Dagkoersen Uw politieke nieuwsbrief

Op Ruttes sprezzatura staat vooralsnog geen maat

Thierry Baudet (FvD), Premier Mark Rutte en Geert Wilders (PVV) tijdens de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. Beeld ANP - Bart Maat

Goedemiddag,

Na de verrassende politieke verbroedering van woensdag, trekt minister-president Rutte vandaag alweer wat meer vuur in de Algemene Beschouwingen. De koopkracht, het immigratiebeleid en de stikstofcrisis domineren het debat. 

Hier zijn uw Dagkoersen. Deze politieke nieuwsbrief elke werkdag per e-mail ontvangen? Vink dan hier ‘Volkskrant politiek’ aan.

ALGEMENE BESCHOUWINGEN I
Schijnbare moeiteloosheid

Typisch Rutte, constateert het Debat Instituut, naar aanleiding van de manier waarop minister-president Rutte vandaag in de Algemene Politieke Beschouwingen reageerde op wat Geert Wilders toch echt bedoelde als een frontale aanval. De PVV-leider confronteerde de premier met een ingezonden bericht van een chronische zieke mevrouw die niet weet hoe ze nog rond kan komen van 40 euro per week. ‘Wat moet ik nou tegen haar zeggen?', aldus Wilders.

Die aanval eindigde in de conclusie dat Rutte en Wilders binnenkort samen bij mevrouw op bezoek gaan om zich te verdiepen in haar financiële situatie. ‘Goed idee. Gaan we doen!’

Vooral de schijnbare moeiteloosheid valt op waarmee de premier zoiets oplost, aldus het Debat Instituut in ons liveblog. ‘Dit wordt wel sprezzatura genoemd. Het laat plezier, een losse omgang met de materie en tegelijkertijd een sterke beheersing van de inhoud zien: hoe hij uitleg dat er allerlei voorzieningen zijn waar deze mevrouw misschien geen gebruik van maakt. En natuurlijk ‘kunnen we samen deze mevrouw even bellen om te zien wat er mis gaat’. Hier vaart Rutte volledig op zijn verbale souplesse en ontsnapt hij aan het frame dat Wilders probeert te schetsen.’

Dat, en nog veel meer, kunt u teruglezen in ons liveblog. En uiteraard doen we daarin ook nog verslag van de komende uren. 

ALGEMENE BESCHOUWINGEN II
Mark Rutte: twee kijkwijzers

Premier Mark Rutte tijdens de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. Beeld ANP

Voor Mark Rutte is het alweer de negende keer dat hij het jaarlijkse debat over het regeringsbeleid voert. In 2045, als het kabinet Rutte XI halverwege zijn termijn is, zullen we op deze periode terugkijken als zijn begintijd, toen hij nog jong en onervaren was en niet altijd door iedereen meteen op zijn woord werd geloofd. 

Goed moment dus om een tussenbalans op te maken, vond verslaggever Ariejan Korteweg. Hij stelde een kijkwijzer op die de argeloze debatkijker kan helpen om de methode-Rutte te doorgronden. Wat is het instrumentarium dat hem zo schijnbaar moeiteloos overeind houdt? Hoe doorstaat hij deze lange debatdag? Nou, door zowel het elastiek als de loftrompet in te zetten - en, in noodgevallen, plotselinge geheugenuitval.

Geen slecht idee zo'n kijkwijzer, dacht Lodewijk Asscher. Tijdens het debat plaatste de PvdA’er zijn versie van Ruttes mentale gereedschapskist op Twitter, met daarin onder meer ‘het landsbelang’ en ‘het hele verhaal’.

HET INVESTERINGSFONDS
Verleden voorspelt weinig goeds

Nog even over de kabinetsplannen voor een investeringsfondsUit de woorden van minister Hoekstra van Financiën en premier Rutte valt op te maken dat het kabinet niet de staatsschuld wil verhogen om het fonds van een startkapitaal te voorzien. Het plan is kennelijk om éérst geschikte investeringsprojecten te kiezen, en daarna pas de benodigde miljarden te lenen. 

Met die aanpak proberen de ministers waarschijnlijk fouten uit het verleden te vermijden, schrijft verslaggever Yvonne Hofs. ‘De ervaring leert namelijk dat kabinetten niet zo goed in staat zijn een grote pot met ‘gratis’ geld verstandig te beheren. Ze zijn geneigd de miljarden te verkwanselen aan opportunistische kortetermijnwensen.’ 

Kabinetten namen zich bij vorige investeringsfondsen ook voor om de geldpot goed dicht te schroeien, maar de lasnaden begonnen het toen – door eigen toedoen – al snel te begeven. Wie herinnert zich nog het Fonds Economische Structuurversterking (FES) van Gerrit Zalm? Dat potje, gevuld met gasbaten, was enkel bestemd voor specifieke investeringen. Tot de koopkracht omhoog moest, het onderwijs geld nodig had - en zo verder.

‘Zogenaamd in graniet gebeitelde afspraken over randvoorwaarden en bestedingsdoelen blijken tien jaar later in geleipudding verpakt te zijn’, aldus Hofs. Ook Rutte erkende dat toen hem dinsdag werd gevraagd hoe hij wil voorkomen dat een volgend kabinet het geld anders besteedt. ‘Dat is democratie. Dat kan ik niet voorkomen.’

MOORD OP WIERSUM
Grapperhaus wil anti-drugsbrigade

Minister Ferdinand Grapperhaus van Justitie en Veiligheid (CDA) in de Tweede Kamer. Beeld Freek van den Bergh.

Minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) wil een speciale eenheid in het leven roepen om de drugscriminaliteit aan te pakken. Volgens de NOS is Grapperhaus overstag na de moord op advocaat Derk Wiersum, die de kroongetuige bijstond in de liquidatiezaak rond verdachte Ridouan T. 

Zijn eigen CDA stelde zo'n anti-drugsbrigade eerder deze maand al voor. Grapperhaus wil dat de eenheid zich gaat richten op de productie en aanvoerkanalen van de drugs. Ook moet de anti-drugsbrigade ‘een heel belangrijke schakel worden’ tussen bijvoorbeeld de digitale recherche en Europol. 

Inmiddels zijn volgens de minister al concrete afspraken gemaakt met advocaten, rechters en officieren van justitie om hen beter te beschermen. Grapperhaus zei geen verwijten te hebben gekregen dat de beveiliging rond Wiersum niet goed was geregeld. ‘Ik heb niet geproefd dat ze boos op mij waren.’

EN DAN DIT NOG
Brexitmonster slaat weer toe

Terwijl minister Blok in Vak K braaf naar het marathondebat zat te luisteren, zette zijn Brexitmonster de boel elders op stelten. Bij een ‘bijeenkomst op het ministerie van Volksgezondheid lag de blauwe muppet, die de bureaucratische problemen als gevolg van de Brexit moet voorstellen, de bezoekers letterlijk in de weg. Op Twitter gaan inmiddels stemmen op om het Brexitmonster volgend jaar aan te wijzen als designated survivor. 

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Vragen of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl. Deze nieuwsbrief elke werkdag per e-mail ontvangen? Vink dan ‘Volkskrant politiek’ aan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden