Orderportefeuille bouwers bijna leeg

De orderportefeuille van bouwbedrijven in de burgerlijke bouw (woningen) en de utiliteitsbouw (kantoren en bedrijfspanden), is gedaald tot het laagste niveau sinds 1993.

In de woningbouw kunnen bedrijven hun werknemers met het werk dat zij al hebben binnengehaald gemiddeld nog 6,2 maanden aan de slag houden, in de utiliteitsbouw nog 5,6 maanden. Een jaar geleden bedroeg de gemiddelde werkvoorraad van de twee deelsectoren nog 8,8 maanden.

De bouwsector beschouwt de bouwvak, de periode van drie weken die tegenwoordig de status heeft van een vakantieadvies, als een belangrijk moment in het jaar. Zeker nu de crisis flink huishoudt. De echte klap krijgt de sector pas na de bouwvak, stellen analisten.

Dat apocalyptische beeld komt niet uit het niets. ‘In de zomerperiode produceer je als aannemer niets en dus komt er dan ook geen geld binnen’, zegt Jan Fokkema van Neprom, de branchevereniging van projectontwikkelaars. ‘In goede tijden kunnen ze dat hebben, maar als de zaken al het hele jaar onder druk staan, kan zo’n periode zonder cashflow je net de nekslag geven.’

Een andere reden waarom de bouwvakantie het ‘echte begin’ van de crisis in de bouw zal inluiden, is dat opdrachtgevers traditioneel van bouwers vragen hun werken op te leveren voor de vakantie. De bouwvak is daarmee een natuurlijk moment om de werkvoorraad voor de rest van het jaar te bekijken. En dat beeld is bij veel bedrijven niet al te rooskleurig.

‘De orderportefeuilles die tot en met 2008 waren opgebouwd, zijn in de afgelopen tijd leeggeraakt en er zijn weinig of geen nieuwe opdrachten bij gekomen’, zegt Ad Buisman, hoofd Vastgoed van Ernst en Young.

Cijfers over faillissementen in de bouw schetsen eveneens een weinig hoopgevend beeld. Onderzoeksbureau Dun en Bradstreet becijferde dat het aantal bouwbedrijven dat in mei het bijltje er bij neer moest leggen in die maand met 211 procent was gestegen ten opzichte van mei 2008.

Uit gegevens op de website faillissementen.com, waar alle faillissementen in Nederland staan vermeld, blijkt dat zo’n 10 procent van alle bedrijven die in de afgelopen twee weken de deuren moesten sluiten (ruim 50 van de 500), bouwondernemingen zijn.

Hoe slecht het ook mag gaan in de sector, er kunnen ook kanttekeningen geplaatst worden bij het beeld van de bouwvak als demarcatie van de crisis.

Zo blijkt uit een telefonische rondgang langs een aantal grote bouwbedrijven dat zij voor de periode na de bouwvak nog goed gevulde orderportefeuilles hebben. ‘Dat is allemaal werk dat we twee jaar geleden hebben aangenomen’, zegt een woordvoerder van Dura Vermeer. Hetzelfde beeld schetst Cees van Bemmel, directeur van Van Wijnen. ‘Vorig jaar draaiden we een omzet van 750 miljoen euro, dit jaar komen we uit rond de 720. Na de bouwvak hebben we nog genoeg werk. Onze zorgen liggen meer op de lange en de middellange termijn.’

Van Bemmel verwacht dat de periode direct na de bouwvak vooral voor kleinere bedrijven zwaar zal worden. ‘Zeker als ze helemaal afhankelijk zijn van burgerlijke en utiliteitsbouw.’

Met die opmerking sluit Van Bemmel aan bij de laatste cijfers van het EIB. Met name de bouw van woningen en kantoorpanden is stilgevallen. In de infra (wegen, viaducten, het spoor), waar tijdens de bouwvak sowieso vaker wordt doorgewerkt, lopen de opdrachten voorlopig nog wel door.

‘De overheid is daar een grote opdrachtgever en die heeft nog budgetten’, zegt een woordvoerder van het EIB. ‘En dat de overheid 58 grote infrastructurele projecten naar voren heeft gehaald, draagt er ook aan bij dat de klap in deze tak van sport minder hard zal zijn.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden