Op een iets luier level

Als de fotograaf met vakantie gaat, blijft de fotografische blik dan thuis? Of juist niet? Dana Lixenberg over haar 'krabbeltjes'. 'Vakantie is voor mij een moment dat ik alles uitschakel.'

'Fotograferen', zegt Dana Lixenberg, 'is voor mij all or nothing.' All, dat is met haar Wista 4x5 camera op statief, in opperste concentratie, gedetailleerd en uiterst zorgvuldig, 'het alledaagse uitlichten en naar een ander level tillen'. Nothing, of, nou ja, 'niet speciaal', dat zijn de foto's die ze tijdens haar vakanties maakt. Krabbeltjes, zoals Lixenberg ze noemt. 'Ik maak er ook geen prints van. Ik ben niet zo goed in het documenteren van mijn privéleven.'


Met haar Lumix digitale snapshotcamera - 'Hij heeft een goede Carl Zeiss-lens, is lichtgevoelig, maar je kunt niks instellen en hij kan niet ver zoomen' - documenteert ze, 'heel klinisch eigenlijk', waar ze geweest is en met wie. 'Even de hotelkamer vastleggen. Loeisaai, maar het is een geheugensteuntje voor later.'


Op vakantie is ze nadrukkelijk geen fotograaf.


'Er zit altijd een filter tussen mij en de wereld. Ik vind het belangrijk dat die er soms niet is. Vakantie is voor mij een moment dat ik alles uitschakel, en aandacht wil hebben voor de vrienden om me heen.'


Meestal schiet ze alle foto's op twee of drie momenten. Tijdens haar laatste vakantie met vrienden in Portugal maakte ze een serie rond het zwembad, terwijl iedereen aan het volleyballen was. 'En op de laatste dag in Lissabon heb ik ook gefotografeerd. Dan vallen me dingetjes op, wordt het observeren aangewakkerd, en schiet ik, heel los, vaak zonder door de lens te kijken.'


Hebben haar vakantiefoto's een thema? 'Nee. Het zijn losse observaties. Het meisje op de bank fotografeerde ik omdat ik haar zo'n mini-vrouwtje vond. De vrouw voor de tegelwinkel fascineerde me: die theatrale houding, zo self-conscious. Die uitbundige outfit, waar ze vast heel erg haar best op heeft gedaan. Dan verzin ik er meteen een verhaal bij, denk ik: zou ze Russisch zijn?' De foto van de poppen maakte ze met haar iPhone . 'Ik vond de hiërarchie in de opstelling zo schrijnend: de jongenspoppen vooraan, daarachter de meisjespoppen, en daar weer achter de zwarte poppen.'


In de foto's die ze selecteerde herkent ze niet haar eigen beeldtaal. 'Ze zouden bij wijze van spreken door iedereen kunnen zijn gemaakt.'


En de foto van de vrouw die haar tegemoet loopt, de graffiti op de achtergrond bijna als haar schaduw? Welke amateurfotograaf ziet dat op het juiste moment? Bescheiden: 'Goed, als beroepskijker zie je meer, en sneller. Ik ben altijd bezig prikkels visueel te vertalen, alleen tijdens vakantie op een iets luier level.'


Haar laatste 'elegante' vakantiefoto's maakte ze tien jaar geleden in Brazilië met een 35mm compactcamera, een Contax -2.


'Het zijn zwart-witportretten van vriendinnen en andere impressies, op film. Daarop vang je licht en sfeer zoveel mooier dan met een digitale camera. Op film werk ik zorgvuldiger en kan ik wat ik zie beter vertalen dan met een digitale camera.' Moet ze er alleen wel prints van maken om over twintig jaar een mooie herinnering te hebben. 'Mijn vriendinnen wachten nog steeds op printjes van de Braziliëreis.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden