Oostenrijk wil niet langer stoute jongetje van Europa zijn

Oostenrijk heeft de buik vol van de aanhoudende sancties van EU-landen. De irritatie en nervositeit onder politici, ook van de oppositie, nemen toe....

De grootste angst van de Oostenrijkse bondskanselier Schüssel is dat de maatregelen van de veertien EU-landen tegen zijn land zo gewoon worden, dat niemand er meer om maalt. Oostenrijk uitgezonderd. 'Het grootste gevaar is voor ons natuurlijk (...) dat er niet meer wordt gesproken over de buitensporigheid en absurditeit van de sancties', zei de conservatieve regeringsleider deze week in een interview.

Geen van de EU-lidstaten lijkt serieus van zins op afzienbare termijn de betrekkingen met Wenen te normaliseren. Doel van de bevriezing van de relaties was immers ook verdwijning van de extreem-rechtse partij FP & Ouml; uit het centrum van de macht.

De maatregelen werden aangekondigd nog voordat de FP & Ouml; met de conservatieve ÖVP een regeerakkoord sloot. Het dreigement haalde niets uit; de omstreden regering kwam er.

Er is inmiddels tweeënhalve maand verstreken. De FP & Ouml; regeert nog steeds en vooralsnog wijst niets er op dat daar verandering in komt. De Oostenrijkers tonen zich in meerderheid tevreden met de regering en bondskanselier Schüssel is nog nooit zo populair geweest. De regeringscoalitie is voortvarend aan de slag gegaan met een omvangrijk en ook pijnlijk bezuinigingspakket.

Het mes moet onder andere worden gezet in het ambtenarenkorps en de in vergelijking met andere Europese landen nogal ruime pensioenregeling. Met de bezuinigingen wil de regering de staatsschuld omlaag brengen, zodat Oostenrijk kan blijven voldoen aan de normen voor de EMU.

De regering heeft tot nu toe nog geen enkele beslissing genomen die het bange vermoeden van de veertien EU-landen heeft bevestigt; dat Oostenrijk met extreem-rechts aan de macht een racistische en anti-Europese koers gaat varen.

De Oostenrijkse minister van Buitenlandse Zaken Ferrero-Waldner en bondskanselier Schüssel hebben de afgelopen maanden telkenmale in diplomatieke bewoordingen duidelijk gemaakt dat zij de maatregelen buiten proportie en niet op hun plaats vinden. De EU-landen houden hun poot stijf.

Oostenrijkse politici lijken het nu meer dan zat te zijn om door te gaan voor het stoute jongetje van de EU-klas, gezien hun recente offensief tegen de sancties. Het begon vorige week met president Klestil.

De doorgaans voorzichtige politicus, van wie bekend is dat hij zelf ook ongelukkig is met de samenstelling van de regering, sprak afgelopen woensdag klare taal tijdens een toespraak tot het Europees Parlement in Straatsburg. De kritiek op zijn land noemde president Klestil 'onrechtvaardig' en hij bepleitte een dialoog tussen de EU-lidstaten en Oostenrijk waarin 'een spoedig einde van de huidige moeilijke situatie wordt gezocht'.

Begin deze week dreigde minister van Financiën Grasser (FP & Ouml;) met uitstel of afstel van betaling van de contributie aan de EU en gebruikmaking van het vetorecht, als de sancties nog langer voortduren. ÖVP-minister van Buitenlandse Zaken Ferrero-Waldner en bondskanselier Schüssel namen afstand van deze harde opstelling.

Maar de bondskanselier maakte tegenover het Oostenrijkse dagblad Die Presse wel meteen duidelijk dat ook hij voelt voor een stemverheffing. Hij kondigde aan zich met meer inzet te gaan verweren tegen de 'absurditeit' van de maatregelen.

De socialisten, die samen met de Groenen de oppositie vormen in het Oostenrijkse parlement, hebben deze week alle partijen in het parlement opgeroepen de koppen bij elkaar te steken om een gezamenlijke strategie te ontwikkelen teneinde de EU-partners op andere gedachten te brengen. De oppositie wil aan tafel met de door haar felbestreden regeringspartijen.

De toegenomen dadendrang van Oostenrijkse politici heeft mogelijk te maken met het Franse voorzitterschap van de EU, dat 1 juli ingaat. Frankrijk riep met België in februari om het hardst om maatregelen tegen de regering in Oostenrijjk. Wenen vermoedt dat het onder dit voorzitterschap niet kan rekenen op een dooi in de betrekkingen.

Haast is dus geboden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden