Op de latten met oog voor het klimaat

Zelfs op de piste kan een vakantieganger letten op het milieu. Maar kan een skivakantie eigenlijk wel duurzaam zijn? ‘Men kiest uiteindelijk toch voor de prijs'...

Wintersport geboekt in de Alpen? Ski’s geregeld? Glühwein ingeslagen? Klinkt goed, maar heeft u aan het milieu gedacht? Door met de bus te gaan en een duurzaam hotel te boeken, blijft de uitstoot van broeikasgassen enigszins beperkt. Maar kan er aan een skivakantie wel een duurzaam randje worden gegeven?

Voor het boeken van een duurzame wintersport zijn volgens reisorganisatie TUI vele mogelijkheden. Vorig jaar begon de onderneming, bekend van de merken Arke en Holland International, met de voorlichtingscampagne Wijs op Wintersport. Dit jaar worden groene labels, de zogenaamde sneeuwsterren, uitgedeeld aan milieuvriendelijke bergdorpen. In brochures kunnen reizigers zien hoe duurzaam een skidorp is. Ook geeft TUI tips om de natuur minder te belasten tijdens de wintersport (zie inzet).

‘We zijn er steeds mee bezig’, zegt Elise Allart, manager duurzaam toerisme bij TUI. ‘We voelen ons verantwoordelijk om handvaten te bieden. Als mensen duurzaam willen wintersporten, bieden we die mogelijkheid’, zegt Allart. Het vakantieplezier hoeft daar volgens Allart niet onder te lijden. ‘Je kunt duurzaam op vakantie zonder dat dat de pret drukt.’

Milieu
De aandacht voor het milieu bij een skivakantie is relevant. Door de klimaatverandering trekt de sneeuwgrens verder op en krimpen de pistes. De aanleg van nieuwe pistes veroorzaakt erosie en om voldoende sneeuw te kunnen bieden en daarmee toeristen te behouden, kiezen de wintersportdorpen vaker voor het sneeuwkanon. Die apparaten zijn erg milieuvervuilend: ze vreten water en energie.

‘Het sneeuwkanon is een kortetermijnoplossing om sneeuw te maken’, zegt Jurrien Westerhof van Greenpeace in Oostenrijk. ‘Als er geen structurele milieumaatregelen komen, dan kan in de toekomst niemand meer skiën in Oostenrijk en Zwitserland. Het skiseizoen wordt dan vergelijkbaar met het schaatsseizoen in Nederland: een paar weekenden in de winter waarin je kunt skiën’, aldus Westerhof.

Een ander belangrijk probleem voor de milieuvervuiling ligt bij de toerist. Die komt nog vaak met de auto naar de skioorden. De vele files die dat veroorzaakt en de bijkomende vervuiling doen de natuur in de bergen geen goed. Voor wintersporters uit landen als Nederland ontstaat het grootste deel van de vervuiling die ze veroorzaken op weg naar de wintersport. ‘Als je kijkt naar de ecologische voetafdruk die Nederlandse wintersporters achterlaten, dan heeft de reis de grootste impact’, zegt Joop Spijker van de Nederlandse Milieugroep Alpen.

Keurmerken
Reisorganisaties als TUI zoeken naar duurzame oplossingen voor de natuurbewuste skiër. Om bergdorpen te stimuleren zich in te zetten voor het milieu, worden de sneeuwsterren uitgedeeld. Dat gebeurt als de wintersportgebieden busdiensten naar de pistes aanbieden, autovrije gebieden instellen of investeren in energiezuinige gebouwen. Hotels krijgen keurmerken als ze groene stroom gebruiken en aan afvalscheiding doen. Daarnaast wordt de wintersporter via voorlichting gewezen op zijn verantwoordelijkheid.

Volgens milieuorganisaties doet de reisbranche nog niet genoeg om duurzaamheid te stimuleren. Joris Wijnhoven van Milieudefensie: ‘Ik ben niet onder de indruk van de voorlichting. De reisorganisaties kunnen ook veel meer bus- en treinreizen aanbieden.’ Wijnhoven vindt het onzin om naar de wintersportlocatie te vliegen. Toch doet 5 procent van de Nederlandse wintersporters dat. Driekwart gaat met de auto en een op de tien kiest voor het milieuvriendelijkste vervoermiddel: de bus.

Ook Greenpeace vindt dat de wintersportbranche een grotere verantwoordelijkheid moet nemen. ‘Als de wintersportindustrie zich nu niet sterk maakt voor het milieu, dan is over 30 jaar het skiën niet meer mogelijk in de Alpen’, zegt Westerhof.

Moeilijk
Vooralsnog lijkt het vooral moeilijk om de consument te overtuigen voor een duurzame reis te kiezen. Het mag vaak niet meer geld of tijd kosten. De nadruk ligt op voorlichting, zegt een woordvoerder van de Nederlandse Skivereniging. ‘We raden onze leden aan met de trein of de bus te gaan. Maar uiteindelijk kiest men toch voor prijs en kwaliteit. Milieu komt pas in een later stadium aan de beurt.’ Joop Spijker van de Milieugroep Alpen is het hier mee eens. ‘Het besef is er wel, maar het bijbehorende gedrag nog niet.’

Toerismeorganisatie TUI kiest nu voor voorlichting. Garanties op natuurlijke sneeuw worden niet gegeven. ‘We kunnen niet controleren of de sneeuwmachines aan staan’, zegt Elise Allart.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden