Opera krijgt dirigent die 'bijna alles' kan

Ingo Metzmacher heeft zin in het Nederlandse systeem: niet avond aan avond verschillende opera's, zoals in Duitsland, maar weken repeteren en dan een maand spelen....

Hij is 'blij', hij is 'opgewonden', en als hem in het buitenland gevraagd wordt waar Abram de mosterd haalt, dan noemt hij altijd Amsterdam, 'een van de belangrijkste muziek- en operacentra.'

Hij is wat verlegen, geneigd tot blozen, en vooral is hij: onderweg.

Van Hamburg naar Boston ditmaal, waar de première wacht van een nieuw orkeststuk van Elliott Carter. De tussenstop in Amsterdam, waar de Nederlandse Opera hem maandag presenteerde als 'een van de weinige dirigenten die in staat zijn ons werk wezenlijk te ontwikkelen en te verdiepen', biedt Ingo Metzmacher nog net de gelegenheid te vertellen dat hij 'dol is op Nederlandse musici', en op de 'openheid' van het publiek, en dat hij 'geen job hopper' is. Bij de Opera van Hamburg trad hij in 1997 aan. Het woord 'ruïne' wil Metzmacher anno 2003 niet noemen, wel dat 'het bestuur en de politiek' er 'niet meer uitkomen'.

In de jongste aflevering van het Duitse tijdschrift Opernwelt zijn Metzmacher, de Opera van Hamburg en haar Nederlandse intendant Louwrens Langevoort onderwerp van een bijtend hoofdredactioneel commentaar. Metzmachers vertrek daar is het gevolg van 'cultuurpolitiek falen'. Niet alleen de financiën zijn 'schrikwekkend', populisme van een radeloos stadsbestuur heeft 'een van Duitslands meest succesvolle operateams uit elkaar geklungeld'. Het vanouds zo solide én progressieve operahuis 'is de aansluiting met het heden kwijt'; projecten rond Berlioz en Messiaen zijn al afgelast, 'en wat na 2005 te gebeuren staat weet niemand'.

Metzmacher, droogjes: 'Het is in heel Duitsland erg, maar ik ga daar ook weg omdat ik genoeg heb van het productiesysteem.'

De Duitse operacultuur hanteert een systeem waarin avond aan avond verschillende opera's zijn te zien, wat niet zelden tot routine leidt. In Amsterdam regeert het stagione-systeem: zes weken repeteren, en dan dat ene stuk een maand lang spelen. Metzmacher vindt dat 'intenser en beter'. 'Er is één doel, één project. Precies wat ik wil.'

Zo ging dat ook in de Brusselse Opera van Gerard Mortier, waar Metzmacher als beginnend dirigent in 1988 inviel in Schrekers Der ferne Klang. Het succes ontketende een carrière in vooraanstaande Europese operahuizen, met werk van Mozart, Verdi en Wagner tot Nono's Al gran sole carico d'amore en Berio's La vera storia. Metzmachers concertloopbaan - een heen en weer van Europa naar de VS - vindt komend najaar een voorlopige bekroning bij de Wiener Philharmoniker.

In Amsterdam luidde het: 'Ik zie heel erg uit naar het NedPhO.' Volgens Operadirecteur Audi zijn er 'veel dirigenten die van alles willen waar ze niet goed in zijn'. 'Daar heeft Metzmacher geen last van. Hij kán bijna alles'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden