Ook zonder Türkes een coup-herdenking: 'we merken dat er behoefte aan is'

De Turkse vicepremier Turgul Türkes noch een plaatsvervangend lid van de Turkse overheid zullen vanavond in Apeldoorn spreken op een herdenkingsbijeenkomst van de mislukte coup in Turkije. Dat bevestigt organisator Mustafa Aslan, secretaris van de Unie van Europees-Turkse Democraten in Nederland (UETD).

Mustafa Aslan, secretaris van de Unie van Europees-Turkse Democraten in Nederland (UETD) Beeld Aurélie Geurts

De Nederlandse regering acht de komst van vicepremier Türkes ongewenst, zolang diplomatieke spanningen tussen Turkije en Nederland rondom het Turkse grondwetreferendum niet zijn uitgepraat. Het kabinet probeerde destijds te voorkomen dat Turkse regeringsleiders in Nederland campagne zouden voeren voor het omstreden Turkse grondwetreferendum van afgelopen april. Een Turkse minister kwam toch. In Rotterdam, Amsterdam en Den Haag braken rellen uit.

Aslan, die destijds ook tijdelijk campagneleider was namens de Turkse regeringspartij AK in Nederland, wil nu 'geen politieke uitspraken doen'. 'Maar', zo zegt hij: 'De Turkse gemeenschap is teleurgesteld dat Türkes niet komt.'

Waarom wordt een Turkse couppoging in Nederland herdacht?
'We organiseren de bijeenkomst voor de grote groep Turkse Nederlanders die de coup heeft meegemaakt: de Turken die tijdens de couppoging op vakantie waren in Turkije. En er was de groep Turkse Nederlanders die heeft meegeleefd met familie via telefoon of Whatsapp. We merken dat er behoefte is de gebeurtenissen te delen met landgenoten.'

Wie nam het initiatief de Turkse vicepremier Turgul Türkes uit te nodigen?
'Dat kwam van ons hoofdkantoor van de UETD (Unie Europese Turkse Democraten) in Duitsland. Zij wilden hooggeplaatste functionarissen hierheen te halen, omdat zij de coup op hoog niveau hebben meegemaakt, vanuit het parlement in Ankara. Er zit niets politieks achter, we willen gewoon een prachtige herdenking organiseren.'

Snapt u dat de Nederlandse overheid zijn komst ziet als een provocatie?
'Nee, dat snap ik niet. Maar ik ga geen politieke uitspraken doen. Daarvoor moet u bij beide regeringen zijn.'

De aankondiging van de komst van de Turkse vicepremier Turgul Türkes naar de herdenkingsbijeenkomst in Apeldoorn. Beeld UETD

De komst van de Turkse vicepremier kondigden jullie groot aan op Twitter. Waarom komt hij niet meer?
'Nederland vindt het onwenselijk. Dat zal de reden zijn.'

Wie heeft besloten dat vicepremier Türkes niet meer zou komen?
'Hij heeft zelf een verklaring afgelegd aan de Turkse pers, dat hij niet zou komen. Wij hebben het vernomen via ons hoofdkantoor.'

Voor het Turkse referendum over de omstreden grondwetswijziging waren jullie een stuk vastberadener om een Turkse hoogwaardigheidsbekleder te laten spreken op de bijeenkomsten. Toen de landingsrechten van minister Mevlüt Cavusoglu werden ingetrokken kwam minister Fatma Kaya alsnog heimelijk naar Nederland...
'Er is een groot verschil tussen toen en nu. Ik was toen campagneleider van de AK-partij, nu praat ik als secretaris van de UETD. Toen was er een verkiezing. Ik vind het volkomen normaal om daarvoor campagne te voeren in Nederland, vandaar de vastberadenheid om Turkse regeringsleden hierheen te halen om met ons campagne te voeren.

'Nu voeren we geen campagne. Waarschijnlijk heeft de Turkse regering ingezien dat de komst van Türkes onwenselijk is en hebben ze daarna besloten niet te komen. Ik heb vorige week al gezegd dat de herdenking zou doorgaan, ongeacht of hij zou komen of niet.'

Kortom, de Turkse regering wil het nu minder op de spits drijven, omdat de politieke belangen rondom het referendum ontbreken...
'Dat zeg ik niet. Of de herdenking doorgaat hangt niet af van de vicepremier. Er zijn ook andere gasten.'

Wat vindt Turkse gemeenschap ervan dat Türkes niet komt?
'Ze zijn teleurgesteld.'

Teleurgesteld in de Nederlandse overheid?
'Ze vinden het jammer dat hij niet komt.'

Wat verwacht u van de bijeenkomst?
'Ik verwacht een mooie opkomst. Dat de aanwezigen er een leuke herinnering aan zullen overhouden, ondanks dat de coup een gruwelijke gebeurtenis was voor Nederlandse Turken en de Turken.

'De Europese en Nederlandse voorzitters van de UETD houden allebei een toespraak. We hebben een zangvoorstelling waarin de coup gereconstrueerd wordt. En gasten die de couppoging hebben meegemaakt, zullen hun ervaring delen met de aanwezigen.'

Het event op Facebook voor vanavond heeft slechts 89 aanmeldingen en 64 geïnteresseerden. Zit de Turkse gemeenschap wel te wachten op een herdenking?
'Ja. We hebben altijd lage aantallen aanwezigen op sociale media. Weinig mensen melden zich aan, maar meestal komen er veel meer mensen. We hebben plek voor 1.200 mensen en verwachten er zo'n 700.'

Lees verder

Kan Nederland een Turkse minister weigeren? Vier vragen.

Het duurt nog jaren voor de couppoging vergeten zal zijn. Waarom Turan Yazir zich almaar blijft verdedigen.

De ruzie met Turkije is de grootste diplomatieke rel uit de recente Nederlandse geschiedenis. Hoe kon het zo uit de hand lopen? Een reconstructie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden