Oorlog en Liefde

Waarom kunnen we onze oorlogen niet in de virtuele werkelijkheid uitvechten?

Daniël Samkalden

De Duitse kolonel Klein heeft geen paard. Hij verscheen vorige week niet met een vlag aan een Afghaanse horizon, turend, op zoek naar de Duitse tankwagens die door de Taliban waren gekaapt.

Hij bestormde niet met zijn regiment de zanderige vallei in Kunduz waar de Taliban-troepen waren vastgelopen om met eigen ogen te kunnen zien dat er ook burgers onder hen waren.

Live-beelden
De kolonel was in de commandokamer. Er werden hem live-beelden toegezonden vanuit een verkenningsvliegtuig. Hij zag de twee tankwagens, zwarte stipjes met wapperende gewaden, geweren en raketwerpers en hij gaf opdracht de boel te bombarderen. Dat daar onschuldige burgers bij omkwamen, kan hem niet worden aangerekend vond het Duitse ministerie van Defensie.

Vrijdag was in het Nemo in Amsterdam een debat over oorlogstechnologie. In Irak vechten op dit ogenblik tienduizenden robots mee in de oorlog. Er vliegen onbemande vliegtuigjes met bommen rond, er rijden robots met machinegeweren door de woestijn die vanaf een militair kantoor in Amerika worden bestuurd.

Soldaten beschieten vanuit hun werkkamer vijandelijke doelen via de interface van een computergame. Science non-fiction. De thee staat af te koelen, terwijl ze de vijand in het vizier hebben en als deze verpleegd of door familie begraven wordt, sluit de soldaat de computer af, klokt uit en rijdt terug naar huis, waar zijn kinderen niet opkijken van het scherm ‘Hi dad’ en even later niet aan tafel komen omdat ze dag en nacht ‘Call of Duty’ willen spelen.

De populaire levensechte oorlogsgame.

Online
Dat je voor liefde je huis niet meer uithoeft, vertelde mij een zwaarmoedig meisje in de bus over de Afsluitdijk die ergens anders moest gaan wonen, omdat haar vriend online een nieuw meisje had ontmoet. Ze vroeg of ze het met elkaar hadden gedaan. ’Ja’, zei hij, ‘Cam on Cam, tijdens het chatten, sorry, van het een kwam het ander...’

Als je online datend de liefde niet vindt of je moet de online-oorlog afreageren, kun je ook altijd naar een virtueel bordeel waar meisjes in Rusland, Japan of Argentinië op hun eigen bed voor 3 euro van je creditcard per minuut precies doen wat je wil. Alles achter je bureau, achter je computer met een slapend geweten.

Game
Volgens militair-ethicus Royakkers wordt doden makkelijker als het een game lijkt en worden er fouten gemaakt waar niemand vervolgens aansprakelijk voor is. ‘Mensen doen ook dingen die je niet wilt’, weerspreekt defensie-consultant Wind. ‘Het is misschien zelfs prettiger vechten tegen een robot geformatteerd op de Geneefse conventie’.

Het probleem lost zichzelf op als er op een dag alleen nog onbemande vliegtuigjes over de verlaten vlaktes en woestijnen van Kunduz, Iran of Pakistan scheren die bommen laten vallen op behendige karretjes die elkaar proberen te beschieten. Misschien kunnen we dan besluiten niet alleen de interface, maar de gehele virtuele werkelijkheid te gebruiken om onze oorlogen uit te vechten.

Dan mogen de kindsoldaten met vierkante ogen voor volk en vaderland het avondeten laten schieten.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden