NIEUWSversoepelingen maatregelen

Optimistischer dan ooit kondigt kabinet meer versoepelingen aan

Optimistischer dan ooit in de coronacrisis maakte het kabinet dinsdag verdere versoepelingen bekend. Zelfs de kwetsbare verpleeghuizen mogen straks weer bezoek toelaten. ‘Een terugkeer van de nabijheid.’

Premier Mark Rutte en minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid na afloop van de persconferentie over corona.Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Premier Mark Rutte en vicepremier Hugo de Jonge spraken er dinsdag tijdens hun persconferentie zelf met enige verbazing over. ‘Nog maar een maand geleden zaten we op de piek van de bezetting op de intensive care’. Nu is onmiskenbaar het optimisme voorzichtig terug. In de woorden van De Jonge: ‘We zitten op de goede weg vooruit.’

De versoepelingen voor juni waren twee weken geleden al aangekondigd in de routeplanning van het kabinet, maar dinsdag kon premier Mark Rutte zich nog iets coulanter tonen dan gedacht. Het kabinet denkt dat de basisscholen per 8 juni weer helemaal open kunnen en het voortgezet onderwijs gaat per 2 juni weer voorzichtig beginnen, al toonden de onderwijsbonden zich dinsdag wel meteen sceptisch over die plannen. De horeca mag vanaf 1 juni dertig klanten in de zaak hebben. Anders dan eerder was aangekondigd, wordt het personeel niet langer meegeteld bij dat aantal.

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie

Ook de verpleeghuizen kunnen vanaf 25 mei weer open voor bezoek, al is het dan slechts één vaste bezoeker per bewoner en mogen er geen besmettingen zijn in de instellingen. Ouderen die thuis wonen mogen weer gewoon visite ontvangen, zolang de heilige anderhalve meter afstand maar in acht wordt genomen.

De Jonge klonk op sommige momenten bijna triomfantelijk. ‘Het is ons gelukt om het virus onder controle te krijgen. Dat hebben we samen gedaan.’ En: ‘We houden ons geweldig goed aan de gedragsvoorschriften.’ Hij voegde er zekerheidshalve wel steeds aan toe dat ‘we waakzaam moeten blijven’.

Premier Rutte leek iets terughoudender. Hij noemde het openen van de horeca en het hervatten van de oude dienstroosters in het openbaar vervoer ‘een grote en spannende stap’. Ook wees hij erop dat er nog steeds veel onbekend is over het virus. ‘Ik heb vanaf het begin gezegd dat we met 50 procent kennis 100 procent van de beslissingen moeten nemen. Dat is eigenlijk nog steeds zo.’

De versoepeling die nu worden doorgevoerd leiden zeker bij sommige ziekenhuisbestuurders dan ook tot ongerustheid. Ze hadden liever nog wat meer ademruimte gekregen. Volgens Rutte zijn de versoepelingen in juni desondanks ‘verantwoord’, al is op dit moment nog niet duidelijk wat de effecten zijn geweest van het deels openen van het primair onderwijs en het vrijgeven van de fysieke beroepen op 11 mei.

Als het aan De Jonge ligt, zal de informatie over de verspreiding van het virus in de nabije toekomst aanzienlijk accurater worden. Zoals de CDA-bewindspersoon eerder gloedvol vertelde over de ontwikkeling van een app die alle recente contacten van een besmet persoon in kaart moest brengen – iets wat uiteindelijk veel moeilijker bleek dan gedacht – zo enthousiast sprak hij nu over ‘een dashboard’ met alle kerngegevens over de coronapandemie. Als de meters negatief uitslaan komen er per regio waarschuwingen of worden de versoepelingen zelfs teruggedraaid, zo is het plan. 

‘Het is werk in uitvoering’, aldus De Jonge, maar in juni moet het af zijn. Ook op het vlak van testen en controleonderzoek wekte de minister van Volksgezondheid dinsdag hoge verwachtingen. In juni – liefst per 1 juni – moet iedereen met klachten meteen getest kunnen worden bij de GGD, zonder tussenkomst van een arts. 

Bij een positieve uitslag wordt het contactonderzoek geïntensiveerd. Eerst was het plan om alleen een brief te sturen naar mensen die in contact stonden met een geïnfecteerde persoon, maar nu gaat er ook gebeld worden. Ook gaat de GGD actief checken of mensen daarna wel in quarantaine gaan. Om dat nieuwe beleid waar te maken, zal de GGD snel moeten ‘opschalen’, erkende De Jonge. Er moeten duizenden extra mensen worden aangenomen.

Het kabinet komt met het scherpere test- en controlebeleid tegemoet aan de wensen van de oppositie. PvdA-voorman Lodewijk Asscher en SP-leider Lilian Marijnissen reageerden dinsdag dan ook enthousiast op de aanpassingen. Over het Kamerdebat dat woensdag plaatsvindt hoeft het kabinet zich vooralsnog dan ook weinig zorgen te maken.

Het kabinet heeft ook lessen getrokken uit de maatschappelijke onrust die ontstond over de soms onduidelijke coronaregels in de publieke ruimte. Zo vervalt voortaan het verbod op groepsvorming in de open lucht. Zolang mensen maar anderhalve meter afstand houden, mogen ze buiten weer samenkomen. Met ‘vier of vijf mensen’ in een park zitten is geen probleem, aldus Rutte, maar veel grotere groepen zijn niet de bedoeling. Dan wordt net als nu ingegrepen.

Rutte hoopt met zijn aanpassingen politiek en maatschappelijk draagvlak te behouden voor het kabinetsbeleid.  Als het moet, zal hij nog meer wijzigingen doorvoeren. ‘We leven gelukkig in een land waarin we gewend zijn om onze mening te geven', aldus de premier. ‘Niet alles is in beton gegoten en we staan open voor overleg. Flexibiliteit zal nodig blijven.’

Lees ook:

Onder druk van de Kamer blijft het kabinet aan zijn exitstrategie sleutelen
De versoepeling van de coronamaatregelen gaat volgens plan door. Intussen wordt de exitstrategie steeds bijgesteld om tegemoet te komen aan de kritiek.

Ruttes route uit de lockdown biedt perspectief, maar ook een hoop verwarring en gemor
De anderhalvemetersamenleving van Mark Rutte blijkt geen rechte weg omhoog uit de lockdown, maar een kronkelpad vol vertakkingen, hobbels en ingewikkelde spelregels. Kon dat niet wat simpeler?

Nu Ruttes exitstrategie er ligt, slaat de twijfel toe
Natuurlijk is er opluchting in de Kamer nu er van het kabinet langzaam meer mag. De meeste fracties vroegen immers zelf om een ‘stappenplan’ voor de exitstrategie uit de lockdown. Maar nu dat er ligt, slaat de twijfel toe.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden