Ook Jack the Ripper kon door de mangel van Peter R. de Vries worden gehaald

De grote vraag waarop talloze scenarioschrijvers, journalisten en amateurdetectives zich al 126 jaar hebben stukgebeten, is beantwoord. Matthijs van Nieuwkerk serveerde maandagavond in De Wereld Draait Door een cocktail van waarheidsvinding en vermaak (verhouding 1:4), met een bitterfrisse garnituur van scepsis.

Nog geen vijf seconden nadat hij had onthuld dat Jack the Ripper de Pool Aaron Kosminski was, zei hij dat een zaak pas echt gesloten is als Peter R. de Vries vindt dat een zaak gesloten is. De getrainde kijker wist op dat moment genoeg: de zaak was niet gesloten. Raar eigenlijk dat DWDD de herhaling van zetten nog niet tot rubriek gebombardeerd heeft.

In een vorig optreden had de misdaadverslaggever korte metten gemaakt met de geloofwaardigheid van series als The Killing, The Sopranos en Prison Break. In die laatste naait een dokter onder druk de hand van een voortvluchtige eraan. Waarna de dokter met de hand in kwestie gewurgd wordt. De Vries: 'Kom op, denken jullie dat we knettergek zijn?'

Dolkomisch natuurlijk. Jan Mulder riep dat De Vries elke week een serie zou moeten recenseren. De kijker stelde zich zo voor dat er ook nog wel wat gaten waren te schieten in een gemiddelde aflevering van CSI en dat De Vries als een soort kok-presentator Rob Geus na elke kijkbeurt teleurgesteld zou constateren: 'Man man man, wat een drama.'

En drama wás het natuurlijk ook. Louter fictie. Maar ook de verjaarde werkelijkheid van Jack the Ripper kon door de mangel van de misdaadverslaggever in semi-ruste gehaald worden. De Vries, meester van het denigrerende compliment, concludeerde dat het onderzoek 'best overtuigend' was, maar dat er nog niets zeker was, omdat het DNA niet zomaar DNA was, maar mitochondriaal DNA.

Hij wou het verhaal 'niet al te ingewikkeld maken', maar het ging om DNA dat van een moeder op haar kinderen overgaat, enzovoorts. We mochten dus vaststellen dat een neef of nicht van Kosminski ook de dader kon zijn? 'Precies', knikte de meester tevreden.

Van Nieuwkerk wilde zijn publiek toch meer duidelijkheid geven: het betrof een sporenonderzoek naar een sjaal die op een plaats delict was gevonden en door een rijke amateurdetective een paar jaar geleden op een veiling was gekocht. 'Leg ik het zo goed uit?'

Dat was 'vrij goed verteld', vond De Vries. En het was 'best een goede gedachte' geweest om die sjaal te onderzoeken. Sterker, het had hem op een eigen goede gedachte gebracht: 'Ik ga nog eens een poging wagen bij Bonifatius.' De Vries ging niet voor een moord van 126 jaar oud, maar voor een van wel 1.260 jaar - van deze whodunnit gaan we ongetwijfeld meer horen.

Vier uur later en een zender verder begon een detective die zich wat minder strak aan de regels van het genre hield: Top of the Lake, een geweldige miniserie uit Nieuw-Zeeland, door de NPO aangekocht en keurig weggestopt in de nacht. In een woest landschap werd een beklemmende dorpssfeer neergezet: het 12-jarige meisje Tui wordt weerhouden van een zelfmoordpoging. Ze blijkt vijf maanden zwanger te zijn. Dan is de vraag natuurlijk: whodunnit?

DNA-onderzoek, hoor ik u roepen, maar zo makkelijk gaat dat niet. Tui rent weg en een agente uit de grote stad gaat erachteraan. Peter R. de Vries zat vast mopperend op de bank, maar deze gelegenheidskijker zag - niet gehinderd door enige kennis van zaken - een duister epos van grote proporties.

Man man man, wat een drama.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.