Bellen met Jurre van den Berg Op Schiermonnikoog

Opruimen op Schier: ‘Wat moeten mensen toch met zoveel meuk?’

Honderd militairen hebben vrijdagochtend voet aan wal gezet op Schiermonnikoog voor een ongebruikelijke missie: opruimen. Tot zeker morgenavond zullen ze het afval rapen dat aanspoelde nadat 270 zeecontainers dinsdagnacht overboord sloegen van vrachtschip MSC Zoe. Verslaggever Jurre van den Berg loopt met het bataljon mee en vraagt zich af wat mensen toch moeten met zoveel meuk.

En locale boer met zijn dochter en militairen ruimen de spullen op die op het strand zijn aangespoeld nadat het vrachtschip MSC Zoe 277 containers was verloren. Beeld Harry Cock

Een schoonmaakploeg van honderd militairen klinkt als grof geschut. Is de situatie zo erg?

‘Het is echt een zooi hier. Er is een alternatieve kustlijn ontstaan van zo’n 2 tot 4 meter breed met alleen maar troep. Damessandalen, autodeuren, stofzuigslangen, fleecedekens, kinderjassen, topmatrassen, ledlampen, gympen, kindergereedschap, toeters voor op een kinderfiets, spuitmonden voor zeepflacons. Je gaat je echt afvragen wat mensen moeten met zoveel meuk. Het is de achterkant van onze consumptiemaatschappij.’

Hoe gaan de militairen te werk?

‘Het leger is ingezet op het meest oostelijke deel van het eiland, daar is geen strandopgang dus daar kunnen andere mensen moeilijk komen. Het bataljon is verdeeld in vier groepjes en met grote trucks op verschillende plekken op het strand afgezet. Om de 10 meter maken ze een grote bult van afval. Dat gooien ze in de kiepbak van een van de tien tractors.’

Wil het een beetje vlotten?

‘Het is echt handwerk. Eén groep doet er ongeveer een uur over om 200 tot 300 meter strand schoon te maken, dus je bent vijf uur bezig met 1 kilometer. Dit gedeelte van de kust is ongeveer 10 kilometer. Ze blijven op het eiland zolang als nodig is, maar er heerst wel angst dat er weer een nieuwe lading aanspoelt als het straks vloed is. Een beetje dweilen met de kraan open. Vanavond slapen de militairen op een kampeerboerderij. De commandant kondigde al aan dat er niet gestapt gaat worden maar geslapen.’

Er is ook een container met zakken chemisch afval overboord geslagen, zijn ze daarop uitgerust?

‘Het chemisch materiaal laten ze liggen. Het is niet moeilijk om te herkennen; het zijn zakken zo groot als potgrond, aan de waarschuwingssymbolen kun je zien of ze gevaarlijk zijn. De brandweer haalt dat geloof ik op.’

Deze mannen en vrouwen opereren doorgaans in oorlogsgebied, kunnen ze deze missie een beetje serieus nemen?

‘In het begin was de sfeer een beetje lacherig, maar toen ze eenmaal waren uitgestapt zei een van de militairen: ‘Vandaag moeten we echt aan de slag.’ Dit zijn mensen die anders worden uitgezonden naar Mali of Afghanistan dus dit is wel andere koek, maar ik heb het gevoel dat ze het serieus nemen en zich nuttig willen maken.’

Is het niet wat overdreven: een leger inzetten om op te ruimen?

‘Het is geen overbodige luxe. Dit is geen oorlogsgebied maar wel een slagveld. En het eiland is blij met deze hulp. Dinsdag was er nog even het juttersgeluk maar dat is snel omgeslagen in een gevoel van machteloosheid om zoveel troep. Er zijn veel zorgen, met name over al het plastic dat weer terug de zee in gaat of juist op het strand achterblijft.’

Zijn er ook nog burgers actief op het strand?

‘Toen we vanmorgen om 06.30 uur de boot namen zag ik al enkele tientallen vrijwilligers. Zij kunnen tegen gereduceerd tarief naar het eiland. Ik sprak een moeder en twee kinderen die al hun hele leven op Schiermonnikoog komen. Ze voelden zich moreel verplicht om bij deze tegenslag te helpen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.