Column

'Ooit was hij hun geliefde dokter, nu ligt hij als een gefileerd visje in hun schoot'

Voor de slachtoffers van Ernst Jansen Steur kan de wraak niet zoeter zijn, schrijft Lidy Nicolasen. 'Want als zij en dus het Openbaar Ministerie hun krijgen, dan hangt de neuroloog voor zes jaar onvoorwaardelijk.'

Ernst Jansen Steur komt met izjn advocaat aan bij de rechtbank in Almelo.Beeld anp

Alsof ze een steen in een vijver gooide, zo plompverloren legde Marjolein van Eykelen afgelopen week in de rechtszaal in Almelo haar oordeel over de Enschedese neuroloog Ernst Jansen Steur op tafel. Laat ik het wat scherper stellen, zei ze al na twee minuten en vervolgens typeerde ze de verdachte als een arts die zijn patiënten als proefkonijnen gebruikte enkel en alleen om zijn eigen interesse te bevredigen. Hij verrichtte ongebreideld onderzoek, maar publiceerde nooit.

Ze had gewaarschuwd, deze openbare aanklager, dat ze tenminste vier uur nodig had om aan te tonen dat de neuroloog strafbaar is. Een lastige klus. In de gezondheidszorg worden vele handelingen verricht en vele fouten gemaakt. Zelden komt de rechter er aan te pas. In het wetboek van strafrecht staat niets over medische fouten. Justitie kan een arts alleen wat maken als een patiënt is overleden, zwaar lichamelijk letsel heeft opgelopen en de arts met opzet fout handelde.

De patiënten van Jansen Steur mankeren bij nader inzien helemaal niks. Althans, ze lijden niet aan de ziektes van Parkinson, Alzheimer of MS, zoals Jansen Steur hen jaren achtereen had voorgehouden en waarvoor hij ze zware medicijnen heeft laten slikken. Je zou kunnen zeggen dat ze na zijn ontmaskering beter af zijn. Die vlieger gaat niet op. Ze hebben lichamelijk en psychisch onherstelbare schade opgelopen in de afgelopen jaren. Ze eisen wraak.

Wraakgodin
Hun wraakgodin is Marjolein van Eykelen, officier van justitie. Ongenaakbaar, agressief en onaangedaan wat de verdachte betreft. Haar verschijning zou naadloos passen in de tv-serie Pleidooi. Geen sprietje van haar lichtrode, steile haar ligt fout. Haar bleke gezicht is zorgvuldig en prachtig opgemaakt. Haar vuurrode lippen passen bij de minstens zo gelakte nagels, die fel afsteken bij de witte handen en de zwarte toga.

Every inch a bitch voor de verdachte, die haar met nauwelijks verholen geringschatting bekijkt. Voor de slachtoffers kan de wraak niet zoeter zijn. Want als zij en dus het Openbaar Ministerie hun krijgen, dan hangt de neuroloog voor zes jaar onvoorwaardelijk. Liefst zo snel mogelijk, in elk geval nog voordat de rechtbank het vonnis in februari velt en hij de benen heeft kunnen nemen. Op het moment dat ze de eis horen breekt bij de slachtoffers de opluchting en de lach door. Het is meer dan ze durfden hopen.

Ooit was hij hun geliefde dokter, nu ligt hij als een gefileerd visje in hun schoot. Want voordat de officier van justitie aan haar monoloog begon, deed de rechter verslag van de bevindingen van psychiaters, psychologen en andere types die een mens binnenste buiten keren. Het zijn akelige verslagen. Al snel bekruipt je het gevoel dat ieder van ons recht heeft op zijn eigen afwijkingen en dat die niet tegen je mogen worden gebruikt. Voor de rechtbank heeft niemand daar echter boodschap aan en ze kijken evenmin niet op een onderzoeker meer of minder.

Verkeersongeluk
Jansen Steur was niet makkelijk te doorgronden geweest, zei de rechter. De man zelf hoort het verslag over al zijn gebreken gelaten aan. Het is allemaal de schuld van het verschrikkelijke verkeersongeluk dat hij in 1990 had, vond zijn familie evenals zijn advocaat. Hij was een paar uur buiten westen geweest, had een nare heupfractuur opgelopen was sindsdien als een kreupele door het leven gegaan. Het klonk als een verzachtende omstandigheid, ook al waren er getuigen die vonden dat Jansen voordien ook een niet te pruimen heerschap was geweest.

Jansen Steur zelf gooide op z'n laatst de kont tegen de krib. Alles goed en wel, ongeluk of niet, al die nare trekjes heeft hij opgelopen in prilste jeugd, zijn eerste levensjaren. Hij was een tweede generatie oorlogsslachtoffer, vertelde hij de rechtbank en hij beklaagde zich erover dat al die hersenvorsers dat feit onderbelicht hadden gelaten. Zijn vader had als spion voor de Duitsers gewerkt, werd kort na de bevrijding opgepakt en vastgezet toen Ernst werd geboren. Na zes jaar kwam hij thuis en daar werd uitsluitend gezwegen over het verleden. Maar het is een taboe erover te spreken, zei Jansen.
De oorlog stopt nooit.

Lidy Nicolasen is verslaggeefster van de Volkskrant. Ze schrijft wekelijks een column voor Volkskrant.nl.

Officier van Justitie Marjolein van Eykelen tijdens haar requisitoir in de strafzaak tegen de ex-neuroloog Ernst Jansen Steur.Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden