Op papier kan Trump nog best verliezen

Sinds 2011 heeft John Kasich presidentje kunnen spelen in de staat Ohio, waar vandaag voorverkiezingen worden gehouden. Hij is trots op zijn banen en harde begrotingsbeleid, maar de cijfers zeggen niet alles.

John Kasich wordt stevig beetgepakt door een fan tijdens een verkiezingsbijeenkomst in Columbia, South Carolina. Beeld AP

Vandaag is het weer een soort superdinsdag, zeker voor de Republikeinen. Er staan iets minder gedelegeerden op het spel dan twee weken geleden, maar er vallen er meer te winnen: doordat twee staten, Florida en Ohio, al hun gedelegeerden aan de nummer één toewijzen, kan die in een klap veel afstand nemen (of een grote achterstand inlopen).

Florida leek lange tijd een plaatselijke derby te worden tussen oud-gouverneur Jeb Bush en senator Marco Rubio. Maar Bush is verdwenen en Rubio staat op het punt te verdwijnen. Als Donald Trump vandaag de staat wint, zoals de peilingen voorspellen - hij zegde zelfs een verkiezingsbijeenkomst in Florida af omdat hij zich al zeker voelt van de overwinning - zal Rubio waarschijnlijk de handdoek in de ring gooien.

Nee, dan Ohio. Dit is de thuisstaat van gouverneur John Kasich, die de koppositie heeft overgenomen van Donald Trump. Als Kasich wint, zal hij de laatste kandidaat van het Republikeinse establishment zijn, die dan wellicht de eer van de gematigden kan verdedigen tijdens de partijconventie in juli. Als Kasich verliest, is het over en uit.

Gewoontjes

Ohio is het hart van het middenwesten, waar de economische thema's van deze verkiezingen voelbaar zijn geweest. Net als in naburige staten waar vandaag primaries worden gehouden, zoals Illinois en Missouri, liggen hier de harde industriële kernen van Amerika. En dus wonen hier veel van de klassieke blue-collar workers, de arbeiders die Trump maar ook Bernie Sanders steunen, zo bleek vorige week in Michigan.

Kasich heeft Ohio gepresenteerd als een Amerika in het klein. Qua welvaart en bevolkingssamenstelling lijken de cijfers in de staat inderdaad op de cijfers van Amerika als geheel: een modaal huishouden verdient een halve ton, 16 procent leeft onder de armoedegrens, de werkloosheid bedraagt 4,9 procent, er zijn ruim 13 procent Afro-Amerikanen (al is het aantal latino's wel lager). De helft van de staat is boerenland, er is een grote haven in het noorden, er zijn kolenmijnen in het zuidoosten, er zit een financieel centrum in Columbus (verzekeringsmaatschappijen), oude fabrieken in Cleveland en Youngstown, nieuwe olie- en gaswinning, en een multinational als Procter & Gamble in Cincinnati .

Ohio is heel gewoontjes, en de gewone John Kasich zou dus een man naar het hart van de mensen hier moeten zijn. Kasich, zoon van een postbode en nu vijf jaar gouverneur, lijkt het helemaal niet slecht te hebben gedaan. Sinds zijn verkiezing in 2010 zijn er 400 duizend banen in de staat bij gekomen en heeft hij het zo zuinig aan gedaan dat hij 2 miljard dollar in een staatsspaarpotje heeft kunnen stoppen.

Gouverneur en Republikeinse Presidents-kandidaat John Kasich spreekt tijdens een bijeenkomst in Noord-Canton, Ohio. Beeld reuters

Vuilnisbelasting

Hij klopt zich op de borst dat hij een begrotingstekort van 8 miljard dollar heeft kunnen terugbrengen naar 0, maar dat was vooral een kwestie van verwachtingsmanagement: de voorspelling was afkomstig van zijn eigen stafleden, die geen rekening hadden gehouden met de economische groei na de crisis. Daar hoefde hij dus niet veel voor te doen.

Dat hij die 2 miljard dollar kon sparen, was te danken aan forse bezuinigingen, die vooral lokaal pijn doen. Een stad als Parma, aan de rand van Cleveland, moest zwembaden sluiten en kon geen nieuwe politieauto's kopen, schreef The New York Times maandag. Er kwam een vuilnisbelasting van 12 dollar per maand per huishouden. Andere steden hebben ook nieuwe belastingen moeten invoeren om de door Kasich dichtgedraaide geldkraan te compenseren.

Bovendien heeft Kasich de inkomstenbelasting verlaagd en de btw verhoogd. Dat komt neer op denivellering: de rijken betalen minder belasting en de armen meer. En dat betekent dat voor veel inwoners van Ohio de koopkracht is afgenomen.

Banengroei

De banengroei is ook niet alleen te danken aan Kasich. Hij heeft weliswaar een Ford-fabriek uit Mexico teruggehaald naar Cleveland, maar verder is de gegroeide werkgelegenheid ook te danken aan de redding van de auto-industrie door president Obama in 2009. Kasich was daartegen.

En wat in Ohio geldt, zoals het ook in de rest van de Verenigde Staten geldt: de werkloosheid is in werkelijkheid veel hoger dan het mooie cijfer (minder dan 5 procent) vertelt. De arbeidsparticipatie, het aantal mensen dat een baan heeft of een baan wil, is namelijk nooit teruggekomen op het niveau van voor de crisis. Het was toen 66 procent, het is nu 63 procent. Dat lijkt niet zo'n groot verschil, maar op een bevolking van 10 miljoen mensen zijn dat dus 300 duizend mensen meer die zonder werk zitten. Zij zijn zo moedeloos dat ze niet eens meer naar een baan zoeken. Werd iedereen meegeteld, dan zou het werkloosheidspercentage verdub-belen.

Ohio is dus inderdaad een heel gewone staat. Economisch gaat het best goed, maar voor veel mensen gaat het nog steeds best slecht. Net als in Amerika. Het is een staat waar Kasich kan winnen, maar Trump ook. En bij de democraten eentje waar Clinton kan winnen, als Obama-afgezant, maar Sanders ook.

Beeld de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden