Op zoek naar geld

Geld, heel veel geld. Voor onderhoud, personeel, voorstellingen, aankopen, uitvoeringen en renovaties. De noden onder musea, concertzalen, theatergezelschappen en orkesten worden de laatste tijd steeds breder en dramatischer uitgemeten. Begrijpelijk. Nu de overheid minder geneigd is de portemonnee te trekken, moeten al die culturele instellingen de boer op. Voor een andere financiering, nieuwe donateurs en alternatieve oplossingen. Op zoek naar geld. Sommige slagen daarin. Sommige niet.


Zo liet het MuseumgoudA afgelopen zomer een schilderij van Marlene Dumas veilen. Ooit aangeschaft voor 7.500 euro, bleek de opbrengst meer dan een miljoen. Een mooie winstmarge. Klein probleem: Gouda-directeur Gerard de Kleijn had het schilderij niet aan zijn collega-directeuren aangeboden. Woensdag werd hij daarvoor door diezelfde collega's op de vingers getikt.


Nu dreigt het museum als lid van de Nederlandse Museumvereniging geroyeerd te worden en zijn deelname aan de Museumjaarkaart kwijt te raken. Grote kans dat wat MuseumgoudA als extra geld uit de veiling had verkregen, door het verlies van inkomsten uit de jaarkaart weer kwijt raakt. Echt succesvol kun je dat niet noemen.


In die zin is het Amsterdamse Concertgebouw een stuk slimmer. Dat maakte afgelopen week bekend nieuw kapitaal te willen aantrekken met de uitgifte van duizend aandelen. Geschatte opbrengst: 12,5 miljoen euro waarvan de rente, zo'n vier ton per jaar, ten goede moet komen van de financiering van educatieve programma's en een mogelijke renovatie.


Meer geld dus. Met als gunstige bijkomstigheid dat duizend particulieren en bedrijven zich aan het Concertgebouw zullen verbinden. Het is een vorm van betrokkenheid die financieel zoden aan de dijk zet én een gevoelsmatige band smeedt tussen de culturele instelling en haar bezoeker.


Crowdfunding heet dat tegenwoordig, een fenomeen dat is overgewaaid uit de Verenigde Staten. Daar is het al tijden een beproefde manier om publiek, geld en cultuur dichter bij elkaar te brengen. In Nederland kwam het nog slechts sporadisch voor.


Maar tijden veranderen. Drie jaar geleden zamelde het Dordrechts Museum al eens geld in onder particulieren voor de aankoop van een schilderij van Jan van Goyen. Opbrengst toen 2,5 ton. Onlangs lanceerde het Van Abbemuseum een actie onder het publiek om een van zijn bruiklenen, de Wood Circle van Richard Long, te behouden. De huidige eigenaar wil het namelijk verkopen. Voor de 840 kromme takken, die naast elkaar gelegd precies een cirkel vormen, komt het nog 30 duizend euro tekort. Wie iets doneert, kan straks zeggen dat hij een stukje van het werk 'bezit'. Wat van het Van Abbemuseum een nog Eindhovenser museum zal maken. Een mooi initiatief dat navolging verdient.


Zelf woon ik al jaren in de buurt van het Stedelijk Museum. Ook dat museum kon de afgelopen periode wel wat geld gebruiken, omdat de gemeente Amsterdam dat namens mij weigerde te geven. Maar nooit en te nimmer heb ik ooit een brief van het museum in de bus gekregen om een kleine bijdrage te storten. Om mijn betrokkenheid te kunnen etaleren en de band met het museum te verstevigen. Waardoor het Stedelijk echt een 'stedelijk' museum wordt. Als een onvervreemdbaar onderdeel van de Amsterdamse bevolking. Van mij. Als buurtgenoot.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden