Column

'Ook al zo belangrijk: hoe is de tondeuse van Diederik Samsom afgesteld?'

De verkiezingen zijn gedegradeerd tot een weddenschap aan de borreltafel. En dat komt door de peilingen, zegt Malou van Hintum.

Diederik Samsom (PvdA) na afloop van het eerste tv-debat bij Knevel & Van den Brink.Beeld anp

Doodziek word ik ervan, van de peilingen. Elke dag opnieuw krijgen we te horen waar de partijen staan. 'Virtuele' zetels, maar ondertussen word de ene na de andere conclusie getrokken.

Loser
Roemer die aanschuift voor een 'premiersdebat', heeft die positie inmiddels verspeeld omdat Samsom hem in de peilingen dicht nadert of zelfs heeft ingehaald. De man die volgens de peilers het aantal Tweede Kamerzetels voor de SP gaat verdubbelen, is ineens een loser geworden. Samsom daarentegen, die volgens de peilers elke dag een paar zetels kan bijschrijven, lijkt nu al de winnaar van de verkiezingen.

Krol
Peilingen zijn goed, hoorde ik gisteren op de radio, omdat je dankzij peilingen kunt zien hoe het de partijen vergaat die (nog) niet in het parlement vertegenwoordigd zijn. Zo weten we dat Henk Krol met zijn ouderenpartij een behoorlijke kans heeft om straks in de Tweede Kamer aan te schuiven.

Toch is dat geen reden om hem bij debatten uit te nodigen. De media hebben belangstelling voor de hoofden die ze al kennen; niet voor iemand op wie tienduizenden Nederlanders straks waarschijnlijk met succes gaan stemmen. En dus komt Hero Brinkman wel aan het woord, terwijl we hem waarschijnlijk niet meer terugzien.

Stropdas
Peilingen zorgen evenmin voor een verrassende onderwerpkeuze tijdens de debatten. Eigenlijk horen we steeds hetzelfde, en daarom gaat de aandacht uit naar allerlei randverschijnselen: draagt iemand wel of niet een stropdas, onder welke omstandigheden is dat, welke kleur heeft die das. En hoe is de tondeuse van Diederik Samsom afgesteld, ook al zo belangrijk. De aandacht gaat vooral uit naar de effectiviteit van de verkoop, en steeds minder naar het product zelf. En hoe effectief die verkoop is: daarvoor hebben we de peilingen.

De Hond
Dat zou allemaal nog tot daaraan toe zijn, als het verleden zou hebben uitgewezen dat we echt iets aan die peilingen hebben. Maar daar lijkt het niet op. Gisteren kreeg ik via twitter een staatje van @joostbaars binnen waarop te zien is dat de peilers er tijdens de vorige verkiezingen tientallen zetels naast zaten. Volgens dit overzicht kwamen bij Maurice de Hond in 2010 18 zetels ergens anders terecht dan in werkelijkheid, en bij TNS Nipo en de Politieke Barometer elk 16. Dat zijn meer zetels dan nu voorspeld worden voor bijvoorbeeld een partij als D66. In 2006 ging het voor de drie peilers om respectievelijk 16, 20 en 14 zetels.

Borreltafel
De 'oplossing' voor dit probleem is nu, om alle peilingen te middelen. Maar iets middelen dat toch al niet deugt, daar heb je niet zo veel aan. Dat is leuk voor de borreltafel. En veel verder zouden peilingen dan ook niet moeten komen.

Malou van Hintum is politicoloog en columnist voor Volkskrant.nl. Zij schrijft iedere dinsdag een column.

 
Peilingen zorgen evenmin voor een verrassende onderwerpkeuze tijdens de debatten
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden