Nieuws AOW-leeftijd

Oudere werknemer loopt pensioen mis door rem op AOW-leeftijd

Het pensioenakkoord dat vakbonden, werkgevers en kabinet in juni sloten, blijkt een adder onder het gras te bevatten voor oudere werkenden. Doordat zij eerder stoppen met werken, teren ze in op hun pensioen en lopen ze gedurende hun oude dag geld mis, een bedrag dat kan oplopen tot duizenden euro’s.

De oudere werkende kan duizenden euro’s mislopen door de verlaging van de AOW-leeftijd. Beeld Marcel van den Bergh

De vakbonden dwongen dit voorjaar een verlaging van de AOW-leeftijd af. Begin juni presenteerden zij samen met werkgevers en het kabinet het pensioenakkoord. Daarin staan voornemens om het pensioenstelsel te hervormen en een rem op de stijgende AOW-leeftijd. Die wordt de komende twee jaar bevroren op 66 jaar en vier maanden en stijgt daarna in een lager tempo verder. Dit voorstel is als wet aangenomen door het parlement.

De maatregel betekent vooral veel voor werkende zestigers. Zij kunnen de komende jaren tot wel acht maanden eerder stoppen met werken. De vertraging werkt op langere termijn ook door voor jongere generaties. Een grote meerderheid van de vakbondsleden stemde in met het akkoord, mede vanwege de AOW-wijziging. Maar de aanpassing kent een keerzijde die in het debat over het akkoord amper aan bod is gekomen. Eerder stoppen betekent voor veel mensen een (aanzienlijk) lager aanvullend pensioen.

Drie elementen spelen een rol: een werknemer die eerder stopt, legt minder geld in de pensioenspaarpot, moet tijdens het pensioen langer putten uit die (minder gevulde) pot en loopt beleggingsrendement mis. Dit besef begint langzaam door te dringen tot oudere werknemers die bezig zijn met hun financiële planning na hun werkzame leven. Enkele pensioenfondsen hebben de nieuwe prognoses al gepubliceerd op de persoonlijke pagina’s van hun deelnemers, andere fondsen moeten de wijziging nog verwerken. Het verschil kan flink oplopen.

Wat kan het kosten? Een rekenvoorbeeld  

Op verzoek van de Volkskrant rekende pensioenfonds PGB (ook pensioenfonds van de krant) uit wat het financiële verschil is voor een werknemer die 63 is en in de zomer van 2022 met pensioen gaat. Voor het pensioenakkoord had deze werknemer moeten doorwerken tot het voorjaar van 2023. Nu mag hij acht maanden eerder stoppen. De werknemer werkt fulltime, verdient bruto 50 duizend euro per jaar en bouwt per jaar 1,8 procent pensioen op. Door het mislopen van inleg en het uitsmeren van het pensioen daalt zijn jaaruitkering met 860 euro bruto. Dat is 17 duizend euro als hij nog twintig jaar leeft.

Bewuste keuze

Er is sprake geweest van een ‘bewuste keuze’, zegt FNV-vicevoorzitter Tuur ­Elzinga, die als onderhandelaar nauw betrokken was bij het akkoord. ‘Wij willen graag eerder stoppen, dat was een duidelijke wens van de vakbeweging. De consequentie is dat het een beetje opbouw scheelt.’ Die afweging is tijdens vakbondsbijeenkomsten besproken, zegt de FNV’er. ‘Je mag er ook langer van genieten. Daar betalen we graag voor.’ Toch kloppen vakbonds­leden aan met vragen, inmiddels ruim honderd mensen, vertelt hij. ‘Als we uitleggen hoe het zit, vinden mensen dat over het algemeen logisch.’

Ambtenarenpensioenfonds ABP krijgt veel vragen sinds het fonds de persoonlijke prognoses heeft aangepast, zegt een woordvoerder. Sinds vorige week staat onder ‘veelgestelde vragen’ op de site daarom uitgelegd dat eerder stoppen ten koste gaat van pensioen. Pensioenfondsenkoepel Pensioenfederatie stelt dat het moment van stoppen een individuele keuze is. ‘Werknemers kunnen daarover in gesprek met hun werkgever.’ Maar afspraken over langer doorwerken zijn eerder uitzondering dan regel, zegt een woordvoerder van werkgeversvereniging AWVN. In de meeste cao’s markeert de AOW-leeftijd het einde van de arbeidsrelatie.

Waarom het pensioenakkoord niet alleen de minister geld kost
Eerder stoppen met werken kan zomaar duizend euro pensioen per jaar schelen. Daar was bij alle vreugde over het pensioenakkoord eerder dit jaar weinig oog voor. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden