Ook meelopers moeten boeten voor daden van zinloos geweld

Mijn medeleven gaat uit naar de partners, ouders, familie, vrienden en bekenden van slachtoffers van zinloos geweld. Hoewel het geen fenomeen is van de laatste tijd, heeft het nu een naam gekregen en meerdere gezichten....

Ter bestrijding van zinloos geweld wordt de aandacht met name op de daders gericht. Maar is dat voldoende? Tot nu toe is (voor zover ik weet) geen enkele daad van zinloos geweld gepleegd door een enkele persoon. Dat betekent dat er altijd meerdere personen bij betrokken zijn. Dat betekent ook dat binnen deze groep een cultuur ontstaat waarbij geweld niet wordt geschuwd.

Nu zijn er binnen een groep altijd actieve leden en niet-actieve (meelopers). Maar waarom blijven de meelopers buiten schot? Neem als voorbeeld Meindert Tjoelker. Ik heb begrepen dat van de groep van vier een persoon min of meer de dans is ontsprongen. Waarom?

Of afgelopen zondag station Vlaardingen-Oost. Degene die de klap gaf is de sigaar. Terecht. Waarschijnlijk gaat de rest van de groep vrijuit. Waarom? Ook aan de meelopers ontleent de groep zijn legitimiteit. Ook meelopers zijn bepalend voor de cultuur in de groep. Wordt het niet tijd dat ook meelopers hun aandeel in de schuld toegemeten krijgen?

Uiteraard zijn er juridische bezwaren. Want hoe definieer je een groep? En waarschijnlijk zijn de meelopers 'de jure' onschuldig. 'De facto' echter wel! Dat betekent dus dat er actief gezocht moet worden naar een juridische stok om de meelopers te slaan.

Ik meen begrepen te hebben dat ik als Nederlands burger de wettelijke plicht heb om personen in nood bij te staan. Bij een vechtpartij zal ik als argeloze voorbijganger wel uitkijken om er actief tussen te springen. Het ademt wat moeilijk met een mes tussen de ribben. Maar zijn de meelopers soms ontslagen van deze plicht? Dienen zij het slachtoffer niet te helpen? Toegegeven, zij lopen ook de kans een mes tussen de ribben te krijgen. Zij zijn echter op zijn minst moreel medeschuldig aan het geweld. En dus is er voor hen geen verzachtende omstandigheid en zouden zij juridisch kunnen worden aangepakt. De boodschap zou kunnen zijn dat meelopers medeschuldig zijn aan (zinloos) geweld. En dat zij ook individueel ter verantwoording kunnen worden geroepen. Misschien dringt het dan bij individuele groepsleden door dat het niet altijd even 'tof' is om bij een bepaalde groep te horen of om aan bepaalde 'groepsactiviteiten' deel te nemen.

ERMELO Kees van den Broek

Monument

Daniel van Cotthem zat bij mij op school. Ook al kende ik hem niet persoonlijk, ik voel toch een verbondenheid met hem en vooral een algehele kwaadheid over de waanzin die hem is overkomen.

Ik ben ervoor om een monument op te richten voor de slachtoffers van zinloos geweld. Daarop komen de namen van de slachtoffers, hun leeftijd en wanneer zij zijn overleden. Ook moet er ruimte zijn om nieuwe namen toe te voegen. Zo'n monument kan werken als een soort monitor van de samenleving en het betuigt van medeleven van de gemeenschap met slachtoffers en nabestaanden.

Belangrijk is ook dat mensen door die zichtbaarheid hopelijk iets krijgen van 'nou is het genoeg' en dat zij ervoor gaan zorgen dat hun naam niet aan die lijst wordt toegevoegd. Verharding in de maatschappij ja, maar dan wel in die zin dat ik me niet in elkaar laat slaan. Een soort van trots en weg met die passieve verzorgingsstaathouding dat de politie het maar moet regelen. Ik zeg niet dat mensen problemen moeten gaan zoeken. Je vecht, je vlucht, maar hoe dan ook, je overleeft. Degene die Daniel die klap heeft gegeven, wist waarschijnlijk niet wat hij deed. In Suriname hebben ze een mooi woord voor zo iemand: een klaploper. Dat is iemand die niks met zijn eigen leven doet, geen verantwoordelijkheid kent en de hele dag alleen maar bezig is anderen lastig te vallen. Dus als iemand zich afvraagt wat voor mensen dit soort waanzin uithalen, dan is dat het antwoord.

AMSTERDAMDhiraj Baldew

Mepper

Voor de zoveelste keer wordt er zonder enige aanleiding een jonge knul geslagen met de dood als gevolg. En wat wordt er geroepen: meer beveiliging, meer blauw, meer toezicht. Allemaal kreten die niets om het lijf hebben.

Wat gaat er gebeuren? Gaat de mepper op in de grote groep? Helaas, er kan niet bewezen worden wie de (fatale) klap heeft uitgedeeld en daar gaat hij/zij weer met een straf van niets. Wat mij betreft moge het duidelijk zijn: breng je iemand welbewust een klap of schop toe en heeft dit de dood tot gevolg, dan is er sprake van moord. Al heeft de mepper dan (hopelijk) niet de intentie gehad te moorden, dikke pech, je hebt gemoord. Iedereen dient zijn of haar handen en voeten van een ander af te houden. Doe je dat niet, dan draag je daar ook zelf de volle verantwoordelijkheid voor.

