Nieuws

Oproep: alleen in Nederland daalt het aantal verkeersdoden niet, investeer veel meer in veiligheid

De maatschappelijke kosten van verkeersongevallen lopen almaar op en van ambities om daar wat aan te doen is weinig terecht gekomen. Als Nederland weer gidsland wil worden op het gebied van verkeersveiligheid, dan moet een volgend kabinet daarin substantieel investeren.

null Beeld ANP XTRA
Beeld ANP XTRA

Dat stelt ‘de Verkeersveiligheidscoalitie’ in een manifest dat donderdag is gepubliceerd. De coalitie van verkeersorganisaties, kennisinstituten en gemeenten, herinnert er in het stuk fijntjes aan dat het huidige demissionaire kabinet tot doel had het aantal verkeersdoden in 2020 terug te brengen tot vijfhonderd en het aantal ernstig gewonden naar 10.600. Dat is bij lange na niet gehaald. Sterker: het aantal ernstig gewonde verkeersslachtoffers stijgt onverminderd door naar nu ruwweg 21 duizend, zo becijfert de coalitie. De maatschappelijke kosten van die ongelukken zouden zo’n 17 miljard euro bedragen.

De vrees bestaat dat de cijfers over verkeersslachtoffers aan de lage kant zijn, omdat die zijn gebaseerd op politiegegevens en waarschijnlijk niet alle ernstige fietsongevallen zijn meegenomen. Juist vorige week maakte het Centraal Bureau voor de Statistiek nog bekend dat het aantal verkeersdoden onder fietsers in 2020 het hoogste was in 25 jaar.

Koppositie kwijt

Dat Nederland in de laatste vijftien jaar de internationale koppositie als verkeersveilig land is kwijtgeraakt, bleek deze week ook weer uit cijfers van Europese Commissie. Met 31 verkeersdoden per miljoen inwoners behoort Nederland weliswaar nog steeds tot de top-5 van meest verkeersveilige EU-landen. Maar waar in de periode 2010-2020 gemeenten in de hele EU het aantal verkeersdoden met 36 procent daalde, was er in Nederland als enige lidstaat sprake van een lichte stijging: 1 procent.

Volgens de coalitie is er vooral veel winst te boeken door te investeren in infrastructuur. Daar moet het Rijk de komende drie decennia in totaal minimaal 5 miljard euro voor vrijmaken als de uitgesproken ambitie (‘Verkeersveiligheid is een nationale prioriteit’) serieus genomen wordt. ‘Maar dat geld is momenteel niet voorzien’, zo staat in het manifest.

De nationale overheid zal financieel moeten bijspringen om vooral binnenstedelijk de infrastructuur veiliger te maken. ‘Een veilige inrichting van infrastructuur is de beste gedragsregel.’ Zestig procent van alle verkeersdoden valt op gemeentelijke wegen.

30 kilometer per uur

De Tweede Kamer sprak vorig jaar uit dat een snelheid van 30 kilometer per uur de standaard moet worden in de bebouwde kom. Daarbij behorende aanpassingen aan de wegen zijn duur, weet de Verkeersveiligheidscoalitie en de vrees dat die lang uitblijven is reëel. Daarbij wordt er op gewezen dat uit onderzoek blijkt dat 41 procent van de gemeenten juist (noodgedwongen) bezuinigt op onderhoud en aanleg van wegen.

Bij de bewering dat iedere euro investering in veiliger infrastructuur zich drie tot vier keer terugbetaalt – in relatie tot de maatschappelijke kosten van verkeersongevallen – baseert de coalitie zich onder meer op berekeningen van het Centraal Planbureau en het Kennisinstituut Mobiliteitsbeleid. Bij die 17 miljard euro aan maatschappelijke kosten die verkeersongevallen nu kosten, gaat het bijvoorbeeld naast de kosten voor de gezondheidszorg en schades ook om economische schade: twintig procent van de files wordt veroorzaakt door ongevallen.

De verkeersveiligheid krijgt pas echt een impuls als overheden concrete doelstellingen formuleren en daar ook naar handelen, zegt de coalitie. Zo zou het in 2030 nergens meer moeten voorkomen dat een fietser de rijbaan deelt met gemotoriseerd verkeer dat daar 50 kilometer per uur mag rijden. Ook zou het Rijk wettelijke regels kunnen maken die bepalen dat vanaf 2025 alleen nog maar auto’s mogen worden verkocht die voorzien zijn van intelligente snelheidsaanpassing, een systeem dat continu snelheidsbepalingen monitort en bestuurders ertoe aanzet of dwingt zich daaraan te houden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden