Oud-officieren leren Nederlandse militairen hoe te vechten: 'Zonde om hun kennis te vergeten'

De huidige generatie Nederlandse militairen ontbeert ervaring met vechten tegen grote legers. Landmachtgeneraal Leo Beulen (56) heeft daarom twee gepensioneerde officieren, Otto van Wiggen (58) en Willem van den Bos (58), gevraagd de militairen beter voor te bereiden op grote gevechtsmissies. Zij hebben die vechtervaring immers wel: 'Het is ons met de paplepel ingegoten', zegt Beulen.

Landmachtgeneraal Leo Beulen. Beeld anp

Welke kennis hebben de oudgedienden die de huidige commandanten niet bezitten?

'De huidige commandanten hebben veel ervaring met stabiliteitsmissies in Afghanistan en Mali. De tegenstander gebruikt daar hinderlagen en bermbommen. Heel anders wordt het als ons leger tegenover een bataljon van 1.500 man komt te staan dat over vergelijkbare wapens beschikt. Dan kun je denken aan de Russen. We verwachten niet dat we morgen tegen deze mannen gaan vechten. Maar mocht het aan de orde komen, dan moeten we daarop voorbereid zijn.'

De gepensioneerde landmachtgeneraal Otto van Wiggen. Beeld RV

Wordt er binnen het leger te weinig ingespeeld op dit scenario?

'De focus op grootschalige oefeningen is weg. Die focus moet terug. Gisteren hadden we voor het eerst in lange tijd weer een grote stabiliteitsoefening in Polen. Daar deden 3.500 Nederlandse militairen uit alle lagen aan mee. Deze oefeningen zijn nodig om tegen de nieuwe vijand te opereren. Op z'n moment moet alles tegelijk worden ingebracht: infanterie, artillerie, vliegtuigen.'

Legeroefening in Polen, waaraan 4.500 militairen meededen. Beeld Ministerie van Defensie

U noemde de Russen als voorbeeld. Hoe goed kent u deze vijand zelf?

'Ik werd officier in 1982. Tot begin jaren negentig lag de focus - los van Libanon - volledig op het Warschaupact. Het is ons met de paplepel ingegoten hoe we moeten optreden tegen grote legers. De generatie na 1995 heeft veel meer ervaring met factoren die bij missies als Afghanistan en Mali komen kijken.'

Moet het leger terug in de tijd?

'Dat moeten we voorkomen. Het leger is nu compleet anders dan toentertijd. We hebben nieuwe technieken: cyber, onbemande systemen, technologisch hoogstaande wapens. Maar die wapens moeten wel verplaatst worden. Daarbij kunnen we oude kennis combineren met nieuwe inzichten.'

Wat is precies de rol die de oudgedienden zullen innemen?

'Ze zullen hooggeplaatste commandanten instrueren bij oefeningen, ze trainen dus niet de militairen zelf. Omdat de oudgedienden zelf zijn uitgezonden en ervaring hebben als brigadecommandant, kunnen ze zich goed verplaatsen in de mindset van de huidige commandanten. Ze worden gewaardeerd om hun kennis en kunde, en vormen door hun positie geen enkele bedreiging voor de zittende commandanten.'

Een oefening zoals in Polen is een enorme logistieke operatie die veel geld kost. Is dat het waard?

'We zitten niet zo ruim in het jasje. Zo'n oefening doe je daarom niet twee keer per jaar, maar eens in de twee jaar. Dan is het de investering meer dan waard. Daarmee verifieer je of de aannames die je toepast in simulatieoefeningen nog wel kloppen. Met een computer kun je eenheden tegen elkaar laten vechten. Afhankelijk van hoe goed ze staan opgesteld, wint de een of de ander. Het voordeel van zo'n systeem is dat je de opstelling na de lunch kunt veranderen en het opnieuw kunt proberen.

'Toch is de werkelijkheid altijd complexer. Als een konvooi op een doodlopende weg belandt, dan kun je via een simulator met een klik op de knop twintig auto's met aanhangwagens om laten keren. In werkelijkheid is dit een hele operatie, ik heb dat zelf meegemaakt. De oudgedienden zijn aanwezig bij de simulatieoefeningen. Ze geven de commandanten tips hoe het in de praktijk in zijn werk gaat. Het is zonde om de kennis die zij bezitten te vergeten.'

De militair in actie tijdens de legeroefening in Polen. Beeld Ministerie van Defensie
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.