Opstijgen was lastig voor reuzenvogel uit oertijd

AMSTERDAM - Een dier 'uit een fantasy-boek', zo omschrijft de Amerikaanse museumcurator Daniel Ksepka de reusachtige zeevogel die hij deze week beschrijft in het vakblad PNAS.


De vogel leefde zo'n 25- tot 28 miljoen jaar geleden en had een spanwijdte van wel 7 meter, wat hem de grootste vogel zou maken die ooit is ontdekt - het record stond op iets minder dan 7 meter, voor de eveneens voorhistorische vogel Argentavis magnificens, een soort reuzencondor.


Resten van het dier werden al in 1983 aangetroffen in de staat South-Carolina. Maar nu pas wordt de soort - Pelagornis sandersi - voor het eerst goed beschreven. Hij zal hebben gezweefd als een hangglider, constateert Ksepka, want het beest bevindt zich in afmeting in de buitengebieden van wat natuurkundig gezien nog mogelijk is voor een vogel.


Het grootste raadsel is eigenlijk nog hoe hij van de grond kwam, meent vogelpaleontologe Hanneke Meijer. 'In glijvlucht zit hij tegen het maximum aan, maar op het moment dat er geflapt moet worden, bijvoorbeeld bij het opstijgen of veranderen van koers, wordt het wat lastiger.'


Een raar gezicht moet dat zijn geweest: 'Hij had ook nog de mogelijkheid om al rennend op te stijgen, of gebruik te maken van een windvlaag tijdens take-off.'


Denkbaar is ook dat de vogel, eenmaal in de lucht, zijn vleugels 'vastzette' om op spierkracht te besparen. 'Het stuk bot waar zo'n mechanisme normaal gesproken zit, ontbreekt in dit exemplaar, maar het zou er kunnen hebben gezeten,' aldus Meijer.


Verwanten van de zweefvogel waren al wel bekend, maar de huidige subsoort is buitensporig groot. 'Wat een loei van een beest!' in de woorden van Meijer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden