Op weg door het donkere niets

Kun je de werking van het geheugen dansen? Bijna tien jaar geleden deed Thom Stuart een poging in de voorstelling Gray Matter....

De optelsom leverde een fascinerende interpretatie op van het boek The mind of a mnemonist (Een teveel aan geheugen) van de Russische neuroloog Alexandr Lurija. Het voelde alsof ook de eigen hersenen overuren maakten om van het spervuur aan informatie een coherent geheel te maken.

Beeldend kunstenaar Harald van Noordt maakte toen het decor en nog steeds is hij gegrepen door artistieke tekstconfiguraties als verbeelding van een grenzeloos geheugen.

Wederom naar het boek van Lurija - over een man S. die alles opslaat in beelden - creëerde hij een helder maar intrigerend beeld van zich continu vermenigvuldigende letters. Deze projectie op doek vormt met een digitale klok het enige decorstuk van de dansvoorsteling S. Verder is de ruimte donker.

Op de achtergrond zit choreograaf Bruno Listopad; voor hem schuift zijn IJslandse muze Gunvor Karlsen haar schouders in prachtig vertraagde posities. Ze wordt omringd door zacht vloeiend muzikaal geruis (musicus Maxim Franke).

In zichzelf opgesloten zoeken haar ledematen soms gespannen, soms ontspannen, maar bijna altijd gebogen een weg door het donkere niets. Listopad volgt later, zijn ellebogen klappend over de met een lichtrooster beschenen vloer. Terwijl het beeldscherm volstroomt met woorden, zoekt het tweetal naar houvast, structuur. Maar contact maken ze nauwelijks.

Na de pauze bieden ze een oplossing voor de chaos die het-niet-kunnen-vergeten met zich mee brengt: Karlsen leest een fragment uit De man die zijn vrouw voor een hoed hield van Oliver Sacks waarin kleuren en geluiden aanknopingspunten bieden. De klanken worden luider en holler. Op het scherm verschijnt een kleurig bloemetjesbehang. De dans wordt feller en sneller.

Maar in tegenstelling tot Gray Matter (1992) blijft in S een fascinerend verband tussen dans, beeld, muziek en geheugen uit. Daartoe is de choreografie te monotoon en in zichzelf gekeerd. Listopad kreeg onlangs een prijs omdat hij 'zijn abstract ogende composities een menselijk gezicht weet te geven'. Dat laatste wordt hier node gemist.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden