Optimistisch Egypte naar stembus

CAÏRO - De rij strekt zich minstens een kilometer uit, langs een goed deel van de welgestelde wijk Zamalek, de hoek om, en weer terug via een parallelstraat. Jonge meisjes spelen met hun iPod, oudere vrouwen hangen verveeld aan de telefoon. Hier en daar staat iemand met een dampende kop koffie in de hand, en een enkele vooruitziende geest heeft zelfs zijn eigen krukje meegenomen.


Zes uur lang staan sommige mensen hier al te wachten om hun stem uit te brengen. Oké, de organisatie is niet optimaal, geeft de 30-jarige lerares Yaldiz toe. 'Maar ik vind het al heel wat dat we überhaupt verkiezingen kunnen organiseren in deze tijd van instabiliteit.'


Het was even onzeker de afgelopen weken, maar gisteren en vandaag gaan miljoenen Egyptenaren in negen provincies dan toch naar de stembus - de rest volgt in december en januari. Na een week van heftige rellen en politiek getouwtrek tussen de Opperste Militaire Raad (SCAF) en revolutionaire krachten, verlegden veel Egyptenaren de afgelopen dagen hun aandacht van het Tahrirplein naar de eerste parlementsverkiezingen sinds de val van Mubarak.


Dat ging verrassend soepel, op lange wachttijden bij sommige locaties na. Kiezers stonden te popelen om hun stem uit te brengen. 'Eindelijk heb ik het gevoel dat mijn stem er echt toe doet', zegt de 62-jarige Magda Fouad, die zoals zoveel kiezers vandaag voor het eerst stemt. 'Onder Mubarak stond de uitkomst al vast, dus waarom zouden we stemmen? Ik ben blij dat mijn stem nu uitmaakt.'


Hoewel onder sommige Egyptenaren zorgen over fraude leven, is het overgrote deel vol vertrouwen over een eerlijke gang van zaken. De sfeer is heel positief en rondom de stembureau's tref je bijna uitsluitend mensen die het gevoel hebben dat een nieuw tijdperk is aangebroken.


Toch is er ook scepsis. Bijna tien maanden na het begin van de revolutie is de Opperste Militaire Raad (SCAF) - de junta vol generaals uit de tijd van Mubarak - nog altijd aan de macht. Die voert constant strijd met revolutionaire krachten die willen dat de militairen de macht afstaan. Concessies, gebroken beloften en boze protesten volgen elkaar in rap tempo op. De rellen vorige week waren het laatste voorbeeld.


Onder het nieuwe parlement moet een honderdkoppige commissie beginnen met het opstellen van een nieuwe grondwet. SCAF eigent zich echter het recht toe tachtig van de leden in die commissie te benoemen. Ook zei de SCAF zaterdag dat het nieuwe parlement niet het recht heeft een regering te vormen. Dat doet de legerleiding zelf wel, net als toen Mubarak nog aan de macht was.


'Veel mensen dachten dat wij Egyptenaren niet klaar waren voor democratie', zegt de 35-jarige Heba terwijl ze staat te wachten voor een stembureau in Mokattam, een wijk in het zuiden van de stad. 'Maar kijk ons nu eens. Wij zullen hun ongelijk bewijzen, en onze democratie wordt nog beter dan die in het Westen!'


Ondertussen was het maar een tamme boel op het Tahrirplein, de focus van alle protesten, geweld, en media de afgelopen week. Er waren aanzienlijk minder activisten dan de afgelopen dagen, en het grootste deel van de bezoekers leek meer toerist-in-eigen-land. Hoewel veel van de radicale jeugd op het plein de afgelopen dagen zei de verkiezingen te boycotten, omdat ze volgens hen niet legitiem zijn zolang SCAF de organisatie in handen heeft, was het gisteren doodstil in het tentenkamp. 'Ze zijn stemmen', zegt een man.


De parlementsverkiezingen zijn volgens velen een eerste stap in de goede richting, gevolgd door presidentsverkiezingen volgend jaar. 'Deze verkiezingen zijn een historisch moment', verklaart de 54-jarige arts Mustafa Khotb. 'Maar ze zijn pas het begin. Wat we nodig hebben, is een regulier democratisch proces. Zodat als we de verkeerde keuze maken, we die over vier jaar weer kunnen herstellen.'


Joël Voordewind (CU): 'Twijfels'

Tweede Kamerlid Joël voordewind (ChristenUnie) betwijfelt of er sprake is van eerlijke en vrije verkiezingen in Egypte. Hij bezocht maandag enkele stembureaus in Caïro als officieuze 'getuige', omdat de autoriteiten de komst van internationale waarnemers niet toestonden.

Volgens hem heeft vooral de fundamentalistische moslimbroederschap de regels geschonden door kiezers bij stemlokalen te registreren en stemadviezen te geven. Voordewind heeft daarover zijn beklag gedaan bij zowel de lokale politie als bij het Carter Center (genoemd naar de Amerikaanse oud-president) dat wereldwijd verkiezingen op de voet volgt.

'Soms is de sfeer grimmig, dan moeten we snel naar een andere plek,' liet Voordewind telefonisch weten. 'Onze auto is met stenen bekogeld.' Het Kamerlid schrijft de agressie toe aan de Egyptische legerleiding. Die heeft 'buitenlanders' verantwoordelijk gesteld voor het volksoproer voorafgaand aan de verkiezingen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden