Ook de manager kan straks de simulator in

Amsterdam Over tien tot twintig jaar kan het een heel normaal beeld zijn: een manager die even de simulator in stapt om te leren omgaan met een lastige medewerker....

Van onze verslaggeefster Dorinde Meuzelaar

Dat betoogt hoogleraar informatie en complexe besluitvorming Aske Plaat van de Universiteit van Tilburg. Volgens Plaat wordt het dankzij steeds geavanceerder computersimulaties mogelijk vaardigheden in organisaties te oefenen met trainingen, psychologie en games.

Plaat: ‘Het simuleren van menselijk gedrag wordt steeds realistischer. Computersimulaties kunnen complexe werksituaties beter nabootsen. Dit kan een manager ondersteunen bij het ontwerpen van beleid en het analyseren van problemen. Er zijn al simulators om autorijden na te bootsen, piloten oefenen in een vliegsimulator en op de Koninklijke Militaire Academie staat een tanksimulator. Het is een goede manier om natuur- en mechanische wetmatigheden te testen.’

Op welke termijn kan de manager de simulator in?

‘Dat hangt ervan af hoe geavanceerd het systeem moet worden. Het duurt nog wel tien tot twintig jaar voor je in een simulatie kunt interacteren met een aantal mensen met verschillende persoonlijkheden. Maar op kleinere schaal is al veel mogelijk. Aan de Technische Universiteit Delft is een simulator ontwikkeld die kan helpen bij therapie tegen fobieën. Op een scherm verschijnt een angstaanjagende situatie, zoals een hoog gebouw of een groep mensen. Daardoor kan een simulatie heel realistisch zijn. We zitten op een omslagpunt waarop visualisatie en psychologie verbonden kunnen worden door simulaties met meerdere personen.’

Is menselijk gedrag wel te simuleren?

‘Psychologische modellen worden steeds beter. Hierdoor kunnen we een betere simulatie van menselijk gedrag maken. Neurologisch en psychologisch onderzoek speelt hierin een belangrijke rol, bijvoorbeeld in de ontwikkeling van sociometers. Dat zijn instrumenten waarmee uitingen van sociaal gedrag, zoals oogbewegingen of toon van de stem, worden geregistreerd. Uit onderzoek blijkt dat deze fysieke kenmerken beter de uitkomst van bijvoorbeeld salarisonderhandelingen voorspellen dan rationele factoren. Met sociometers komt er een nieuwe categorie gegevens beschikbaar waardoor we menselijk gedrag beter kunnen imiteren.’

Maar er zijn toch al veel trainingen voor managers?

‘Als je nu als manager een cursus volgt, krijg je een test met pen en papier of speel je een situatie na in een rollenspel. Dat is effectief, maar het beperkt zich tot wat vooraf is bedacht. Het leereffect van een training is veel sterker als je kunt interacteren en op een situatie kunt inspelen. De huidige manager functioneert een stuk beter dan vijftig jaar geleden, daar ben ik van overtuigd. Maar dit is een ontwikkeling van het heden, het verleden en de toekomst.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden