Opboksen tegen een muur van conservatisme

Ze haalde de Olympische Spelen in Londen net niet, maar nu mikt Sadaf Rahimi op Rio de Janeiro in 2016. De 19-jarige Afghaanse bokser traint in het stadion in Kabul, waar de Taliban ooit vrouwen stenigden.

Ooit voerden de Taliban hier, in het Ghazni-stadion in Kabul, hun doodstraffen uit en werden er vrouwen gestenigd wegens onzedelijk gedrag. Nu danst Sadaf Rahimi er haar oefenpartijtjes en beukt ze in op een zwarte boksbal tot het zweet haar over de rug gutst.


De 19-jarige Sadaf tart de mannelijkheid in Afghanistan op wat tot voor kort exclusief masculien terrein was: de boksring. 'Ik wil de samenleving laten zien dat meisjes alles kunnen', zegt ze. 'Net zo goed als jongens. Of zelfs beter. Ik heb dezelfde rechten als elke man.'


De tweedejaarsstudente economie komt zojuist van college en staat op het punt te beginnen aan haar training. Vier van haar medespeelsters zijn al begonnen met de warming up, touwtjespringen. Drie maal per week zijn ze hier te vinden, in een kleine gymzaal in de catacomben van het stadion.


Het is duidelijk dat voor de Afghaanse topsport nauwelijks geld beschikbaar is. De boksballen ogen mottig en in de berg handschoenen is het eventjes zoeken naar een gaaf stel.


Deels is dat ook een verklaring voor Sadafs zeperd met de Olympische Spelen van Londen, 2012. Op grond van sympathie voor het Afghaanse vrouwenboksen had ze een wild card gekregen, maar een week van tevoren besloot de Internationale Boks Associatie (IBA) haar niet toe te laten tot het toernooi. 'Technische problemen', zegt trainer Nisar Ahmad Qarizada. 'Met haar 54 kilo viel ze net tussen de gewichtscategorieën in.'


Uit de persspiegel van destijds blijkt iets anders. Het niveauverschil tussen Sadaf en de andere vrouwen was volgens de IBA zó groot, dat haar gezondheid gevaar liep: ze zou lens geslagen worden. De atlete zelf had dat eigenlijk al een beetje voorzien. 'Ze zullen op me inslaan als op een kussen', zei ze eerder, nog met de wild card op zak. 'Ik zal een symbool van moed zijn zodra ik de ring in stap.'


Maar ook zonder Londen 2012 is Sadaf een symbool van moed. Ze bokst in haar vaderland op tegen een muur van conservatisme. Het idee dat vrouwen thuis horen te zijn, is in Afghanistan gemeengoed. Àls ze al maatschappelijk actief zijn, dan toch liefst op zorgzame, vrouwelijke wijze. Niet in de arena van mannelijke kracht en agressie bij uitstek, de bokssport.


Ze kreeg - en krijgt nog altijd - veel kritiek. Van anonieme schelders op het internet. Van religieuze scherpslijpers. Van mensen in haar omgeving. Sommige familieleden en buren zeggen tegen haar vader: verbied dat geboks toch. Geen sprake van, is dan zijn antwoord.


Taliban

Als jong meisje in Iran - waar het gezin het Talibanregime was ontvlucht - deed ze fanatiek aan volleybal en badminton. Terug in Afghanistan sprong zeven jaar geleden het boksvirus op Sadaf en haar oudere zusjes Sabnam (nu 20) en Fahima (nu 23) over dankzij Laila Clay, de boksende dochter van Mohammed Ali, nog altijd hun idool. 'Ik heb al haar trainings-dvd's', zegt Sadaf.


Hun moeder Salima, zelf ooit verwoed volleybalster, was meteen in voor het idee, haar vader had even moeten slikken. Dat zijn dochters sportten vond hij uitstekend, maar boksen? Er staan toch zoveel andere sporten open voor vrouwen?


Dat klopte op zich wel. De amateursport heeft in het Afghanistan van na de Taliban een bloei beleefd, en vrouwen zijn daar - in bescheiden mate - onderdeel van. Vier jaar geleden bijvoorbeeld kreeg het cricket een nationaal vrouwenteam, een nationale vrouwenselectie bestaat in het voetbal sinds 2007.


Voetbal is veruit de populairste sport in Afghanistan. Toen het Afghaans nationaal elftal in september met een 2-0-overwinning op India het kampioenschap van Zuid-Azië veroverde, stond het land op zijn kop. Wie op de vrije vrijdag door het Shar-e-Nowpark in het centrum van Kabul wandelt, ziet hoe elk onbegroeid stukje grond in bezit is genomen door voetballende jongens en jonge mannen (geen vrouwen uiteraard, er zijn grenzen). Ook aan cricket en volleybal wordt gedaan.


Het Afghaanse vrouwenboksen haalt het daar in de verste verte niet bij. Tot voor kort telde de Afghaanse Amateur Boks Federatie dertig vrouwelijke atleten, zegt hoofdcoach Qarizada. Maar doordat een van de subsidiegevers wegviel, hebben achttien meisjes moeten afhaken. Er is geen geld meer om voor hen het vervoer van en naar het stadion te betalen.


Tot de overblijvers behoren uiteraard de twee beste vrouwelijke boksers van Afghanistan, Sadaf en haar zusje Sabnam. Een ander groot talent, Shahla Sekandari, is van het toneel verdwenen. Kort nadat zij in 2009 op de Asian Indoor Games in Vietnam brons had gewonnen, trad ze in het huwelijk. Haar echtgenoot besloot meteen dat het over was met boksen. Shahla is sindsdien niet meer gezien in het Ghazni-stadion.


Iets dergelijks lijkt het lot te zijn van het oudste Rahimi-zusje, Fahima. 'Ze is gestopt', zegt Sadaf. 'Ze gaat binnenkort trouwen.'


O? Maar hoe zit het dan met de gelijke rechten?


Sadaf aarzelt even en zegt dan geruststellend: 'Het heeft meer te maken met haar opleiding. Ze wil zich nu helemaal richten op haar studie.'


Hoe dan ook, Sadaf is aan trouwen voorlopig niet toe en heeft grote ambities. Bij de Olympische Spelen van Rio, 2016, wil ze absoluut van de partij zijn. Het zal haar revanche worden voor Londen. Lachend vist ze twee rode handschoenen uit de berg. 'Mijn familie en mijn trainer staan achter me', zegt ze. 'Het gaat lukken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden