Oranje doet zichzelf tekort met gelijkspel tegen Zweden

In het doolhof van de crisis sloeg Oranje dinsdag een duistere weg in, maar kort voor het betreden van een mogelijk fataal zijpad was daar een streep licht. De ouverture van de WK-kwalificatiereeks leverde in ieder geval een punt op in Zweden (1-1), waar dat er drie hadden moeten zijn.

Sneijder viert zijn gelijkmaker.Beeld EPA

Bondscoach Danny Blind, zijn elftal en het hunkerende voetbalvolk, moe van de uitglijders op het veld en in de bestuurskamer, waren toe aan een opsteker, maar nee: die leek ze niet gegund.

Geen greintje geluk, een stommiteit van een dragende speler, onkunde en pech in de afwerking. Maar ook was te zien: een team met saamhorigheid en veerkracht, met vleugjes klasse en ontluikend zelfvertrouwen.

Zweden - Nederland stond een tijdje 1-0. Onnodig. Onverdiend. Zo makkelijk als Klaassen scoort bij Ajax, zo opzichtig faalde hij dinsdag. Schitterend, zijn gevoel voor positie. Belabberd, de afwerking. En zo weinig blunders als Strootman doorgaans maakt, zo beroerd was zijn uitverdedigen voor de Zweedse treffer.

Totaal onvoorspelbaar is Oranje in zekere zin. Alles gaat dinsdag voorzichtig in de matig gevulde Friends Arena van Solna. Dat trage opbouwen, die weigering om op een gegeven moment snel diep te spelen of een voorzet te geven; het gaat jaren duren om dat geconditioneerde gedrag uit te bannen. Nederland is een jongen die voor het eerst met de fiets naar school mag, over de drukke doorgaande weg. Bang om te vallen, bang voor een aanrijding. Maar ook een jongen die weet wat hij wil. Als hij het kunstje eenmaal beheerst, zal het elke dag makkelijker gaan.

Marcus Berg heeft net Zweden op voorsprong gebracht.Beeld AP

Redelijk

Voorzichtig laverend door het verkeer, is het spel redelijk tot goed, met Vincent Janssen als uitstekende spits, met de actieve Sneijder als vrije linksbuiten, met Strootman als stuurman, met Janmaat als dynamo op rechts. En vooral, met al vóór de 1-0, twee kansen voor Klaassen, één van de drie nieuwelingen in de basisploeg ten opzichte van donderdag tegen Griekenland. Klaassen schiet de bal na een geniaal passje van Strootman op doelman Olsen en kopt matig in na een voorzet van Janmaat.

En dan, vlak voor rust, als van Zweden eigenlijk nog niets is vernomen, ja, wat gebeurt er dan eigenlijk? Een voorzet van rechts, het vermoeden van hands bij Bruma, consternatie, onoplettendheid en dan Strootman. Hij vermoedt misschien dat hij thuis in de tuin staat, een beetje jonglerend met de hond. Hij wil de bal nog even onder de voet meenemen, of iets dergelijks. Het mislukt. Het kan niet daar op die plek, het mag niet. Het gebeurt.

Dost en de Zweedse middenvelder Granqvist in een gevecht om de bal.Beeld AFP

Geweldig

Marcus Berg zegt dankjewel en laat een geweldig stiftje van zijn rechtervoet vertrekken. Zoet, soms onzeker als doelman, staat vijf meter voor het doel, totaal onverdacht als hij is op de strapatsen van Strootman.

Ter verdediging van Strootman: hij is bijna twee jaar geblesseerd geweest. Hij is best weer goed, maar nog niet zo goed als hij was. Misschien wordt hij wel nooit meer zo goed als toen. Maar Nederland, het land dat middenvelders zoekt met allure, en aanvallers en verdedigers trouwens ook, heeft hem nodig. Hij gaat voor in de strijd en geeft meerdere goede passes. Maar die ene fout zal blijven kleven aan deze wedstrijd.

Dan staat het dus 1-0 bij rust, in het voordeel van een elftal dat zeer matig is, dat geen creativiteit heeft, dat alleen hoopt op een geslaagde spelhervatting of een fout van de tegenstander.

Bondscoach Blind geeft aanwijzingen.Beeld EPA

Overhoop

Blind had zijn elftal dus overhoop gegooid. Rechtsachter Janmaat was gekomen voor Veltman, Van Dijk kwam erbij in het centrum. Van Dijk kan goed koppen. Hij is ook een wat trage speler. Oneindig plaatst hij de bal breed of terug naar de doelman. Ook Willems en Berghuis waren verdwenen uit de startende elf. Zes posities waren anders ingevuld, maar dat mag. Dat is voetbal, dat is het ontwikkelen van een plan, het proces stopt nooit.

Na rust wordt de jacht op de gelijkmaker of meer dus geopend en weer Klaassen krijgt een kopkans, nu na een puntgave voorzet van Promes. Weer redt Olsen, de uitblinker bij de Zweden. Zo gaat het door. Kans, kans, kans. Eens zal toch een doelpunt vallen? En ja, terecht, in de 66ste minuut scoort Sneijder, nadat Olsen een schot met de linkervoet van Janmaat nog heeft weten te keren. Dost is dan net ingevallen en dus wil Nederland ook de zege.

Die moet er eigenlijk komen. Dost mist kort voor het doel en ziet een doeltreffende kopbal onterecht afgekeurd, omdat scheidsrechter Orsato duwen heeft gezien. Nee, het zit niet mee, in tijden van crisis. Maar de streep licht, die is belangrijk.

De Zweden protesteren na de goal van Dost.Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden