Oprichter Stichting Sobibor Jules Schelvis overleden

Jules Schelvis, oprichter van de Stichting Sobibor, is zondagavond op 95-jarige leeftijd overleden in zijn woonplaats Amstelveen. Dat maakte de Stichting Sobibor, die de herinnering aan het vernietigingskamp levend wil houden, maandag bekend.

Freek de Jonge praat met Jules Schelvis, overlevende van zeven concentratie- en vernietigingskampen bij de herdenking van kindertransporten vanuit Kamp Vught van juni 1943. Beeld anp

Schelvis werd met ruim drieduizend mensen op 6 juni 1943 vanuit kamp Westerbork op transport gesteld naar het vernietigingskamp Sobibor. Van deze groep was hij de enige die de oorlog overleefde.

Jules Schelvis was lang dé expert als het ging om vernietigingskamp Sobibor. In 2008 werd hem door de Universiteit van Amsterdam een eredoctoraat verleend. Zijn wetenschappelijke studie Vernietigingskamp Sobibor (1993) wordt door velen gezien als een belangrijk werk over het kamp.

Meerdere boeken

In Sobibor, vlak bij de grens met Oekraïne, werden in een jaar tijd zeker 170 duizend mensen, voornamelijk Joden, door de nazi's vermoord. Van de slachtoffers kwamen er ruim 34 duizend uit Nederland. Schelvis was één van de achttien Nederlandse overlevenden.

Zijn vrouw en een groot deel van zijn familie overleefden de oorlog niet. Alleen zijn moeder en zuster bleken na de oorlog nog in leven. Na de oorlog schreef Schelvis meerdere boeken. Zijn laatste boek Er reed een trein naar Sobibor verscheen in 2012.

In 1999 richtte hij de Stichting Sobibor op. Ook was hij de initiatiefnemer van het oorlogsmonument De Tekens van Westerbork, dat in 2001 vlakbij het voormalige kamp bij Hooghalen (Drenthe) werd geplaatst.

Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) laat in een reactie weten dat Nederland met het overlijden van Jules Schelvis 'een menselijk monument' verliest in het herinneren, onderzoeken en vertellen van de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog en de vervolging van de joden. 'De nazi's hebben geprobeerd hun gruweldaden in Sobibor aan onze herinnering te onttrekken. Zij zijn daar niet in geslaagd en het is tot in de lengte der dagen onze taak om te zorgen dat dit zo blijft. Bij die strijd liep Jules Schelvis altijd voorop.'

Interview Jules Schelvis

Vanuit Westerbork vertrokken zeventig jaar geleden de eerste treinen naar vernietigingskamp Sobibor. Overlevende Jules Schelvis vertelde in 2013 aan de Volkskrant hoe hij zich na de oorlog herpakte. ''s Nachts werd ik vaak gillend wakker. In je dromen zat je midden in die hel en werd je weer weggesleept, getrapt, geslagen en vernederd.'

Lotty Huffener-Veffer (overlevende van Auschwitz) en Jules Schelvis bij een herdenking in Kamp Vught. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden