Opstijgen na hemelse kus

Cinedans presenteert flink aanbod dansfilms en bewerkingen. Het absurde en alledaagse mengen zich naadloos.

Cinedans groeit als kool. De negende editie van het Amsterdamse Dance On Screen Festival, het enige van dit kaliber in Nederland, selecteerde uit meer dan driehonderd inzendingen uit dertig verschillende landen. De variatie aan documentaires over dans, filmische bewerkingen van dansvoorstellingen en, nog een stap verder, de zogenoemde dansfilms, die helemaal voor de camera zijn bedacht, is enorm.


Dans en film is een lekkere combinatie. De dansfilm is van meet af aan geaccepteerd als een experimenteel genre waarin alles kan en mag. Vaak wordt daarbij gespeeld met het absurde en het onwerkelijke. Misschien is dat omdat film de werkelijkheid zo goed kan manipuleren en ook dans ontsnapt aan het realisme van alledag. De beste dansfilms, dat zie je ook nu weer, weten het gewone en het absurde naadloos te vermengen.


In Modern Love, dit jaar te zien tijdens Cinedans,trekken regisseur Joost van Krieken en het Groningse choreografenduo Guy Weizman en Roni Haver je mee in een troosteloze afterparty. De bruidegom lalt en bralt, danst en zingt wat met z'n kameraden, vriendschappelijk en agressief tegelijk. De dikke pruilende bruid poogt op een dressoir in slaap te vallen. En dan opeens dansen er mannen in kastjes onder en boven haar, stijgt zij op na een hemelse kus en zeulen de vrienden haar in een kruiwagen in stoet over de dijk. Volkomen idioot, volkomen acceptabel.


Extremer in zijn vervreemding en stilering is Hypnogogia; the Borderland State van Frank Scheffer en de Iraanse choreograaf Muhanad Rasheed. Het lukt een choreograaf niet zijn danseressen uit te leggen wat hij wil. Konden ze maar in zijn hallucinante droom kijken. Daar maken de kale bomen, de figuren in het zwart, de extreme slowmotion het geleefde leven voelbaar. Alleen al voor Rasheeds vertraagd dansende lokken op Bachs keelgrijpende Erbarme Dich, mein Gott moet je even gaan kijken.


Meesterlijk ook zijn de films van een andere oude rot, Thierry De Mey. In La Valse zijn de dansers van Thomas Hauert eerst vrije vogels op een dak hoog boven de stad, maar geleidelijk worden hun draaibewegingen overgenomen door de camera en ontstaat een intense wals tussen film en dans. Met Anne Teresa De Keersmaeker ging De Mey naar het opgedroogde Aralmeer in Kazachstan. Op deze zoutsteppe verwacht je geen Claude Debussy, geen faun à la Nijsinksy, geen kaders die het beeld verknippen. En toch voelt Prélude à la Mer nergens geforceerd.


Maar dan de Scandinaviërs, die trekken echt alle registers open. De serie Nostalgia toont enkele surreële creaties in zwart-wit, veelal opgenomen tegen kale, gure bergen. Een meisje met blond haar buigt achterover, haar jurk een sculptuur in de wind. Een groep in strakke bodysuits met mutsen loopt patronen in het lege landschap. Het is stomme film, folklore, magie, fantasie, een vorm-exercitie. Geforceerd, maar zo consequent dat het klopt.


Een paar Nederlandse films zijn zondag ook op televisie te zien.


Cinedans, 1 t/m 4 december. Zie cinedans.nl en ntr.nl.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden