Ook Amsterdammers in West voortaan preventief gefouilleerd

In gebieden waar op wapens wordt gecontroleerd, daalt het aantal geweldsincidenten. Daarom wil het stadsbestuur in meer stadsdelen gaan fouilleren....

Van onze verslaggever Jaap Stam

amsterdam Amsterdam gaat preventief fouilleren in West, waar een juwelier deze maand ternauwernood aan de dood ontsnapte bij een gewapende overval. Daarnaast blijft het geregeld wapencontroles uitvoeren in Zuidoost, de binnenstad en Oost. Burgemeester Eberhard van der Laan bespreekt dat vandaag met justitie en politie.

Preventief fouilleren ligt gevoelig in de Amsterdamse politiek. Van de collegepartijen is de VVD een voorstander, de PvdA is er niet tegen en GroenLinks wijst het principieel af.

Sinds in delen van Zuidoost en het centrum preventief wordt gefouilleerd, is het aantal wapenincidenten fors gedaald, blijkt uit cijfers van de politie die vandaag bekend worden gemaakt: in de binnenstad in vijf jaar tijd van 818 naar 523 (daling van 36 procent), in Zuidoost van 544 naar 430 (minus 21 procent). In de gebieden waar niet preventief wordt gefouilleerd, is het aantal wapenincidenten toegenomen van 2.638 naar 2.862 (plus 8 procent). In Oost wordt sinds 2008 preventief gefouilleerd. Dat registreerde vorig jaar 214 wapenincidenten, tegen 244 een jaar eerder.

Het aanwijzen van een gebied voor wapencontroles is de bevoegdheid van de burgemeester. Die legt dat voor aan de gemeenteraad. De meerderheid van de Amsterdamse gemeenteraad heeft de burgemeester altijd gesteund. Ook dit keer zal dat het geval zijn, de PvdA en de VVD vormen samen een meerderheid in de raad. Ook is er steun van kleine oppositiepartijen.

GroenLinks is principieel tegen. Ook D66 en de SP hebben forse bezwaren. GroenLinks vindt het een inbreuk op de privacy, omdat wordt gefouilleerd zonder dat sprake is van verdenking. Bovendien kunnen bepaalde bevolkingsgroepen er onevenredig vaak aan worden onderworpen. Ook zou het schijnveiligheid creëren.

Van der Laan weet zich gesteund door de meeste Amsterdammers. Volgens onderzoek van de gemeente zijn zij bereid vrijheid in te leveren als dat meer veiligheid oplevert. Ruim driekwart (78 procent) van de Amsterdammers is voorstander van wapencontroles, 74 procent heeft er geen moeite mee zelf te worden gecontroleerd. Zes van de tien Amsterdammers vinden dat de politie in de hele stad mag controleren op wapens.

Volgens het gemeentebestuur worden delen van Zuidoost, de binnenstad, Oost en West geteisterd door ‘structureel wapengeweld’, met per jaar meer dan honderd wapenincidenten per vierkante kilometer. Ook wapenbezit valt hieronder.

Het gebied in West (delen van de Baarsjes, Oud-West, Bos en Lommer en Westerpark) waar voortaan preventief mag worden gefouilleerd, beslaat ruim twee vierkante kilometer. Vorig jaar waren daar 286 wapenincidenten. Het centrum, net zo groot, noteerde er 533. In Zuidoost mag in een gebied ter grootte van 5 kilometer preventief gefouilleerd worden. Daar werden 584 wapenincidenten geregistreerd. In Oost (ruim 2 vierkante kilometer) 271.

Sinds 2002 zijn in het centrum 146 acties gehouden, waarbij 62 duizend mensen zijn gefouilleerd, van wie er 346 zijn aangehouden; 1.500 wapens zijn in beslag genomen. In Zuidoost zijn 45 duizend personen preventief gefouilleerd, van wie er 355 zijn gearresteerd; 800 wapens werden aangetroffen. In de twee jaar dat in Oost wordt gefouilleerd, zijn 56 personen aangehouden en 209 wapens gevonden. Gemiddeld zijn vorig jaar bij 1 van de 50 preventief gefouilleerde personen wapens aangetroffen.

In totaal zijn in 2009 bij preventieve acties 590 wapens aangetroffen. De werkelijke omvang van het illegaal wapenbezit is vele malen hoger, verwacht het gemeentebestuur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden