Openluchtmuseum Arnhem moet 15 tot 20 mensen ontslaan ondanks succes Canon van Nederland

Directeur Bijleveld: 'Nederland moet er nog aan wennen dat we een museum over de vaderlandse geschiedenis hebben'

Veel musea maakten deze maand verheugd melding van bezoekersrecords over 2017, maar directeur Willem Bijleveld van het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem kwam met een veel minder leuke mededeling. Van de 280 medewerkers in zijn organisatie zullen er nog voor de zomer vijftien tot twintig verdwijnen, zo maakte hij eind vorige week bekend.

Willem Bijleveld (midden) tijdens de opening van de Canon van Nederland met burgemeester Ahmed Marcouch (links) en Clemens Cornielje (rechts). Beeld Nederlands Openlucht Museum

De reorganisatie is volgens directeur Bijleveld nodig omdat dit jaar een tekort van 1,5 miljoen euro dreigt op een begroting van 26 miljoen. Dat gat is volgens hem het gevolg van de bezuinigingen op cultuur in 2010 van het eerste kabinet-Rutte.

'Toen is het museum behoorlijk gekort en zijn er maatregelen getroffen. In 2013 kwam het museum er weer goed voor te staan, doordat het extra geld kreeg voor de ontwikkeling van de Canon van Nederland, de permanente tentoonstelling die in september vorig jaar is geopend. Vanaf 2013 hebben we een aantal eigen medewerkers op het budget voor de Canon laten drukken. De salarisbegroting zag er goed uit, maar in feite leefden we op te grote voet.

'Nu de Canon klaar is, drukken die mensen weer op de gewone begroting. En we krijgen er ook nog de exploitatiekosten van de Canon bij. Daarom moeten we 1,5 miljoen euro bezuinigen.'

Veel musea namen snel na de in 2010 aangekondigde bezuinigingen maatregelen. Waarom heeft uw voorganger - u trad zelf in 2014 als directeur aan - dat niet meteen gedaan?

'Er is hier zeker ingegrepen. Er zijn bezuinigingen doorgevoerd en de efficiency is verbeterd. Dat heeft toen wel geholpen, maar niet voldoende.

'Wanneer ga je opnieuw bezuinigen? Pas als de noodzaak daar is. Dat wisten we tot nu toe altijd te vermijden. Nu kunnen we dat niet meer.'

U gaat op 1 juni met pensioen. Uw opvolger wordt binnenkort bekendgemaakt. Wilde u hem een lijk in de kast besparen?

'Dit is geen lijk uit de kast. Dit weten we al heel lang. We hebben goed inzicht in de financiën. We doen dit omdat de noodzaak nu daar is. Dit staat helemaal los van het tijdstip waarop ik met pensioen ga.'

In 2017 trok het Openluchtmuseum 535 duizend bezoekers, 20 duizend minder dan in topjaar 2015. Dankzij de vorig jaar geopende Canon van Nederland komt er misschien wel meer publiek. Had u niet beter kunnen wachten met die ontslagen?

'Dankzij de Canon was de maand oktober de best bezochte maand ooit van het museum, sinds de opening in 1918. We zijn heel tevreden met de bezoekerscijfers - we zijn het best bezochte museum buiten Amsterdam. Maar Nederland moet er nog aan wennen dat we een museum over de vaderlandse geschiedenis hebben. Er is een langere aanloop nodig dan ik dacht.

'Ik vind het een te groot risico om nu al te gokken op hogere bezoekersaantallen. Dan neem je een hypotheek op de toekomst. Deze reorganisatie begin je niet voor je plezier, maar met het doel het museum, dat sinds de verzelfstandiging een bedrijf is, toekomstbestendig te maken.'

Stormschade

Bij de storm van 18 januari heeft het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem voor 450 duizend euro schade opgelopen, zo werd maandag bekendgemaakt. Hiervoor is het museum gelukkig verzekerd, zegt directeur Willem Bijleveld. 'Het museum heeft bij de storm een enorme klap gekregen. Onder meer drie gebouwen en de bovenleiding van de trambaan zijn beschadigd. Heel schrijnend dat het oudste gebouw hier op het terrein, de Witte Boerderij, het zwaarst is beschadigd van allemaal. Dat stond al op het landgoed toen het museum hier in 1918 werd gevestigd.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.