Oplichters in de liefde

DOOR ELSBETH STOKER

'Ik wil wel een veteraan', dacht Anneke toen ze de foto van Anthony Beam Miller zag. 'Het was best een lekker ding.' En dus besloot de vijftiger dit voorjaar in te gaan op zijn verzoek om te skypen. De Amerikaanse militair, die aan zijn laatste termijn in Afghanistan was begonnen, was lief en attent. Hij zei precies de dingen die de Brabantse, die kort daarvoor haar gewelddadige ex de deur had gewezen, wilde horen. 'En luister naar die stem. Wat een prachtige stem', zegt ze terwijl ze op deze zonnige middag achter haar computer zit.

Vandaag voert ze echter het laatste gesprek met hem.

'Lieverd, wat is er aan de hand? Waarom doe je zo?', zegt Anthony via Skype.

Anneke: 'Je bent een oplichter.'

Anthony: 'Hoezo? Waarom denk je dat?'

Anneke: 'Je hebt me belazerd. Je zei dat je van me hield en hier naartoe wilde komen. Maar je was alleen maar op mijn geld uit.'

Anthony: 'Ik begrijp er niets van, waarom denk je dat? Ik hou van je.'

Anneke: 'Het is ziek. Van het hele verhaal is niets waar.'

Anthony: 'Ik ben in de war. Ik weet niets van oplichting. Lieverd, waarom doe je zo?'

Anneke is een van de recentste slachtoffers van datingfraude, een vorm van oplichting die thuishoort in het rijtje van de loterij- en erfenisfraude en steeds populairder wordt onder West-Afrikaanse bendes.

Tot voor kort geloofde ze in een romantische toekomst met een Amerikaanse veteraan. Maar ze werd afgelopen maand hardhandig uit deze droom gehaald door de baliemedewerker van MoneyGram. 'Mevrouw, u wordt opgelicht. Ik bespaar u een hele hoop geld door niet op uw verzoek in te gaan', zei hij tegen haar toen ze op het punt stond 11.500 euro op te sturen. Dat geld was bestemd voor het transport van een box vol kostbaarheden die Anthony haar alvast had toegestuurd. In de weken daarvoor was al 8.500 euro die kant opgegaan. Maar de box met kostbaarheden kwam steeds weer nieuwe dure hobbels tegen bij de douane. Hij vroeg haar de kosten voor te schieten.

Aanvankelijk maakte Anneke stampij over deze 'onzin van MoneyGram'. Maar niet veel later, nadat ze gebeld had met de Fraudehelpdesk, realiseerde ze zich dat deze liefde nep was. 'Ik kan het behang wel van Anthony's kop trekken. Zo kwaad ben ik.' Haar 'Amerikaan' is waarschijnlijk een West-Afrikaan die foto's van een Amerikaanse militair heeft gebruikt. Twee keer heeft Anneke met hem geskypt via een webcam. De blanke man die ze toen sprak is waarschijnlijk als model ingehuurd door de bende.

Volgens de Fraudehelpdesk neemt de schade van datingfraude toe. Hoeveel slachtoffers er precies zijn, is onduidelijk omdat niet iedereen zich durft te melden. Vorig jaar kwamen er 45 meldingen binnen. De slachtoffers waren gemiddeld 2.250 euro kwijt, aldus Fleur van Eck van het Fraudemeldpunt.

De eerste maanden van 2012 hebben zich twaalf slachtoffers gemeld. Het gemiddelde schadebedrag is gestegen naar meer dan 10 duizend euro per persoon. 'Het is een nog onontgonnen gebied voor deze criminelen. Ik verwacht dat het verder toeneemt', zegt Cees Schep, fraude-expert van de KLPD en de Fraudehelpdesk.

'Voor een buitenstaander is het vaak ongelooflijk dat mensen er in trappen. Maar slachtoffers worden er geleidelijk ingezogen', aldus de rechercheur. Volgens een onderzoek van de Britse Universiteit van Leicester hebben slachtoffers vaak slechte relaties achter de rug. De onderzoekers schatten dat al meer dan 200 duizend Engelsen zijn gefopt met de belofte van liefde. Ze hebben vaak een te romantisch en onrealistisch beeld van de liefde. Schep: 'Het zijn vaak mannen en vrouwen tussen de 40 en 60 jaar die graag een relatie willen, maar niet zo makkelijk naar een bar gaan. Ze proberen hun geluk vervolgens te vinden op internet.'

Zo ook de 49-jarige Liza. In 2009 stelde ze zichzelf de vraag: wil ik de rest van mijn leven alleen blijven? Nee. En dus zette de buschauffeuse haar profiel op een gratis datingsite. 'Baf, baf, baf, het stroomde vol met reacties. Allemaal uit het buitenland. Ik zei nog tegen mezelf: zorg dat je je kop erbij houdt.'