VLISSINGEN M. Horrevoets

Woede

Wat mij vreselijk beangstigt na het zoveelste 'zinloos geweld'-incident, is de woede die ik in mezelf voel en de neiging om de dader(s) een gigantische draai om hun oren te verkopen. Op deze wijze kan ik dus ook dader worden, door de machteloze woede die ik voel. Zijn er op deze wijze niet meer zinloze spiralen ontstaan?

NIEUW VENNEP Jolien Schroot

Preventief

Er is veel commotie over het 'preventief fouilleren' door de politie in Rotterdam. Als ik met een vliegtuig reis, gebeurt hetzelfde op elk vliegveld voordat men instapt en dan wordt er geen bezwaar gemaakt. Het is tenslotte voor onze eigen veiligheid. Dus waarom toch zoveel bezwaar als de politie hetzelfde wil doen ten behoeve van onze veiligheid?

RHENEN J.F. Keesen

Uitvluchten

In toenemende mate verloedert onze maatschappij en zijn allerlei excessen al de maat der dingen geworden. Drugs- en pillengebruik op straat, vandalisme, agressie en steeds vaker het 'zinloos geweld'. Met als meest recente en trieste dieptepunt de moord op een station in Vlaardingen.

Opvallend in deze verloederende maatschappij is dat van overheidswege een toonzettende reactie ontbreekt. Nog afgezien van de Nederlandse strafmaat die afschrikwekkend hoog en zwaar behoort te zijn, mis ik een noodkreet, een visie, ideeën om dit soort gebeurtenissen in de toekomst in te perken. Het huidige ideeënarme kabinet kan misschien eens wat geld besteden aan meer veiligheid op straat, uitbreiding van de rechterlijke macht en verscherping van het strafrecht. Moeten alle uitvluchten van daders niet eens simpelweg van tafel worden geveegd? Uitvluchten die ze gebruiken om hun verantwoordelijkheid te ontlopen nadat ze een onschuldige voorbijganger het leven hebben ontnomen. Het kan toch niet de bedoeling zijn dat een dader zich kan verschuilen achter formaliteiten. Daarnaast kan misschien de discussie over herinvoering van de echte levenslange gevangenisstraf beginnen.

Als mens en als ouder van twee nog jonge kinderen roep ik de overheid op eens iets te doen om het onveiligheidsgevoel bij de burger weg te nemen.

ROTTERDAM J.W. Verbeek

Camera

Het Nederlandse volk roept om camera's bij het uitgaan, genetische databanken voor (zeden)delinquenten, fouilleer- en andere bevoegdheden voor politie en justitie en meer agenten op straat om de wereld weer veilig en zorgvrij te maken. Maar als we de lijn van maatregelen zouden doortrekken, dan ontstaat er toch een angstaanjagend dystopisch toekomstbeeld dat doet denken aan Orwells 1984: vrijheid noch privacy. Bijna niemand schijnt zich af te vragen of de maatregelen wel de oplossing zijn voor de criminaliteit.

Kunnen we ons niet beter richten op voorkomen in plaats van bestrijden? Verzorgingsstaat in plaats van politiestaat? Natuurlijk is het bestrijden van groot belang, maar er zou meer aandacht moeten komen voor preventie. Zo zouden we ons kunnen afvragen of het zwaarder bewapenen en bemannen van de politie niet juist bijdraagt aan het zogenaamde verharden van de samenleving?

De strenge maatregelen waarom nu geroepen wordt, kunnen simpelweg gewoon niet juist zijn. De vrijheid die de democratie ons verschaft, veroorzaakt ruimte voor verval van normen. Dit leidt dan tot ondermijning van wetten en dus de democratie, vanwege criminaliteit die het verval vaak met zich meebrengt. Vervolgens roept het volk om beperking van de vrijheid voor het behouden van de democratie. En dat terwijl de vrijheid nou juist als steunpilaar van de democratie wordt gezien. Men roept nu om een soort dictatuur van de democratie.

AMSTERDAM

Wouter van Gent

Fouilleren

In Eindhoven mochten uitgaande tienermeisjes door een detectiepoort. Dat vonden ze wel even 'keigaaf', las ik vorige maand in de Volkskrant. Geloof me, als je in Amsterdam woont, gaat dat 'keigave' er wel vanaf en haal je automatisch je sleutels uit je zak zodat de poort niet nodeloos afgaat. Ook fouilleren heeft voor mij allang zijn charmes verloren, ik voel me altijd toch een beetje verdacht. Ik zag op tv dat deze praktijken ook al schering en inslag zijn op Amsterdamse middelbare scholen.

Ik wist niet dat ik (slechts 31 jaar oud) dit ooit nog zou zeggen, maar in mijn tijd hadden we dat niet. Gelukkig. En de vraag knaagt: in wat voor een wereld zullen mijn nichtje (van 3) en neefjes (rond 1) opgroeien?

AMSTERDAM Lucia Thie

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden