Oud-president Egypte Morsi ter dood veroordeeld

-Een rechtbank in de Egyptische hoofdstad Caïro heeft oud-president Mohamed Morsi zaterdag ter dood veroordeeld. Hij was beschuldigd van spionage voor buitenlandse machten. Daarmee werden de Palestijnse organisatie Hamas en de Libanese pro-Iraanse beweging Hezbollah bedoeld. Mursi zou met die bewegingen hebben samengezworen om een uitbraak van gevangenen begin 2011 mogelijk te maken.

Oud-president Mohammed Morsi Beeld ap

Behalve de 63-jarige Mursi werden nog 105 andere aanhangers van de nu verboden Moslimbroederschap, onder wie Khairat el-Shater, ter dood veroordeeld. Shater is een belangrijke financier van de broederschap. De vonnissen werden bekendgemaakt tijdens een tv-uitzending. De Egyptische grootmoefti, de hoogste religieuze autoriteit in Egypte, moet ze goedkeuren.

Morsi werd in april tot twintig jaar gevangenisstraf veroordeeld voor de dood van betogers tijdens protesten in 2012. De rechter achtte Morsi niet direct verantwoordelijk voor hun dood. Daarom legde hij niet de doodstraf op. De rechter vond wel dat de toenmalige president het geweld heeft aangemoedigd.

Kritiek op doodstraf Morsi

Internationaal is vandaag fel gereageerd op de terdoodveroordeling van de Egyptische oud-president Mohamed Mursi. Amnesty International noemde de uitspraak een 'farce die gebaseerd is op ongeldige processen'. De mensenrechtenorganisatie heeft geëist dat Mursi vrijkomt of dat zijn zaak opnieuw wordt behandeld door een civiele rechter.

Ook de Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft geen goed woord over voor de veroordeling van Mursi. 'Het Westen schaft de doodstraf af, maar ze doen er niets aan dat de terdoodveroordelingen in Egypte blijven bestaan. Ze kijken alleen maar toe', zei Erdogan.

Mursi kreeg vandaag de doodstraf van een rechtbank in de Egyptische hoofdstad Caïro. Hij was beschuldigd van spionage voor buitenlandse machten. Daarmee werden de Palestijnse organisatie Hamas en de Libanese pro-Iraanse beweging Hezbollah bedoeld. Mursi zou met die bewegingen hebben samengezworen om een uitbraak van gevangenen begin 2011 mogelijk te maken.

Behalve de 63-jarige Mursi werden nog 105 andere aanhangers van de nu verboden Moslimbroederschap, onder wie Khairat el-Shater, ter dood veroordeeld. Shater is een belangrijke financier van de broederschap. De vonnissen werden bekendgemaakt tijdens een tv-uitzending. De Egyptische grootmoefti, de hoogste religieuze autoriteit in Egypte, moet ze goedkeuren.

De Moslimbroederschap heeft flinke kritiek geuit op de uitspraak. 'Dit is een politiek oordeel en staat voor een misdaad die wordt begaan', zei een partijlid Amr Darrag.

Mursi was in 2012 als kandidaat van de Moslimbroederschap de eerste gekozen president van Egypte. In 2013 werd hij door het leger afgezet. Mursi werd vorige maand tot twintig jaar gevangenisstraf veroordeeld voor de dood van betogers tijdens protesten in 2012. De rechter achtte Mursi niet direct verantwoordelijk voor hun dood. Daarom legde hij toen niet de doodstraf op. De rechter vond wel dat de toenmalige president het geweld heeft aangemoedigd.

Voorgeschiedenis

Nadat seculiere en religieuze oppositiegroepen met gezamenlijke demonstraties ex-dictator Hosni Mubarak in 2011 tot aftreden hadden weten te dwingen, raakten ze totaal verdeeld. Egypte beleefde drie jaren van sociale onrust, economische teloorgang en voortdurend geweld. Morsi werd in 2012 met een nipte meerderheid tot president verkozen, maar joeg met zijn autoritaire regeerstijl veel Egyptenaren tegen zich in het harnas. In juni 2013 leidden protesten van miljoenen mensen tot een militaire staatsgreep, onder regie van toenmalig legerleider Abdel Fattah al-Sisi. Een half jaar later werd hij gekozen tot president.

Sindsdien is Egypte teruggekeerd naar een autocratie. De voormalige dictator Mubarak is van alle aanklachten vrijgesproken, Morsi zit vast, een oud-legerleider deelt de lakens uit en de geheime politie verplettert alle oppositie - inclusief die van liberale en seculiere tegenstanders. Medio 2013 overzag Sisi het uiteenslaan van een sit-in uit protest tegen zijn staatsgreep, op de plein Rabaa al-Adawiya in Caïro, waarbij veiligheidstroepen zeker achthonderd personen doodden.

Woede over het afzetten van Morsi blijft instabiliteit veroorzaken. In de noordoostelijke Sinaïwoestijn vallen militanten, die zich loyaal hebben verklaard aan Islamitische Staat, regelmatig militairen en politiemensen aan. Ook in de hoofdstad gaan geregeld bommen af. Aanhoudende economische problemen, stijgende prijzen en gebrek aan werkgelegenheid leiden tot sluimerende onvrede onder de bevolking.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.