Eén mail uit Zuid-Afrika sprong eruit. Die was van een weduwnaar met een zoontje van acht en een goede baan. Ze besloot een penvriendschap met hem te beginnen. 'We hadden heel leuk contact. Vier maanden later stond er thuis een gigantische bos rozen voor me. Ze waren zo mooi, ik moest drie keer voelen om te checken of ze echt waren.' Bij de bloemen zat een briefje waarop 'haar' Daniël haar de liefde verklaarde. 'Ik was gevleid. Ik ben best onzeker over mezelf en vond het heel bijzonder dat zo'n mooie man mij het aankijken waard vond.'

Ze chatten en belden met elkaar. Vijf maanden later had ze hem huilend aan de telefoon. 'Zijn laptop was gejat. Of ik hem 150 euro kon lenen? Ik dacht: ach, het is een klein bedrag.' In de maanden erna houden ze contact. Hij zou naar Nederland komen en zij stuurt geld voor het ticket. 'Maar de avond van zijn vertrek kreeg ik een telefoontje van zijn moeder. Hij had een ernstig ongeluk gehad, en kon het ziekenhuis niet betalen. Ik was zo verliefd, ik kon hem niet dood laten gaan. Ik was helemaal blind. Achteraf begrijp ik het niet, maar toen wilde ik het geloven.' En dus maakt ze nog meer geld over. Daar blijft het niet bij. Verspreid over een periode van twee jaar stuurt ze 53.000 euro op.

Vorig jaar zomer stond opeens een onbekende vrouw voor haar deur. 'Ze vroeg of er een Zuid-Afrikaan op mijn adres woonde. Deze had online een relatie met een vriendin van haar en vroeg haar om geld. Ze kwam controleren of het verhaal van die Zuid-Afrikaan wel klopte. Toen ik dat hoorde viel bij mij ook het kwartje. Ik wilde het liefst dood neervallen en begraven worden.'

Later die week kreeg Liza twee rekeningen van datingsite Lexa, daar had de Zuid-Afrikaan met haar gegevens een account aangemaakt. 'Ik heb hem van alles gestuurd. Van foto's tot mijn bankrekeningnummer tot een kopie van mijn paspoort. Dat kan hij weer gebruiken om anderen op te lichten.'

De kans dat haar Zuid-Afrikaan ooit gevonden wordt is klein. 'De opsporing is heel lastig', zegt Schep. 'We zetten vooral in op preventie.' Zo denkt het Fraudemeldpunt, samen met datingsite Parship, erover om een keurmerk te ontwikkelen voor sites die hun klanten controleren op verdacht gedrag.

Liza's woonkamer staat vol souvenirs - ze zijn afkomstig uit de tijd dat ze nog geld had om te reizen. 'Ik zit nu tot over mijn oren in de schulden. Komende twaalf jaar betaal ik 300 euro per maand af. Dus ik ga nergens meer naartoe.' Onlangs stelde ze zichzelf opnieuw de vraag of ze de rest van haar leven alleen wilde blijven. Ze ging achter haar computer zitten en maakte een profiel aan. 'Een meneer uit Zeist leek me wel aardig.' Ze tikte een mailtje. Maar nog voor ze hem wilde versturen, drukte ze op delete. 'Ik durf niet meer.'

De namen van Liza en Anneke zijn gefingeerd.

UIT DE MAIL VAN ANNEKE

Anthony: Ben je single?

Anneke: Ja, ik ben alleenstaand. Ik kom uit een vreselijke relatie.

Anthony: Hoe oud ben je?

Anneke: Ik ben in de vijftig.

Anthony: Ah, dan ben je ouder dan ik. Maar leeftijd is slechts een getal. Het gaat om liefde. Ik wil het leger verlaten. Ik zoek een eerlijke vrouw met wie ik kan settelen.

Anneke: Dat klinkt als een mooie droom.

Anthony:Wat is jouw droom?

Anneke: Ik heb geen dromen meer. Maar misschien kan ik een stukje van jouw droom delen zodat het ook de mijne wordt.

UIT DE MAIL VAN LIZA

Daniël:Ik heb nog nooit zo veel van iemand gehouden als van jou. Ik kan niet meer normaal nadenken, zoveel hou ik van je. Ik denk alleen aan jou. Aan jou alleen.

Liza: Ik hou ook heel veel van jou.

Daniël: Ik zal altijd van je blijven houden. Je bent mijn geliefde, mijn leven, mijn alles. Ik zal je nooit teleurstellen, of voor de gek houden. Jij bent het licht in mijn leven en voor altijd mijn vrouw.

Liza:Je maakt me aan het huilen, tranen van geluk.

Daniël:Ik huil ook van geluk.

Hij deed zich op een datingsite voor als een Amerikaanse militair. Maar hij bleek niet meer dan een stroman van een West-Afrikaanse oplichtersbende. Na de loterij- en erfenisfraude is de datingfraude in opkomst. Goedgelovigheid leidt tot torenhoge schulden. 'Of ik hem 150 euro kon lenen? Ik dacht: ach, het is een klein bedrag.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden