Nieuws 50Plus

Opnieuw conflict binnen 50Plus: partij breekt met wetenschappelijk bureau

50Plus heeft de samenwerkingsovereenkomst met het Wetenschappelijk Bureau van 50Plus opgezegd. Volgens Richard de Mulder, voorzitter van de denktank van de ouderenpartij, rekent voorzitter Geert Dales af met de wetenschappers omdat ze te kritisch en onafhankelijk zouden opereren.

Geert Dales bij zijn verkiezing als voorzitter van 50Plus. Beeld arie kievit

In een brief aan relaties, in handen van de Volkskrant, schrijft het bestuur van het Wetenschappelijk Bureau alle activiteiten op te schorten omdat Dales ‘zich wil ontdoen van het huidige bestuur en de externe medewerkers die onze werkzaamheden ondersteunen en mede uitvoeren’.

Dales kondigde die breuk een week geleden aan, licht De Mulder telefonisch toe. ‘Hij vindt ons te eigenwijs. Dales heeft liever dat het Wetenschappelijk Bureau van 50Plus als pinautomaat fungeert om onderzoekjes en peilingen voor de partij te betalen, dan dat wij onafhankelijk kunnen opereren.’

Dales ontkent met klem dat hij een minder onafhankelijk wetenschappelijk bureau voor 50Plus wil. ‘Dat is je reinste flauwekul, echt lariekoek.’

Wetenschappelijk bureaus zijn aan Nederlandse politieke partijen gelieerde denktanks. De bureaus stellen kritische rapporten op over de koers van de partij, organiseren debatten en symposia en schrijven mee aan verkiezingsprogramma’s. 

Ondanks hun link met de partij hebben de denktanks een onafhankelijke positie, die bij wet is vastgelegd. Subsidies die voor het bureau bedoeld zijn, mogen niet voor andere activiteiten van de partij worden gebruikt. Bij het uitbrengen van een streng rapport hoeven de bureaus zo niet te vrezen voor financiële wraak van het partijbestuur – althans, in theorie.

Chaos bij verkiezingen

Volgens bureauvoorzitter De Mulder ligt de oorsprong van het conflict in een kritisch evaluatierapport dat het Wetenschappelijk Bureau schreef na de Tweede Kamerverkiezingen van 2017. In dat rapport, dat via NRC op straat kwam te liggen, beschreven de partijwetenschappers hoe onprofessionaliteit en onenigheid de campagne van 50Plus schade berokkenden. 

Dales, met achter hem de ‘allesbepalende’ partijoprichter Jan Nagel, vereffent nu de rekening, aldus De Mulder. ‘Dat rapport heeft kwaad bloed gezet.’ Als gevolg moeten vijf bestuursleden en één externe bureaumedewerker hun biezen pakken.

Afgelopen mei kende 50Plus ook al een interne crisis. Zeven van de acht leden van het hoofdbestuur stapten toen op uit onvrede over de werkwijze van het bestuur onder leiding van de toenmalige voorzitter Jan Zoetelief. Hij werd opgevolgd door Dales, die bij zijn verkiezing op het partijcongres de enige kandidaat was. 

Met de nieuwste crisis is de geloofwaardigheid van de partij in het geding, zegt De Mulder. Een van de hoofdoorzaken van de interne strubbelingen is volgens hem ‘de suprematie van Jan Nagel’. ‘Hij beheerst de hele partij, Henk Krol incluis. Het ontbreekt aan interne democratie.’

Gemene sneer

Partijvoorzitter Dales bevestigt dat 50Plus de samenwerking met de eigen denktank stopzet. De partij zou op een aantal punten van mening verschillen met het wetenschappelijk bureau: zo wil Dales graag inzage in de financiën van het bureau, terwijl De Mulder hem dat recht ontzegt. 

Ook ziet de partij graag dat het bureau de jaarlijkse subsidie van circa 150 duizend euro aan andere activiteiten besteedt. Een andere invulling van het bestuur is gewenst, aldus Dales. ‘De meeste, huidige bestuursleden van het bureau passen niet in het profiel dat het bureau eerder zelf heeft opgesteld.’

De insinuatie dat hij een minder onafhankelijk bureau wil, maakt Dales naar eigen zeggen ‘ernstig verdrietig’. Ik ben zeven jaar curator geweest van de Teldersstichting (het wetenschappelijk bureau van de VVD, red.), dus als iemand het belang van onafhankelijk onderzoek begrijpt, ben ik het wel. Dit voelt als een heel gemene sneer in de richting van het bestuur.’ 

Dales ontkent dat Nagel hem aanstuurt. ‘Alsof ik niet zelf kan nadenken.’

Wetenschappelijke bureaus onder druk

Ze zijn het brein, misschien wel het geweten, van de politieke partijen. Althans, dat zouden de wetenschappelijke bureaus moeten zijn. Maar grote ideeën en kritiek op het beleid worden door de partijleidingen steeds minder op prijs gesteld. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.