Ook Al Qaida distantieert zich van ISIS

Al Qaida-leider Ayman al-Zawahiri heeft zich publiekelijk afgekeerd van de radicaalste islamisten in Syrië, de Islamitische Staat in Irak en de Levant (ISIS). Het is mogelijk de voorbode van toenemend onderling geweld tussen de tegenstanders van het regime-Assad.

BEIROET - ISIS 'is geen onderdeel van Al Qaida en heeft geen banden met de beweging', aldus Zawahiri. 'Al Qaida is niet verantwoordelijk voor hun daden.'


Strijders van ISIS staan in Syrië tegenover een coalitie van hardline islamisten en gematigder Syrische rebellen. De afgelopen maand vielen bij gevechten tussen beide partijen ten minste 1.700 doden.


ISIS bestaat vooral uit buitenlandse (niet-Syrische) strijders. De groep is met enkele duizenden geharde strijders een van de machtigste groepen in het noorden en oosten van Syrië. ISIS richt zich meer op het veroveren van terrein op rivaliserende rebellen dan op de val van president Assad. Hun wrede optreden, zoals publieke onthoofdingen van Syriërs wegens 'blasfemie', maakt dat ISIS steeds meer wordt gehaat door de bevolking.


Het leidde ertoe dat andere rebellen, zowel die van het Vrije Syrische Leger als van het machtige Islamitisch Front, vorige maand de aanval op ISIS openden. Daarbij waren ook strijders betrokken van Jabhat al-Nusra, de groep die eerder al door Zawahiri werd aangewezen als Al Qaida's vertegenwoordiger in Syrië.


ISIS ontstond toen Al Qaida-strijders uit Irak na het uitbreken van de burgeroorlog in Syrië dat land binnentrokken en hun naam aanpasten. Het 'Levant' in hun naam verwijst naar Syrië en buurland Libanon. Het doel van de ISIS-strijders is de vestiging van een islamitische staat in die regio.


De groep werd lang beschouwd als een van de twee Al Qaida-afdelingen in Syrië. Problemen tussen ISIS en die andere groep, AlNusra, vormen al langer een bron van spanningen tussen beide verzetsgroepen.


De strijd tussen ISIS en andere oppositiestrijders heeft de worstelende rebellie tegen president Assad verder verzwakt. Diens regime herwon de afgelopen maanden terrein nabij Damascus, de Libanese grens, en in mindere mate in Aleppo.


Nu beginnen zowel Syriërs als invloedrijke internationale jihadistische leiders ISIS daarvoor verantwoordelijk te stellen, zegt Aron Lund, beheerder van de 'Syria in Crisis'-website van denktank Carnegie Endowment.


'Al Qaida's statement draagt bij aan de isolatie van ISIS en kan het rekruteren van buitenlandse vrijwilligers bemoeilijken, als ook het binnenhalen van geld van jihadisten in de Golf-regio. In het meest extreme geval kan het ertoe leiden dat leiders zich gaan afsplitsen van ISIS.'


ISIS en Al Qaida hebben dezelfde ideologie en hetzelfde beeld van het Westen en religieuze minderheden. Hun verschil is vooral strategisch. Al Nusra, de lokale Al Qaida-afdeling in Syrië, ziet samenwerking met andere rebellen als de snelste weg naar invloed over (delen van) Syrië en de regio. ISIS daarentegen ziet zichzelf als een staat waaraan anderen zich moeten onderwerpen. De groep gaat rücksichtslos te werk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.