nieuws Amsterdam

Ook nieuw stadsbestuur Amsterdam pakt 'duistere kant' toerisme aan: lange lijst maatregelen in deelakkoord

Een verbod van vakantieverhuur in overbelaste gebieden, hogere toeristenbelasting en een streep door het plan voor een nieuwe passagiersterminal voor zeecruiseschepen in de stad. Het zijn slechts een paar van de maatregelen waarmee het Amsterdamse stadsbestuur in oprichting de druk van toerisme in de stad wil terugdringen.

Voorbijgangers met rolkoffers bij het drukke Amsterdam Centraal. Foto: ANP

Een volledig coalitieakkoord hebben GroenLinks, D66, PvdA en SP in Amsterdam nog niet bereikt, maar het vertrouwen dat ze er gezamenlijk uitkomen is zo groot dat ze woensdag al een deelakkoord durfden te presenteren. Vlak voor het pinksterweekend, een moment van toeristische topdrukte in de stad, willen de onderhandelaars aan Amsterdammers laten weten dat ze flink zullen uitpakken met maatregelen om de toeristendruk op de stad te verminderen. Het doel: ‘te garanderen Amsterdam in de eerste plaats een stad is voor wonen, werken en recreëren.’

De lijst met plannen is lang en bevat een aantal maatregelen die wel te verwachten was. Zoals een verhoging van de toeristenbelasting naar 7 procent. De opbrengst, die geraamd wordt op 105 miljoen euro, wordt deels gebruikt voor meer handhavers die de overlast in de stad moeten beperken. Verder kan het nieuwe college het geld goed gebruiken om over een paar weken in een definitief akkoord andere ambitieuze plannen te financieren, zonder de lasten voor burgers flink te verhogen.

Opvallend is het besluit om geen nieuwe terminal voor zeecruiseschepen te bouwen binnen de stad, zoals het vorige college nog besloot. ‘Die brengt veel toeristen, is duur, slecht voor het milieu en gaat ten koste van woningen’, stellen de formerende partijen. ‘Een terminal kan elders langs het Noordzeekanaal komen.’

Het spannendste punt is waarschijnlijk wel het idee om vakantieverhuur (vooral via  Airbnb) te verbieden in buurten die ‘overbelast zijn’. Of dat punt in sommige buurten al bereikt is, laten de fractievoorzitters in het midden. Om vervolgens wel nadrukkelijk de Wallen en de Haarlemmerdijk te noemen als gebieden ‘waar we signalen van hebben’.

Of alle maatregelen juridisch houdbaar zijn, is niet duidelijk. ‘Dit is de opdracht aan toekomstige wethouders’, zegt SP-leider Laurens Ivens, die de afgelopen vier jaar zelf als bestuurder verantwoordelijk was voor de aanpak van vakantieverhuur in de stad. ‘Ik denk dat we in die tijd hebben geleerd dat veel dingen waarvan we eerst dachten dat het niet kon, nu toch kunnen. Zoals het terugdringen van de maximale termijn voor vakantieverhuur van 60 naar 30 dagen.’

D66-voorman Reinier van Dantzig verwacht dat er nog zeker ‘de nodige insprekers’ uit de toeristenbranche de komende jaren bezwaar zullen maken tegen de plannen. En er volgen mogelijk ook rechtszaken. ‘En we zullen zien hoe dat uitpakt, maar Amsterdam weet nu in elk geval waar wij op inzetten.’

Ondanks alle zeer concrete maatregelen, zijn de onderhandelaars op een belangrijk punt terughoudend: de vraag of dit de toestroom van het aantal toeristen naar de stad zal verminderen. Waar er op dit moment jaarlijks zo’n 18 miljoen bezoekers zijn, is de raming dat het binnen enkele jaren doorgroeit naar 30 miljoen. Wordt die trend de komende jaren omgebogen?

‘Dat heb je voor een deel gewoon niet in de hand’, zegt GroenLinks-leider Rutger Groot Wassink. ‘Het hangt samen met de ontwikkeling van de middenklasse in andere landen.’ Van Dantzig: ‘Sommige delen van de stad kunnen juist best nog wat extra toeristen gebruiken.’ PvdA-leider Marjolein Moorman: ‘Deze plannen moeten vooral wijken beschermen die nu worden overlopen.’

Toerisme in Amsterdam loopt de spuigaten uit: dit schreven we eerder

Nutellazaak, kaaswinkel of ijssalon in centrum Amsterdam, enkel gericht op toeristen? Wegwezen, vindt de gemeente.

Een lang gekoesterde wens van veel Amsterdammers: de stad gaat inwoners vanaf volgend jaar verbieden om hun woning meer dan dertig dagen per jaar te verhuren via Airbnb of andere vakantieverhuurplatforms. Maar handhaving van de regels blijft lastig, en is voor een groot deel afhankelijk van Airbnb en andere organisaties.

Wie aan drommen buitenlandse toeristen denkt, denkt aan Amsterdam. Maar de belangstelling voor de kuststreek is bijna net zo groot. Hoe lang kan dat nog goed gaan?

Het is bon ton om Airbnb te haten: vooral in Amsterdam. Die reactie is wel wat hysterisch, vindt Harriët Duurvoort.

Zeventig procent van de drie-dagen-bezoekers van Amsterdam zou speciaal komen om drugs te gebruiken. Maar klopt dit wel?

Terwijl Amsterdam zich steeds wanhopiger afvraagt hoe de aanzwellende stroom toeristen in goede banen te leiden is, wil Den Haag juist méér toeristen en zet een flink tandje bij in de citymarketing.

Meer over