent’, staat erop geschreven. ‘Het gaat verder goed met me.’ Het briefje is niet ondertekend, maar Jakob herkent het handschrift uit duizenden. Hij schiet vol, ook als hij er over vertelt. Het is van Roelf.

In de gevangenis: het geld en de drugs

Begin deze week probeert hij zijn zoon in de gevangenis te bezoeken. Tevergeefs. Jakob schrijft hem een brief terug via de advocaat en stuurt hem wat familiefoto’s. ‘Het belangrijkste dat ik schreef, is dat we hopen dat hij mentaal overeind blijft. Want het is onze grootste zorg dat hij zichzelf iets aandoet.

‘De advocaat zei dat Roelf even moest huilen toen hij de brief zag. Daarna herstelde hij zich. De advocaat denkt dat hij wel stabiel is.’

Daarnaast krijgen ze een ‘need list’ terug van hun zoon: zaken die hij in de gevangenis nodig heeft. Jakob: ‘Hij wil behalve schone onderbroeken en sokken graag zijn studieboeken. Maar ook, en daaruit blijkt hoe vreselijk naïef hij is, wil hij een elastische band om te kunnen trainen.’

Vlak na de arrestatie zocht Jakob uit hoeveel geld zijn eigen zoon had. ‘Dat was een hoeveelheid geld zoals iedere student dat op zijn bankrekening heeft staan. Roelf heeft nooit veel geld gehad. Dus hij heeft never nooit iets kunnen betalen aan die drugs. Als ­atleet kreeg hij niets. Hij had geen A-status. Ik betaalde veel voor hem. En soms ook voor zijn collega-atleten. Roelf vroeg dat weleens aan me.’

Zijn vriend Gert-Jan leidde een ander leven: hij studeerde mbo-vrachtwagentechniek en had inmiddels een baan gevonden. ‘Hij is een harde werker. Tijdens zijn schooltijd bracht hij om zes uur vuilnis rond, om tien uur ging hij naar school, en om tien uur ’s avonds ging hij lopen klussen in het bedrijf van zijn vader. Ik zei weleens tegen hem: man, je kunt ook kapot hoor.’

De ouders van Roelf en Gert-Jan hebben contact met elkaar, zegt Jakob. ‘Ze zijn net zo in shock als wij.’

Roelf en Gert-Jan kennen elkaar sinds hun 10de, zegt Jakob. ‘Ze zaten bij elkaar op school, gingen op vakantie bij elkaars oma’s. Twee jaar geleden gingen ze ­samen naar Duitsland of Oostenrijk. Bergwandelingen ­maken, overnachten in de natuur. Heel avontuurlijk. Soms verdwaalden ze en vroegen ze of ze bij ­iemand in de tuin konden slapen. Vorig jaar hebben ze hetzelfde gedaan en zijn ze aan het eind nog langs geweest bij de groep uit Stadskanaal in Blanes.’

Jakob en Jantje hopen dat het ministerie van Buitenlandse Zaken zich inspant om hun zoon zo snel mogelijk naar ­Nederland te halen. Sinds kort worden ze vertegenwoordigd door de stichting PrisonLaw van advocaat Rachel Imamkhan, die Nederlandse gedetineerden in het buitenland bijstaat.

Ze denken steeds aan het korte maar rommelige afscheid van Roelf die vrijdagavond. Voordat hij ’s avonds in zijn auto stapte, op weg naar Sziget, gaf hij zijn moeder een kus en zijn vader een boks.

Jantje: ‘We hebben hem hier op de trap nog even vastgehouden. Als ik dit allemaal had geweten, had ik hem nooit meer losgelaten.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden