NieuwsMarokko

Ook Marokko herstelt banden met Israël onder aanvoering VS

Een Israëlische delegatie is dinsdag naar Marokko afgereisd om het herstel van de diplomatieke relaties tussen beide landen te bekrachtigen. Eerder deze maand voegde Marokko zich bij het rijtje Arabische landen waarmee Israël onder leiding van de Verenigde Staten de afgelopen drie maanden de relaties heeft hersteld.

Jared Kushner (m), presidentieel adviseur van de VS, en Meir Ben Shabbat (r), nationale veiligheidsadviseur van Israel, komen aan bij het koninklijk paleis van Marokko. Beeld AFP
Jared Kushner (m), presidentieel adviseur van de VS, en Meir Ben Shabbat (r), nationale veiligheidsadviseur van Israel, komen aan bij het koninklijk paleis van Marokko.Beeld AFP

Jared Kushner, de schoonzoon van de Amerikaanse president Donald Trump en de architect van het veelbekritiseerde Amerikaanse vredesplan voor Israël en de Palestijnen, vloog mee op de ‘historische’ eerste directe vlucht tussen Tel Aviv en Rabat. De delegatie die werd geleid door de Israëlische veiligheidsadviseur Meir Ben-Shabbat ontmoette onder meer de Marokkaanse koning Mohammed VI en andere hooggeplaatste functionarissen.

Ben-Shabbat, wiens familie uit Marokko emigreerde na de vestiging van de staat Israël in 1948, zei dinsdag ‘dat geschiedenis voor onze ogen wordt geschreven’. In Marokko woonde vroeger een grote Joodse gemeenschap die daar na de Spaanse Inquisitie vanuit Spanje en Portugal een veilig heenkomen had gezocht. Na de vestiging van de staat Israël in 1948 zijn tienduizenden Marokkaanse Joden naar Israël geëmigreerd en hielden beide landen betrekkingen. Na de Tweede Intifada in 2000 verkoelde de relatie echter en verbrak Marokko diplomatieke banden uit solidariteit met de Palestijnen.

Twintig jaar later is Marokko nu het zevende Arabische land dat het bestaansrecht van Israël onderschrijft en diplomatieke- en handelsbetrekkingen aangaat. Egypte was in 1979 het eerste land dat dit deed, gevolgd door Jordanië in 1994. Deze herfst volgden onder aanvoering van de VS de Verenigde Arabische Emiraten, Bahrein en Soedan. Israël en de VS hoopten ook Saoedi-Arabië mee te krijgen, vooral ook om zo een breed soennitisch front te kunnen vormen tegen het sjiitische Iran – hun aartsvijand. Vooralsnog houdt Saoedi-Arabië de boot af, onder meer om de Palestijnen niet voor het hoofd te stoten en zo woede te ontketenen in de Arabische wereld.

De Palestijnen beschouwen de nieuwe betrekkingen die de landen met Israël aangaan als een dolksteek in de rug. Toezeggingen van Israël om te stoppen met het annexeren van Palestijnse gebieden en het bouwen in illegale nederzettingen blijken tot nog toe weinig waard. Met deze erkenning van Israël is een kans op een twee-statenoplossing volgens de Palestijnen zo goed als verkeken. De betreffende Arabische landen lijken nu echter voor hun eigen belang te kiezen. Voor Soedan betekende de deal met Israël het einde van de Amerikaanse sancties en zicht op buitenlandse valuta om de economie uit het slop te halen.

Marokko kreeg in ruil voor de deal met Israël de toezegging van de Verenigde Staten dat zij als eerste land ter wereld de annexatie van de Westelijke Sahara door Marokko erkennen. Marokko nam het uitgestrekte gebied in 1975 in nadat de Spaanse kolonisator zich er had teruggetrokken. Inwoners van de Westelijke Sahara, dat rijk is aan grondstoffen, strijden al decennia voor onafhankelijkheid onder de vrijheidsbeweging Polisario. Gevreesd wordt dat de eenzijdige erkenning door de Amerikanen de regio verder destabiliseert. Vorige maand was er voor het eerst in 29 jaar al een militaire confrontatie tussen Polisario en het Marokkaanse leger.

Onduidelijk is nog of Israël ook zover wil gaan dat het de Westelijke Sahara erkent als Marokkaans gebied. Tot dusver steunde Israël het VN-standpunt. Tunesië, dat genoemd wordt als het volgende Arabische land in het rijtje dat de betrekkingen met Israël aanhaalt, liet dinsdag weten geen interesse te hebben.

LEES VERDER:

Het Marokkaanse leger en onafhankelijkheidsbeweging Front Polisario hebben elkaar maandag beschoten bij de bufferzone in de Sahara die de twee al 29 jaar lang van elkaar scheidt.

De strijdbijl is nog niet begraven, maar Israël en de soennitische wereld sluiten elkaar stapje voor stapje in de armen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden