Ook in Kamer is enthousiasme voor gedogen softdrugs bekoeld

Gedogen van softdrugs is uit de gratie. Een flinke parlementaire meerderheid wil af van het ooit zo bejubelde gedoogbeleid. Met CDA, VVD, PVV, ChristenUnie, SGP en Rita Verdonk komt het nee-kamp al op rond de tachtig zetels en de PvdA ‘worstelt’....

Van onze verslaggever Ron Meerhof

De belangrijkste verschuiving in de discussie komt van de VVD. In 2005 nog ondertekende de partij een convenant met D66 en de PvdA waarin werd aangedrongen op een proef met legalisering van de productie van softdrugs.

Nu zegt fractiewoordvoerder Fred Teeven: ‘Dat convenant is voltooid verleden tijd. Einde oefening. Wij willen niet reguleren. Daarvoor zouden allerlei internationale verdragen moeten worden opgezegd. Dat gaat, als het aan ons ligt, niet gebeuren.’

Teeven wilde zondagavond nog niet zeggen of hij voorstander is van een totaal verbod op softdrugs. ‘Daarover hebben wij nog een interne discussie te voeren. Als we afschaffen zal dat geleidelijk moeten gebeuren. Tegelijk zal dan de repressie moeten worden opgevoerd.’

Teeven voegt zich in de lijn die eerder werd ingezet door oud-minister Hoogervorst van Volksgezondheid. Die voorspelde begin 2007 dat het gedoogbeleid binnen tien jaar verdwenen zou zijn.

Bij een groot Kamerdebat over drugs bleek begin dit jaar al dat partijen als D66, GroenLinks en SP inmiddels tamelijk alleen staan in hun enthousiasme voor verdergaande legalisering van het huidige softdrugsbeleid. De VVD hield zich toen nog op de vlakte. Inmiddels lijkt Teeven het met zijn wat striktere law and order-benadering gewonnen te hebben van de VVD-vleugel die traditioneel meer nadruk legt op individuele vrijheden.

In datzelfde debat kreeg vooral de PvdA het zwaar te verduren. De partij sprak begin vorig jaar in het coalitieakkoord met het CDA af om vier jaar lang niets aan het softdrugsbeleid te veranderen. Dit werd gezien als verraad aan het lang gekoesterde ideaal om de hennepteelt juist eindelijk te legaliseren. Na de ‘voorkant’, de verkoop van cannabis via coffeeshops, zou ook de ‘achterkant’, de hennepkweek ter bevoorrading van diezelfde coffeeshops, legaal moeten worden.

Inmiddels lijkt die afspraak om niets te doen eerder de voorlopige redding van het bestaande beleid dan een frustratie daarvan. Want zelfs binnen de Tweede Kamerfractie van de PvdA wordt flink geworsteld met het onderwerp, bevestigen fractieleden.

Op lokaal niveau klinkt de roep om de verkoop via coffeeshops in te perken luid en duidelijk. ‘Softdrugs zijn gewoon te ruim voorhanden. In sommige wijken kom je makkelijker aan drugs dan aan brood’, zegt de Rotterdamse PvdA-wethouder Dominic Schrijer. ‘Uit een onderzoek in deelgemeente Charlois bleek een paar jaar terug dat een kwart van de onderzochte jongeren iedere dag blowde. Iedere dag! We moeten weer durven zeggen dat dat niet normaal is.

‘Bovendien is dat spul veel te sterk. Juist kinderen in zwakkere wijken kunnen daar niet mee omgaan. Die komen nergens meer toe. Gevolg: schooluitval, werkloosheid. Het is een enorm probleem.’

Schrijer sluit zich aan bij de oproep van CDA-burgemeester Gerd Leers van Maastricht om een topontmoeting te organiseren van bestuurders die problemen hebben met het Haagse (gebrek aan) beleid. ‘We moeten het niet zien als een handicap, maar als een buitenkans dat kabinet en Tweede Kamer niets willen of kunnen doen’, zegt Schrijer. ‘Dat geeft ons de gelegenheid om het op lokaal niveau uit de ideologie te trekken. We moeten het softdrugsbeleid depolitiseren en vanuit de inhoud tot een oplossing komen.’

Leers deed zijn oproep nadat Bergen op Zoom en Roosendaal vorige week bekendmaakten alle coffeeshops in hun gemeenten te gaan sluiten. Het drugstoerisme uit België en Frankrijk en de overlast en criminaliteit waren hen boven het hoofd gegroeid.

Dat incident lijkt slechts een zoveelste irritatie in een lange reeks. Al langer groeit het politieke ongemak over de steeds harder wordende criminaliteit en de miljardenomzetten die de ‘intensieve hennepteelt’ met zich meebrengt. Ook botst het gedoogbeleid steeds nadrukkelijker met de roep om een optredende overheid die heldere regels stelt.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden