Opgepakte journalist Al Jazeera: Duitsland helpt Egyptische regime

Ahmed Mansour, de journalist van Al Jazeera die zaterdag in Berlijn is gearresteerd, betreurt het dat Duitsland zich als 'helper van het Egyptische regime' gedraagt. Hij zegt dat in een video die door zijn werkgever op internet is gezet.

Mansour voor een bord met de tekst: journalistiek is niet een misdaad. Beeld afp

Duitsland hield de journalist aan op een vliegveld in Berlijn naar aanleiding van een internationaal arrestatiebevel. Mansour, die de Egyptische en de Britse nationaliteit heeft, is vorig jaar in Caïro bij verstek veroordeeld tot een gevangenisstraf van 15 jaar. Hij zou in 2011 een advocaat hebben gemarteld op het Tahrir-plein.

Egypte heeft inmiddels om zijn uitlevering gevraagd, meldt het persbureau Mena op basis van informatie van het Egyptische ministerie van Binnenlandse Zaken. Justitie in Berlijn onderzoekt of het arrestatiebevel tegen Mansour uitgevoerd moet worden. De journalist, een van de bekendste tv-journalisten in de Arabische wereld, was in Duitsland voor zijn programma Zonder Grenzen. Hij had eerder deze week een gesprek met een Duitse Jihad-deskundige.

De video waarin de journalist reageert is opgenomen nadat hij op het vliegveld Berlin-Tegel was aangehouden, aldus Duitse media. Mansour zegt daarin dat zijn arrestatie een initiatief is van Duitsland en dat het geen reactie op een internationaal arrestatiebevel is. Hij zou dat hebben gehoord van onderzoekers van justitie.

Mansour zegt verder dat zijn aanhouding waarschijnlijk en afspraak is tussen Egypte en Duitsland. 'Als dat zo is, is dat een schande voor Duitsland', aldus de journalist die de feiten waarvan hij door Egypte word beschuldigd 'verzonnen en vervalst' noemt.

Monddood

Volgens advocaat Saad Djebbar is Mansour onverwacht gearresteerd. Zijn arrestatie zou onderdeel zijn van een Egyptische campagne tegen het nieuwsmedium.

Ook Al Jazeera spreekt van valse beschuldigingen en een poging om Mansour monddood te maken. De Britten hebben aangekondigd consulaire hulp te bieden.

Egypte beschuldigt Al Jazeera al langer, de zender zou een spreekbuis zijn van de Moslimbroederschap. De huidige president van Egypte Sisi is een fel opponent van de broederschap, onder hem wordt de beweging aangemerkt als terreurorganisatie.

Al Jazeera is bovendien verwikkeld in een juridische strijd met Egypte. De zender eist 150 miljoen dollar schadevergoeding van de Egyptische autoriteiten, vanwege de schade die militaire machthebbers in Caïro het mediabedrijf zouden hebben toegebracht.

Een demonstratie in de buurt van het Tahrirplein in Cairo, 2014 Beeld epa

Eerdere veroordelingen

Eerder werden al meerdere journalisten van Al Jazeera veroordeeld. In 2013 bijvoorbeeld, toen Mohamed Fahmy tot 10 jaar cel werd veroordeeld wegens zijn vermeende 'pro-Moslimbroederschap'-verslag van de protesten in Egypte. Ook twee van zijn collega's werden destijds veroordeeld.

Fahmy werd later op borgtocht vrijgelaten. Zijn twee collega's, de Australische Peter Greste en de Egyptische Baher Mohamed, belandden ook in de cel. Greste is in februari van dit jaar na vierhonderd dagen vrijgelaten.

Mohamed Fahmy eiste later 100 miljoen dollar van Al Jazeera, de Egyptische tak van het tv-station zou volgens hem inderdaad jarenlang de Moslimbroederschap hebben gefaciliteerd. 'Al Jazeera heeft ons bewust in gevaar gebracht', aldus Fahmy.

De in 2013 veroordeelde journalist Mohamed Fahmy (l) Beeld afp

'Geschrokken dat dit in Duitsland gebeurt'

Naast de drie Al Jazeera-journalisten die in 2013 tot tien jaar cel werden veroordeeld, werden nog eens zeventien anderen 'berecht'. Onder hen was de Nederlandse journalist Rena Netjes, die correspondent was in Egypte voor het Parool en BNR Nieuwsradio. Ook zij kreeg 10 jaar gevangenisstraf, maar gelukkig belandde ze nooit in de cel. Toch heeft haar veroordeling grote gevolgen. Ze kan niet meer naar Egypte, de rest van het Midden-Oosten en Afrika, de Verenigde Staten en Nieuw-Zeeland.

'En nu durf ik zelfs niet naar Duitsland', zegt de aangeslagen Netjes telefonisch. 'Toen ik dit nieuws las, schrok ik behoorlijk. Als ons buurland dit al doet, alleen op basis van een Egyptisch verzoek, is dat een gevaarlijke ontwikkeling.' Hoewel we nog niet alles weten, zegt Netjes, moeten we dit hoog opnemen. Dat in het Midden-Oosten journalisten worden opgepakt en geen eerlijk proces krijgen, weten we. 'Dat het nu zelfs in Duitsland gebeurt, is nieuw. Ik ben benieuwd hoe dit heeft kunnen gebeuren en welke belangen er op de achtergrond spelen. Het lijkt erop dat er geen officieel bevel was van Interpol (Internationale politieorganisatie, red.).'

Op de website van Al Jazeera is te lezen dat Egyptische autoriteiten wel een verzoek heeft ingediend bij Interpol, op 2 oktober 2014. Op 21 oktober diezelfde maand volgde een reactie van de politieorganisatie. Het verzoek om een zogenaamde 'red notice', af te geven voor Mansour werd afgewezen. De journalist stond destijds dus niet op een most-wanted-lijst van Interpol. Of dat nu wel het geval is, blijft onduidelijk.

Rena Netjes Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.