NieuwsMobiliteit

Openbaar vervoer lijdt het meest onder het veranderde reisgedrag

Ook na de coronacrisis lijkt het reisgedrag van veel Nederlanders blijvend te veranderen. Vooral het openbaar vervoer gaat dat merken. Zo’n 28 procent van de Nederlanders die voor de coronacrisis weleens of regelmatig met trein, bus, tram of metro reisden, verwacht daarvan na de crisis minder gebruik te maken.

Reizigers op Rotterdam Centraal met verplichte mondkapjes. Beeld Arie Kievit

Dat blijkt uit onderzoek van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) dat dinsdag wordt gepubliceerd. Het KiM, een zelfstandig instituut binnen het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat dat analyses van de mobiliteit maakt, baseert die verwachting op een enquête onder tweeduizend Nederlanders die in het begin van de coronacrisis over hun reisgedrag zijn bevraagd en onlangs opnieuw.

Veel mensen die voorheen geregeld met het openbaar vervoer reisden en de afgelopen maanden – op dringend advies van de overheid – zijn uitgeweken naar een alternatieve vervoerwijze zijn positief over hun ervaringen. Van de mensen die nu vaker de fiets gebruiken verwacht 52 procent dit na de coronacrisis ook nog te doen.

Van degenen die met de brommer/scooter zijn gaan reizen denkt 47 procent dat vaker te blijven doen. Voor het reizen per auto of het lopen in plaats van het ov liggen die percentages op respectievelijk 34 en 40.

Het KiM beklemtoont dat het hier om vervoersgedrag gaat waarvan mensen ‘zeggen dat ze er toe overgaan’ - en bij dergelijke voorspellingen passen slagen om de arm. Niettemin denkt het instituut dat het openbaar vervoer nog lange tijd te lijden zal hebben onder de coronacrisis. De ov-bedrijven zullen ook na die crisis voorlopig te kampen hebben met de negatieve effecten.

Sinds 1 juni ervaren de ov-reizigers het reizen per trein, bus metro of tram als ‘minder prettig’ dan voorheen, zo blijkt uit het KiM-onderzoek. Een belangrijke reden daarvoor is de verplichting om met ingang van die datum een mondkapje te dragen. Ook speelt een rol dat het sindsdien ook weer iets drukker is geworden waardoor reizigers het moeilijker vinden afstand te houden binnen het ov en op de perrons.

De belangrijkste reden die mensen aanvoeren om niet of minder met het ov te reizen is de herhaalde overheidsoproep om er alleen gebruik van te maken voor strikt noodzakelijke reizen. Dat zegt 48 procent van de ondervraagden. Voor 46 procent geldt dat men sowieso minder reist. 32 Procent zegt minder met ov te reizen uit angst voor besmetting met corona.

Een op de vier ondervraagden zegt niet meer gebruik te maken van trein, bus, metro of tram omdat ze geen mondkapje willen dragen. Van de mensen die wel met het ov reizen zegt 63 procent het dragen van een mondkapje als ‘onprettig’ te ervaren. Maar de meerderheid van de ov-reizigers (60 procent) vindt die verplichting wel een goede maatregel.

De fiets blijkt het populairste vervoermiddel als vervanging voor het reizen per bus, tram of metro. 52 Procent van de ondervraagden pakt nu de fiets in plaats van bus, tram of metro. Ook voor wat langere afstanden. De coronacrisis heeft de populariteit van de e-bike opgestuwd. Zo’n een op de drie mensen neemt nu de auto voor een reis die voorheen met bus, tram of metro werd gemaakt.

Sinds 1 juli is de overheidsboodschap om het ov zo veel mogelijk te mijden veranderd in de oproep er gerust weer, maar vooral ‘verstandig’ gebruik van te maken. Uit cijfers van Translink, het bedrijf achter de ov-chipcard, valt op te maken dat nog steeds veel mensen liever anders of niet reizen. Eind vorige week was het ov-gebruik ruim 50 procent lager dan in dezelfde periode vorig jaar.

‘In het ov staat het publieke belang niet meer voorop, de overheid moet de regie grijpen’

VVD’er Jaap Bierman, directeur van het Haagse ov-bedrijf HTM, pleit voor grootschalige overheidsinvesteringen in het openbaar vervoer. ‘Het ov biedt oplossingen voor de lange termijn. Dat is links noch rechts: dat is slim, pragmatisch.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden